Қидирув

от 1. Соч, соқолнинг тароқдан ўтказилиб силлиқланган ҳар бир тутами, қисми.

Бир тарам соч.

Сочингиз тарамлари ипакдан силлиқ. — Миртемир

2. кўчма Толаланиб, бўлакланиб, маржон каби оққан сув, кўз ёши ҳақида.

Хотинининг ҳар кўзидан етмиш тарам ёш тўкилиб, юз-гиналарига ёйилиб — Ойсулув

Temporary Alternative Routeрусчавременный альтернативный маршрут (BICC)ўзбекчавақтинчалик муқобил маршрут (БИКК)

1. Bir şeyin tellerini birbirinden ayırıp karışıklığını gidermek.ТАРАМОҚ

2. Bir yeri sıkı bir biçimde aramak.ҚИДИРМОҚ

фл. 1. Тароқ ёки бошқа бирор нарса билан соч, соқол ва шу кабиларнинг чигилини ёзмоқ, текисламоқ.

Шундан кейин сочларини бир томонга силлиқ тараган тилла тишли йигит қўл кўтарди. — Н. Аминов, Суварак

Отам ўйланиб қолди. Соқолини бармоқлари билан таради. — Ойдин, Садағанг бўлай, командир

Қоронғида сокин турган отнинг бўйнидан қучоқлади, бармоқлари билан ёлини таради. — Ойбек, Танланган асарлар

2. қ. х. Ариқ-жўякларга сувни бир меъёр-да тақсимлаб оқизмоқ, таратмоқ.

Жўяк олинган жойларда тажрибакор сувчилар чанқаган ғўзаларга сув тарардилар. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли

Шермат ота икки гектарлик картага сув тараб бўлди-да, эгатларни кўздан кечириб, ўқариқ бўйига чиқди. — Ҳ. Нуъмон, Фасллар

3. кўчма поет. Ёймоқ, сочмоқ.

Қорли тоғлар орқасидан Атлас сочин тараб қуёш, Гоҳ мўралаб, ўйнатар қош, Ханда сочар дудоғидан. — Ғайратий

Ранг ёки бошқа жиҳатдан узун-узун ёʻлли, ёʻл-ёʻл.

Унинг баданлари қамчи изларидан тарам-тарам титилиб, моматалоқ бўлиб кетди. — А. Пўлат, Ўқлар чақнаган дамларда

juwıp-taraw, kútim beriw, qaraw

русчазаснуть поздноўзбекчакеч уйқуга кетмоқ

от эск. айн. Олув 2.

Ўндан учни тарҳ қилса, етти қолади.

экмоқрусчасеятьинглизчаplant

Тарïйлақ эрüр дуня элиг қутï, тарïса орар эр тирилгü отï Ey hukmdor, bu dunyo ekin ekilgan maydondir, ekin unsa, kishi tiriklik o‘tini o‘radi – О правитель, вселенная – пахотное поле, если муж посеет, то пожнет хлеб насущный (букв. траву, чтобы жить) – O ruler, the universe is arable field, if the husband sows, then he reaps the daily bread (lit. grass to live)

от Букилган, қайтарилган жой; нарсанинг букланган раҳи; тах.

Дўппининг тарки. Қаторнинг тарки.

Ботир ака шошиб қолди шекилли, газетанинг таркини топиб очолмай, унинг бир чеккасини йиртиб ҳам қўйди. — Х. Тўхтабоев, Фелетондан сўнг

тақл. с. Газмол йиртилганда, тартарак тариллаганда чиқадиган ва шунга ўхшаш овозни билдиради.

Яктак тарр этиб йиртилди.

Рўпарадаги уйнинг томидан тарр этган товуш эшитилди. Қизил аскар зинага йиқилди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

тақл. с. Таранг ёки қаттиқ нарса ёрилганда, синганда ёки урилганда чиқадиган овозни билдиради.

Қовун тарс ёрилди.

У эшикни тарс этиб ёпди.

Ҳасан аканинг чаккасига ҳам бир нима тарс этиб тегди. — А. Муҳиддин, Инсон қалби оташ

— Эҳ, — Акрам тиззасига тарс эткизиб урди-да, креслодан сапчиб турди. — С. Анорбоев, Оқсой

Коvma, çıkarma.ҚУВИШ, ҲАЙДАШ

от 1. (3-шахс эгалик шаклида — тарзи) Ўзи боғланиб келган (ўзидан олдин қўлланган) сўз билдирган нарсанинг ёʻсини, кўриниши, ҳолати маъносини англатади.

Ҳаёт (турмуш) тарзи.

Онасининг гаплари Санамга ҳеч ёқмаган, лекин гапнинг тарзидан онасининг кампир билан ҳамфикр эканини англаган эди. — Ш. Холмирзаев, Тўлқинлар

Сув музга айланганда, модда зарраларининг ҳаракат тарзи ўзгаради. — Фан ва турмуш

2. (3-шахс эгалик ва ўрин-пайт келишиги шаклида — тарзида) Иш-ҳаракат, нарса-ҳодисанинг ёʻсини, равиши маъносини билдиради; ёʻсинида, сифатида.

Кўнгли тортиб юрган одами айтгани учун хафа бўлмади, аммо ҳазилга ҳазил тарзида шўхлик қилди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Давра суҳбати савол-жавоб тарзида ўтди. — Газетадан

Шу сабабли ўзингизга сир тарзида айтаманки, Англия тез орада жаҳоний давлат мавқейини ёʻқотади. — А. Ҳакимов, Илон изидан

3. (ўрин-пайт келишиги шаклида — тарзда) Белги билдирувчи сўзлар, шунингдек, айрим олмошлар билан қўлланиб, шу сўзлар англатган белгили ҳолатни, ҳаракат-ҳолатнинг шундай ҳолат, ёʻсин билан бўлишини билдиради; ёʻсинда, ҳолда.

Ҳафиз Мирзамуҳамедович одатига хилоф тарзда кўпроқ гапириб қўйганини пайқади шекилли, бирдан тўхтаб қолди. — С. Кароматов, Олтин қум

Мусаввирлар китобнинг мазмунига ҳамоҳанг тарзда расмлар чизишган — Фан ва турмуш

Шу тарзда ишлар жуда секин силжиди. — П. Қодиров, Уч илдиз

4. кўм. взф. (3-шахс эгалик ва ўрин-пайт келишиги билан — тарзида) Ўхшатиш, қиёс муносабатини билдиради; сифатида, каби.

Ўлпон тўлашдан бош тортганлари учун, ўн олти минг Хилари жарима тарзида тортиб олиб келинди. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

5. шв. Юз, чеҳра; қиёфа, аҳвол.

Тарзинг бордир ой-у кундан зиёда. — Ойсулув

Тарзига қарасанг, бир лочин — шунқор. — Баҳром ва Гуландом

ўзбекчахурсандчилик, қувончрусчарадостьинглизчаglad

Қамуй яфлат-ул бу севинčин тараб Севинч ва айшу тараб (хурсандчилик) мутлақ ғафлат(дир) – Радость и веселье – все это [признаки] беспечности – Joy and fun are all [signs of] carelessness

от 1. айн. Томон 1-4.

У тараф. Бу тараф. Ҳар тараф.

Ўрданинг ташқариги қисмининг уч тарафи (жануб, шарқ, ғарб) биносиз, фақат қўрғон деворларининг зиналари эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Кундузи қум тарафдан илиқ, нафасни қайтарадиган шамол эсади. — С. Аҳмад, Уфқ

Ҳар икки тараф, ким ўзар ўйнагандек, оташ мақтовлар билан бир-бирини ўққа тутди. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат

Шунинг учун бошқа ўйинларни қўя туриб, мажлиснинг энг қизиқ тарафи бўлиб саналган лапар айтишга кўчдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

ҳар икки тараф ўртасидаги вазият тобора кескинлашиб борарди. — К. Яшин, Ҳамза

Айтмади, сўрасам, гапни бошқа тарафга чалғитди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Курашувга, беллашувга, баҳслашувга хоҳиш билдирувчи шахс, талабгор.

Бирор шаҳарга келганида, унга [Қулмат қорага] тараф чиқмай қолса борми, бундай шаҳарнинг йигитлари йигит ҳисобланмасди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

Ишбоши: — Қани, тараф борми? — деб, полвонларни майдонга чақирганда, нима бўлди-ю, таваккал қилиб, ўрнимдан туриб кетдим. — П. Турсун, Ўқитувчи

3. фолк. Душман, ғаним.

Қашшоқларга бойлар кўп тараф бўлди. — Эргаш Жуманбулбул ўғли

Мен ўлмасам, тараф босмас изингни. — Юсуф ва Аҳмад

4. кўм. взф. (3-шахс эгалик ва чиқиш келишиги шаклида). Томонидан, жиҳатидан.

Ўз ёнларидан сарф қилиш учун ақчалари ёʻқ, ҳукумат тарафидан бериладиган овқатнинг салмоғи ёʻқ эди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Saçların, sakalın hayvan tüylerinin karışıklığını gidermeye veya kadınların saçlarını tutturmaya yarayan dişli araçТАРОҚ

1. мап. Қалъа ва унинг дарвозаларини бузишда қўлланадиган, узун ёʻғон ходадан иборат, занжирга осиб боғланган қадимий ҳарбий қурол. Искандар усти ёпиқ, ғилдиракли таранлар ясаттирди. М. Осим, Аждодларимиз қиссаси

2. ҳарб. Душман самолёта, кемаси ёки танкига ўз самолёта, кемаси ёки танки билан зарба бериш

Ўкршрим тугади, самолётимни таранга олиб бормоқдаман — Газетадан

2. Тўлишиб силлиқ тортган, текис

Таранг сийналар қора кофтага сиғмай, қўш чўққига айланган — С. Сиёев, Отлиқ аёл

Бир неча кун ичида Нодиржоннинг эти устухонига ёпишди, эти, таранг пешонасида ажитар пайдо бўлди — А. Муҳидсин, Чап чўнтак

3. кўчма Айрим сўзлар билан қўлланиб, нарса, ҳолат кабиларнинг юқори даражасини, сўнгги чегарасини билдиради

Унинг бутун вужуди ҳаяжон билан таранг тор-ттган эди — П. Қодиров, Уч илдиз

унинг уятчан кўзларига кўзи тушиб, таранг асаблари бирдан бўшашиб кетди. С — Нуров, Нарвон

Саломхонадаги таранг вазият бир оз юмшагандек бўлди — С. Сиёев, Ёруғлик

Ни-зомжон ана шу оилада, ҳамиша таранг рўзғор ичида ўсди — С. Аҳмад, Уфқ

тақл. с. Икки қуруқ нарсанинг бир-бирига қаттиқ урилишидан чиққан товушни билдиради.

Тарақ этиб эшикни ёпмоқ.

Хола тарақ этказиб, бўш челакни ерга қўйди. — Газетадан

адж /ˈtɑːdi/ 1. суст, секин

2. кечиккан, кеч, кеен қолган