Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «il-» — результатов: 1040

Фильтр

Словарные статьи

793
ilmoq

fl. 1. Mix, qoziq, ilgak va shu kabilarga osmoq, osib qoʻymoq.

Hoʻl, ogʻir shinelini va gimnastyorkasini daraxtga ildi. — Oybek,Quyosh qoraymas

Yigit boshidan qalpogʻini olib, qoziqqa ildi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Tursunboy ota otning boʻyniga yemtoʻrvasini ilib shoshib-pishib, namozi shomni oʻqib chiqdi. — S. Ahmad, Ufq

2. Ilmoq va shu kabilarga olmoq, tushirib tortmoq.

Suvdagi xas-xashaklarni ilib tortmoq.

uchta eski koʻrpani soʻkdik. Qovugʻidan iplarni ignaning orqasi bilan ilib oldik. — A. Hamdam, Doʻstingdan

3. Otilgan yoki yuqoridan tushayotgan narsani yerga tushirmay tutmoq, tutib olmoq.

Bolalar qoʻllarini choʻzib, sapchib, sochqilarni ilib oldilar. — T. Murod, Yulduzlar mangu yonadi

It jon-jahdi bilan ikki sakrashdayoq pirillab ketayotgan konvertni lunjiga hap etib ilib oldi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

4. Kiymoq (odatda, yengil-yelpi, rasman boʻlmagan kiyish haqida).

U kavushini mahsisining uchiga ilib, hovliga tushar ekan, xotiniga qayta taʼkidladi — H. Gʻulom, Mashʼal

  • Gapni (yoki soʻzni va shu kabilarni) ilib ketmoq Birovning ogʻzidan gapni olib, davom ettirib ketmoq. — Ha, boyatdan beri senga tikilib oʻtiribman, aylanay, — kampir gapni ilib ketdi, —undoq qarayman, mundoq qarayman, koʻzlarimga ishonmayman. — A. Muxtor, Opa-singillarToʻgʻonbek bir hikoyani bitirib, boshqasini oʻylarkan, Binoiy soʻzni ilib ketdi. — Oybek,Navoiyxushchaqchaq suhbat boshlanishiga ilhaq boʻlib turgan Akramjon Mastura boshlagan askiyani ilib ketdi. — A. Qahhor, Ming bir jon
  • Ilib ketmoq Ega chiqmoq (boshqalardan oldin), oʻziniki qilib olmoq. Qizi tovuq fermasida ishlaydi. Bir traktorchimiz ilib ketdi. — Sh. Toshmatov,Tongdagi koʻlankaInnaykeyin, hozir boʻlinglar, qaqir yerlarga jon kirganda, tagʻin Teilaboy ilib ketmasin. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
  • Ilib olmoq Tushunib yetmoq (olmoq), bilib olmoq. Ishdan horib-tolib chiqqan Shoqosim chala-chulpa eshitsa-da, maʼnoni tez ilib oldi. — Oybek,Tanlangan asarlarjuda shoʻx, sergap, har narsani darrov ilib oladi. — R. Fayziy, Hazrati insonU [Tursunoy] ustaxonaga oʻtadigan aravakashning yallalarini ham ilib olgan edi. — A. Muxtor, Opa-singillar
  • Koʻzga (yoki nazarga) ilmaslik Nazar-pisand qilmaslik, mensimaslik. baʼzi birovlar Xotin kishining qoʻlidan nima ish kelardi? deb nazariga ilmagan edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
  • Oyoq ilmoq Surnay navosi chiqayotgan, quyuq tutun oʻrlayotgan toʻyxona ostonasida oyoq ildik. — T. Murod, Ot kishnagan oqshomYaxshisi, bunday qilsak. Yoʻlda oyoq ilsak: qishloqqa qorongʻilatib kirib borsak. — T. Murod, Ot kishnagan oqshom
  • Quloqqa ilmoq Soʻz(gap)ni eʼtiborga olmoq; tinglamoq. Gapimni uch bora quloqqa ilgil. — Voqif.
Полная статья →
ilk

1. Dastlabki, birinchi; boshlangʻich. Quyoshning ilk nurlari. Shoirning ilk sheʼrlari. Kishilik tarixining ilk davri.

Sherbek studentlik hayotining ilk damlarida oʻzini xuddi qafasdagi qushga oʻxshash his etdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Bu jarayon tanlovning ilk bosqichida tuman va viloyatlarning oʻzida amalga oshiriladi. — Tafakkur

2. Erta. Ilk bahor.

Ilk sahardan to qora kechgacha odamlar tinim bilmagan ana shu kunlarning birida, quyosh endi tigʻ yoya bosh-lagan salqin sabohda Qorabuloq qishlogʻidan biri keksa, biri yosh — ikki otliq chiqib kelaverdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Полная статья →

Показать все · 793 →

В определениях

210

Показать все · 210 →

Сказки

21
Aqlli qiz (2)
Устное народное творчество

Uch oʻgʻil va bir qizi bor otaning koʻzlari ojiz boʻlib qoladi. Qiz otasining koʻzini ochish uchun dori izlab, koʻplab qiyinchiliklarni yengib oʻtadi va oxir-oq

Bir kosa zahar
Устное народное творчество

Bir chol bilan kampirning yovvoyilashgan mushugi ularning joniga tegadi. Mushuk chakalakzorda tulki bilan doʻstlashib, birgalikda quyonni aldamoqchi boʻlishadi.

Bulbuligoʻyo
Устное народное творчество

Zolim podshohning oltin chinori uchun Bulbuligoʻyo qushini topishga chiqqan kenja shahzoda sarguzashtlari haqida hikoya qilinadi. U oʻzining mardligi va sadoqat

Echki, qoʻy va boʻrilar
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻz hayotini saqlab qolish uchun xoʻjayinidan qochgan echki va qoʻyning sarguzashtlari hikoya qilinadi. Ular yoʻlda duch kelgan xavfli vaziyatlardan

Erni er qiladigan xotin
Устное народное творчество

Bu ertakda podshohning qizi Mehriniso kambagʻal yigit Abdullaga turmushga chiqadi. Mehriniso oʻzining aql-zakovati va tadbirkorligi bilan erini boy va obroʻli i

Hasan va Zuhra
Устное народное творчество

Bu ertakda podshohning farzandsizligi va uning yangi xotinidan tugʻilgan bolalarga nisbatan qilingan makr-hiylalar hikoya qilinadi. Hasan va Zuhra ismli egizakl

Показать все · 21 →

Диалектные материалы

15

Показать все · 15 →

Внешние ресурсы

1
Kiril-lotin.uz
Орфография и письмо

Онлайн-транслитерация: сам определяет алфавит и переводит текст с кириллицы на латиницу и обратно.