Толковый словарь узбекского языка
Oʻzbek tilining izohli lugʻati
Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022
Алфавитный указатель
Javobda biror fikrni tasdiqlashni, rozilikni bildiradi.
haSoʻroq va taxmin maʼnolarini taʼkidlash uchun ishlatiladi; soʻroqqa eʼtiborni jalb etadi.
ha-aKuchli rozilik yoki hayratni ifodalaydi.
ha-haBiror ish-harakatga undash, qistash maʼnolarini ifodalaydi.
habashHabashiston (Efiopiya) hamda Afrikaning sharqiy-shimolidagi bir necha mahalliy xalq va qa…
habibDoʻst, sevikli.
HabibiyHabibiy (taxallusi; asl ismi Zokirjon Xolmuhammad oʻgʻli) (1890—1980) — Oʻzbekiston xalq …
had-hisobsizHadsiz-hisobsiz.
hadahaTezlik bilan, tezdan, darrov.
hadebTez-tez va davomli ravishda, takror holda; nuqul.
hadegandaTalab etilgan, kutilgan vaqt davomida; tezgina, darrov.
hademayKoʻp vaqt oʻtmay, oz fursatda, tez orada; tezda, birpasda.
hadikBiror kimsa yoki narsadan salbiy taʼsir, ziyon-zahmat yetishidan, shunga sabab boʻladigan…
hadikchiHadiksirash odati kuchli, har narsadan hadiksirayveradigan.
hadikliHadik, xavfsirash, qoʻrquv tuygʻularini ifodalovchi.
hadiksiramoqHadik olmoq; xavfsiramoq, choʻchimoq, qoʻrqmoq.
hadiksiratmoqHadiksiramoq feʼlining orttirma nisbati.
hadiksizHadiksiramasdan, qoʻrqmay.
hadisIslom dinida Qurʼondan keyingi muqaddas manba, Muhammad paygʻambarning faoliyati va koʻrs…
hadisKurash, bellashuv kabilarda qoʻllanadigan oʻziga xos usul.
hadisshunoslikHadislarni oʻrganish; hadis ilmi.
hadliHadga ega;
hadsizCheksiz, poyonsiz.
hadsiz-hisobsizJuda koʻp, sanogʻi yoʻq.
hadyaTaqsim etilgan narsa; sovgʻa, tortiq, tuhfa.
hafrangHaftrang.
hafsalaIsh-yumush, harakat va shu kabilarga boʻlgan mayl, istak; ishtiyoq.
hafsalaliHafsalasi bor, xohish-istagi yaxshi.
hafsalasizHafsalasi, mayl-ragʻbati yoʻq.
hafsalasizlikHafsalasi yoʻqlik.
haftaDushanbadan yakshanbagacha (ilgari — shanbadan jumagacha) boʻlgan yetti kecha-kunduzni oʻ…
haftafahmBiror narsani darrov uqib, tushunib ololmaydigan, fahmi kalta; anqov, befarosat.
haftalabBir necha hafta davomida.
haftalikHaftaga moʻljallangan, hafta ichida boʻladigan.
haftiyakQurʼonning yettidan bir qism suralari tanlab olib tayyorlangan va oʻtmishda diniy maktabl…
haftrangTurli rangda gullar solingan, tovlanib turadigan.
hahNorozilikni, doʻq-poʻpisa va shu kabilarni ifodalaydi.
haha-hahaTaajjub, tasdiqni bildiradi.
hahalamoqHayvonlarni yurgizish, tezlatish uchun “ha“, ha degan ovoz chiqarmoq, baqirmoq.
hahalashmoqHahalamoq feʼlining birgalik nisbati.
hajMakka shahriga borib, zulhijja oyida belgilangan tartib-qoida va odatlarga amal qilgan ho…
hajiqizErkaklarcha ish tutmaydigan; xotinchalish; qoʻrqoq; nomard.
hajmBiror jismning boʻy, en va balandlik jihatidan katta-kichikligi; fazoda egallab turgan oʻ…
hajmliHajmga ega.
hajrAyriliq holati; judolik, hijron.
hajvAyrim shaxs yoki ijtimoiy hayotdagi nuqsonlarni kulgi ostida olib, masxaralab aytilgan (y…
hajvchiHajv qiluvchi, hajviy asar yozuvchi.
hajvchilikHajv, hajviy asar yozish ishi, ijodning shunday sohasi. Aziz Abdurazzoq
hajviyHajv yoʻli bilan tasvirlangan, hajv qilib yozilgan.
hajviyaHajv bilan aytilgan, yozilgan sheʼr va shu kabilar