Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati
Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати
Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.
Русско-узбекский толковый словарь литературоведческих терминов. Даёт понятийный аппарат для литературы, фольклора, школьного образования и разметки культурных текстов.
Alifbo koʻrsatkichi
Qadimgi yozuvlarning shakli, ularning yozilish oʻrni va vaqtini belgilovchi yordamchi tar…
ПалиндромChapdan oʻngga va oʻngdan chapga oʻqilganda ayni bir xil maʼnoni anglatuvchi sheʼr satri …
Палиндром или палиндронpalindron...
ПаллитаEramizdan avvalgi III—II asrlardagi Rim komediyasi; bu komediyada aktyorlar rollarni grek…
ПамфлетBiror ijtimoiy tuzum voqelik yoki siyosiy partiya faoliyati, programmasi ustidan oʻtkir h…
ПамяткаBiror ijodkorning kundaliklari, ayrim tarixiy shaxs hamda voqealar haqidagi xotiralari yo…
Панегерикpanegerik, madhiya. Umumxalq bayramlarida biror tarixiy voqealar munosabati bilan oʻtkazi…
Панторифмаpantorifma. Sheʼriy misralarning bir-biriga qofiyadosh va vazndosh boʻlishiga asoslangan …
Пантунpantun. Malayya xalq poeziyasida ijtimoiy-maishiy temalarda yozilgan chalish qofiyali toʻ…
Папирологияpapirologiya. XIX asrning oxirgi choragida paleografiya (q.) ning bir tarmogʻi sifatida p…
Парадигмаparadigma, taqtiʼ. Sheʼriy misrani hijolarga qarab, uning qaysi vaznga aloqadorligini ani…
Парадоксparadoks. Umum tomonidan qabul qilingan fikrdan keskin farq qiladigan yoki toʻgʻri fikrga…
Парафразаparafraza
Параллелизмparallelizm. Poetik usullardan biri boʻlib, ikki yoki undan ortiq hodisa, narsani yonma-y…
ПаремиологияXalq ogʻzaki ijodiyotining maqol, matal, topishmoq kabi aforistik janrlari majmui;, parem…
Парная рифмаjuft qofiya, masnaviy qofiya. Sheʼriyatda qofiyalanuvchi soʻzlarning banddagi oʻrniga koʻ…
Пародияparodiya. Hajvning bir turi boʻlib, unda biror ijodkor asari yoxud ijodining yaramas tomo…
Пародийное произведениеparodiyaviy asar
ПаронимыOhangdoshligi tufayli badiiy nutqda kinoyali ravishda ishlatiladigan soʻzlar., paronimlar
Партийность литературыBadiiy adabiyotning gʻoyaviy-estetik asosi boʻlib, bu tushuncha badiiy ijodning qarama-qa…
ПасквильBirovni qoralab, avtori koʻrsatilmay yozilgan asar. Paskvil progressiv ijtimoiy taraqqiyo…
ПастиччоBir yoki bir nechta avtorlarning asarlaridan olingan parchalar asosida yaratilgan yangi a…
ПасторальXIV—XVIII asrlarda Yevropada keng tarqalgan adabiy janrlardan biri boʻlib, oʻz xarakteri …
Пасторелла или пастуреллаXII—XIV asrlardagi fransuz kurtuaz poeziyasi janrlaridan biri: dehqonlar turmushiga oid k…
ПаузаNutq davomida bir qadar toʻxtab oʻtish, tinim olish. Pauza nutqning hamma turi — jonli so…
ПентаметрAntik sheʼr tuzilishida birinchi misra gekzametr (q.) ning qoʻshaloqlashib ketishidan va …
Пеон или пеанAntik sheʼr tuzilishida bir choʻziq va uch qisqa hijolardan — jami besh mora (q.)dan ibor…
Перекрестная рифмаToʻrtlikning birinchi-uchinchi va ikkinchi-toʻrtinchi misralarining qofiyalari., chalish …
Переносkoʻchirish
Перифраз или перифразаKoʻchim turlaridan biri boʻlib, unda narsa yoki inson oʻz nomi bilan emas, balki unga xos…
ПерипетияAdabiy asar voqealari rivojida kutilmagan oʻzgarish va murakkablashishning yuz berishi. M…
ПерсонажBadiiy asarda ishtirok etuvchi shaxslarning jami., personaj
ПерсонификацияJonlantirishning bir turi boʻlib, badiiy asardagi biror jonsiz predmetga shaxs sifatida m…
ПьесаDramatik turga mansub xilma-xil janrdagi asarlarning umumiy nomi, pesa
Песенный стихBandlarining uygʻunligi, intonatsion tugallanganligi va musiqiyligi bilan ajralib turuvch…
ПесняMusiqali sheʼriy sanʼat turi. Folklor va yozma adabiyotdagi qoʻshiq janrlari bir-biridan …
Пейзажная лирикаLirik turga mansub janrlardan biri: tabiat manzaralari va yil fasllarining turli koʻrinis…
ПиррихийAntik sheʼr tuzilishida ikki qisqa hijo (◡ ◡)dan iborat stopa; sillabik-tonik sheʼr tuzil…
ПлачиMarosim poeziyasiga mansub xalq ogʻzaki ijodi janrlaridan biri. Yigʻilar turkiy xalqlarda…
ПлагиатOʻzgalarning asarini yoki maʼlum qismlarini oʻziniki qilib koʻrsatish. Plagiatlik badiiy …
ПлеоназмNutqda bir xil soʻz yoki iboralarning takror qoʻllanishi, takror usuli boʻlib, u oʻz oʻrn…
ПлеядаBir davrda yashab, adabiyot va sanʼat sohasida qalam tebratgan soʻz sanʼatkorlari guruhi.…
Поэтическая орфографияpoetik orfografiya. Badiiy tekstlarda orfografik qoidalardan atayin chekinish hodisasi.
Поэтикаpoetika. Eng qadimiy terminlardan biri boʻlib, u adabiyotshunoslikda turli davrlarda turl…
ПоэтизмXX asrning 20-yillarida chex sanʼatida shakllangan oqim., poetizm
Поэзияpoeziya, sheʼriyat. 1. Ilmiy asarlardagidan farqli holda mazkur termin badiiy adabiyot ma…
Поговоркаmatal
Полемическая литератураmunozaraviy adabiyot
ПолиметрияAyni bir sheʼriy asarda turli vaznlar yoki boshqa stopalarning qoʻllanilishi., polimetriya
ПолиптотонMuayyan soʻzni bir necha marta takrorlashdan iborat ritorik figura, poliptoton