Толковый словарь металлургических терминов

pechga shixtani bir tekisda taqsimlab beruvchi dastgoh.

iskanjalashning boshlangʻich bosqichi, bunda tayyorlanadigan mahsulotning balandligi yoki…

kimyoviy elementlarning yer qo-

elash yordamida zarralarni oʻlchamiga qarab tasniflash.

foydali qazilmalarni qazib olishda va ulardan hosil boʻlgan mahsulot va chiqindilar (kon …

oʻzining mustaqil toʻplangan joyi (koni) boʻlmagan boshqa metallar minerallari tarkibiga …

oʻzlarini mustaqil koni boʻlmagan, boshqa metallar ruda va minerallardagi yoʻldosh elemen…

quvur perimetrini kattalashtirish uchun bosim ostida ishlov berilib, shakl oʻzgartirish j…

harorat taʼsirida durlik panjarasi tugunlaridagi atomlar tebranishining kuchayishi natija…

strukturasida fizik-kimyoviy oʻzgarish sodir boʻlishi sababli ferroqotishmaning butunligi…

Qattiq eritmada atomlarning durlik panjaralarida har xil joylashishi.

tuzlarning suvli eritmasi.

xoʻllanish (namlanish) hodisasi munosabati bilan suyuqlikning qattiq jism yuzasida tarqal…

tashqi kuch taʼsirida jism tanasining darz ketishi, yorilishi.

ikki yoki undan ortiq aʼzolardan iborat bir jinsli aralashma. Eritmalar: buferli, ideal, …

moddani erituvchi taʼsiri ostida suyuq holatga keltirish, eritmada komponentlar atom, ion

ikki yoki undan ortiq komponentlardan tashkil topgan bir jinsli va bir fazali sistemalar,…

tiniq shishasimon qotishma boʻlib, u asosan kaliy va natriy silikatlaridan iborat.

moddaning boshqa modda bilan ikki va undan koʻp komponentli, oʻzgaruvchan tarkibli bir te…

moddani eritish qobiliyatiga ega boʻlgan, yaʼni ular bilan ikki va undan koʻp komponentli…

gidravlikada quvur ichidan vaqt birligida oʻtayotgan suyuqlikning hajmi yoki massasi.

oquvchan materiallar, suyuqlik va gazlarning sarfini aniqlovchi asbob.

tozalash uchun eritiladigan metall yoki qotishmadan qilingan elektrod.

ishlab chiqarishning unumdorligini oshirish uchun boshqarish, mehnatni takomillashtirish,…

moddaning holati, bunda uning oʻzgaruvchan qiymatlari hech narsaga bogʻliq boʻlmay oʻzgar…

koʻrilayotgan tizimning belgilangan holatiga nisbatan kuch taʼsirida mexanik tizimning ha…

retort pechlarida aglomeratdan ruxni distilyatsiya qilishdan qolgan oquvchan yoki yarim o…

quyuq suyuqlikni suyuqlantiradigan suyuqlik.

eritmaning konsentratsiyasini suyultiruvchi qoʻshib kamaytirish.

texnologik ishlov berish jarayonida xom ashyo yoki mahsulot hajmining kattalashishi.

quvur perimetrini kattalashtirish uchun bosim ostida ishlov berilib, shakl oʻzgartirish j…

qattiq moddani mexanik kuch taʼsirida bosib ezish, maydalash.

zarralar zichligining har xil boʻlishiga qarab, fazalarni bir biridan ajratish.

biror narsaga ishlov berib buzish, parchalash, qismlarga ajratish va h.k.

eritish pechi devorini teshib, toshqol yoki boshqa suyuq mahsulotni chiqarish uchun yoʻl …

lom va chiqindilarni eritishga tayyorlash jarayonlari (konstruksiyani buzish, zararsizlan-

metall va qotishmalarning haroratni damba-dam (sikl bilan) oʻzgarib turishiga chidab turi…

pechning tuynigidan chiqayotgan suyuq metallni nov orqali qolipga quyish.

suyuq metall bilan qolipni toʻldirib quyma yoki tayyorlama (zagotovka) olish jarayoni.

suyuq metallni oksidlanishdan himoyalash maqsadida koʻpincha oldindan quyilgan shlak usti…

suyuq metallni atrof-muhit havo taʼsiridan himoyalash uchun, tarkibidagi gazlarni kamayti…

ustiga suyuq metallni quyish uchun qoliplar oʻrnatilgan, metalldan yasalgan temir yoʻl pl…

moddaning tarkibiy qismlarga boʻlinishi.

magnit maydonidan olingan ferromagnit jismni magnitsizlantirish. Bu jismni qizdirish yoʻl…

rulon holdagi tasma, listlarni

birorta oʻlchamdagi narsalarni katta-kichikligi, miqdori.

gʻovakli materialdagi bitta gʻovakning oʻrtacha oʻlchami.

tayyorlamaning (zagotovkaning) yuzasiga chuqurcha yoki chiziqcha chizib ishlov berilishi …

qattiq jismni mexanik usul bilan mayda (1 mm) boʻlaklarga ajratish. bu ish tegirmonlarda …

muzlab qolgan oquvchan materiallarni issiqxonada qizdirish (muzni eritish).