Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз
Терминологик

Синхрон таржима терминларининг изоҳли луғати

РУСЧА СИНХРОН ТАРЖИМА ТЕРМИНЛАРИНИНГ ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ

Ҳамидов, Хайрулла Худоёрович; Ҳасанова, Шаҳзода Абдужаббор қизи (2020). РУСЧА СИНХРОН ТАРЖИМА ТЕРМИНЛАРИНИНГ ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ. Tashkent: Nodirabegim" нашриёти.

Толковый русско-узбекский словарь терминов синхронного перевода. Полезен и как терминологический ресурс, и как материал для описания переводческих операций и языковых технологий.

Алифбо кўрсаткичи

Память

Ташқи дунё билан ўзаро мулоқотда олинган маълумотларни кейинчалик сақлаш ва фойдалан…

Парадигма

Айнан бир сўз (лексик бирлик)нинг ўзгариш шакллари жами. Лексемани ташкил этувчи со…

Парадигма предложения

Содда гап структур схемаси шакллари тизими., Гап парадигмаси

Парадигматический ряд

Берилган лексик бирликнинг сўз ўзгариши шакллари жами. Лексемани ташкил этувчи сўз…

Парафраз (парафраза)

Тавсиф, тасвир, Парафраза

Паралингвистическая кинесика (мимика, жесты)

Вербал мулоқот компонентини ташкил этувчи қисм сифатида кўриб чиқилиши мумкин., Пара…

Паралингвистические средства

Тил коди билан бирга борувчи ёки унинг ўрнини босувчи мулоқот воситаси. Бу ерда гап …

Параллелизм

Ёнма-ён турган жумлалар, гаплар ёки нутқ қисмларининг бир хил синтактик қурилиши., Па…

Паронимы

Талаффузига кўра бир-бирига кўра яқин, маъносига кўра турлича ёки қисман маънода мо…

Пассивная лексика

“Рецептив лексика” билан бир хил. Бундай сўзлар дастлаб ёзма матнларда кузатилади., Па…

Пауза

Нутқ оқимининг турли сабабларга кўра ва турли вазифаларни бажариш мақсадида вақтинча т…

Паузация

Танаффус қилиш (паузалаш). Нутқ оқимида паузаларнинг жойлашуви.

Перекодировать

Бирон бир маълумотни бир код тизимидан манба-дублёрга маълум бўлган бошқа, адресатга м…

Переложение

Бирон нарсанинг мазмунини бошқа шаклда баён қилиш (Қаранг: Пересказ)., Қайта баён қи…

Перенос

Таржимоннинг манба хабарга мос муқобил топиш босқичи., Кўчириш

Переносное значение

Сўзнинг нутқ вазиятида унинг одатий ёки табиий референти бўлмаган обектни ифодалаш …

Переработка информации в двуязычной ситуации

(Қаранг: Перевод)., Икки тилли вазиятда маълумотни қайта ишлаш

Пересказ

Бирор нарсанинг мазмунини ўз сўзлари билан баён қилиш. (Қаранг: Переложение)., Қайта…

Перестановка

Ттдаги тил унсур (элемент)ларининг жойлашуви (ўрни)ни Мтга қиёсан ўзгартириш., Кўч…

Переведенный текст

Таржима жараёни натижасида эга бўлинган матн., Таржима қилинган матн.

Перевод

Таржима. Таржима деганда биринчи навбатда инсоннинг ўта мураккаб нутқий-лисоний фаолия…

Перевод-адаптация

Шеърий матннинг насрий адаптация қилиниши. Мустақил таржима жанри., Таржима-адаптаци…

Перевод-диктоўка

Таржиманинг ўқув тури. Бунда ўқитувчи матнни битта тилда ўқийди, ўқувчилар эса уни …

Перевод документов (деловых, коммерческих, дипломатических)

Бундай таржима нафақат аслият мазмунини, балки унинг шаклини тўла сақлашни ҳам талаб …

Перевод фразеологизмов

Фразеологизмлар таржимаси. Фразеологик бирликларни таржима қилиш қуйидагича амалга оши…

Перевод газетного текста

Газета матни таржимаси, аслиятга содиқлик тамойилига қатъий амал қилинган ҳолда амалга о…

Перевод идиом

Идиомалар таржимаси. Идиомаларни таржима қилишда қуйидаги ҳолатлар учрайди: 1. Идиомани…

Перевод кино/видео материалов

Таржиманинг ушбу тури синхрон, кетма-кет ва ишнинг мақсади ва табиатига кўра (аудитори…

Перевод на уровне предложений

Одатда фразеологик бирликлар (мақол, матал, идиома, халқ нутқидаги иборалар ва б.) таржим…

Перевод на уровне слов

Сўзлар даражасидаги таржима

Перевод на уровне словосочетаний

Манба тилдаги тегишли сўз бирикмасининг муқобили излаб топиладиган таржима. Сўз бирикм…

Перевод на уровне текста

Мувофиқ муқобилларни алоҳида олинган сўзлар (айрим сўзлар бундан мустасно), сўз бирикм…

Перевод научной и общественно-политической литературы

Илмий ва ижтимоий-сиёсий адабиётлар таржимаси. Бундай матнларни ўта аниқлик билан, тар…

Перевод научной литературы

Бундай таржима тил меъёрларига мос келиши керак. Тўғри таржима қилиш учун контекстд…

Перевод неологизмов

Неологизмлар таржимаси. (Қаранг: Неологизми).

Перевод общественно-политических текстов

Бундай матнлар таржимасида матнни тушунарли ва лўнда ифодалаш, публицистик руҳ ва усл…

Перевод ораторской речи

Нотиқ нутқи тингловчига қаратилгани учун унга муайян фонетик, ритмик (оҳанг, маром) та…

Перевод поэзии

Шеърият таржимасида мутлақо ўзгача муаммолар юзага келади, чунки ифода шакли (ритм…

Перевод поэзии прозой

Шеърни насрий шаклда таржима қилиш

Перевод публицистики

Агар публицистик матн ихчам, сиқиқлиги, кераксиз сўзлардан қочилганлиги билан ажралиб…

Перевод-реферат

Баъзан таржимонга матнни қисқартириш, ундан иккинчи даражали нарсаларни чиқариб ташла…

Перевод с листа

Асл ёзма матнни визуал қабул қилиш орқали бир вақтда амалга ошириладиган оғзаки таржи…

Перевод с толкованием

Ўқувчига тушунарли бўлиши учун таржимада баъзи сўз ва тушунчаларни изоҳлаб кетис…

Перевод терминов

Терминлар таржимаси. Тилдаги терминлар (махсус (илмий, техникавий) тилдаги сўз ва бирикм…

Перевод технических текстов

Техникавий матнлар таржимаси.

Перевод технической литературы

Техникавий адабиётлар таржимаси. Бу ерда таржима қилинаётган матнни тушуниш муҳим ў…

Перевод внутри языка

Тил ичида таржима.

Переводческая деятельность

– Таржима фаолияти. Матнни бир тилдан иккинчи тилга таржима қилиш бўйича тизимли иш…

Переводческая эквивалентность

– Таржимавий муқобиллик (эквивалентлик). Мулоқотда муқобиллик.

Переводческая интерпретация исходного текста

– Манба матннинг таржимавий талқини. Бошқа тил эгаси ва маданият ташувчисининг нуқтай…