Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«illa» boʻyicha 842 ta natija

Filtr

← Barcha natijalar

Lugʻat maqolalari

842 ta · 1-sahifa / 43
illat
Izohli lugʻat · yana 8 ta lugʻatda

ot 1. Tandagi dard, kasallik, xastalik.

Dala havosi butun illatni xamirdan qil sugʻurganday tortib oladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Doktorga ham qaratdik, qizim, dori-darmon ham qildik. Illat —suyakda. — P. Qodirov, Qadrim

2. Jismoniy yoki ruhiy kamchilik, nuqson, ayb.

Qizning oyogʻida bir illati bor.

3. Gunoh, ayb; jinoyat.

Boʻynida illati borning oyogʻi qaltiraydi. — Maqol

4. Narsalardagi nosozlik, buzuqlik; kasal.

Hamma illat oʻsha yangi qoʻshilgan zapas qismda ekan. — Mushtum

Mexanik izlab, idoraga chopmasdan, mashinaning illatini topib, oʻzi tuzatadi. — M. Niyozov, Kampir ravot yulduzlari

5. Meʼyoriylikni buzuvchi (salbiy) narsa; qusur, kamchilik.

Mana, illat qayerda: ayb obu-havoda emas, ayb mehnat intizomining yoʻqligida! — Uygʻun, Navbahor

Uning hamma yuksak narsalardan illat qidirishi, obroʻsi ortgan har bir hamkasbiga tanqid koʻzi bilan qarashi shundan edi. — P. Qodirov, Uch ildiz

Hafsalaning yoʻqligi, sovuqqonlik, oʻziboʻlarchilik qursin. Xuddi shu illatlar tufayli ajoyib bogʻ xarobazorga aylandi. — Gazetadan

Toʻliq maqola →
Boʻynida illati borning oyogʻi qaltiraydi
Oʻzbekcha-ruscha aforizmlar lugʻati · yana 1 ta lugʻatda

За кем вина, у того дрожат ноги, На воре шапка горит

Aʼzam esa, boʻynida illati borning oyogʻi titrar qabilidan boʻlib, oʻzini ehtiyot tutar... Агзам же, как бывает обычно, когда на воре шапка горит, держался настороженно, с опаской — Шуҳрат, Жаннат қидирганлар

Toʻliq maqola →
jilla
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

Uncha, u qadar, bir oz.

Sobir ortiqcha kuyinchaklik va gʻamxoʻrlik koʻrsatgisi kelsa, Anorxonga jilla yoqmas edi. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar.

Jilla fursat oʻtmay, qoʻlida patnis koʻtarib, ofitsiantka qiz paydo boʻldi. — F. Musajonov, Himmat

  • Jilla qursa (yoki boʻlmasa, boʻlmaganda) Juda boʻlmaganda, hech boʻlmaganda, loaqal. Jilla boʻlmasa, mening kelishimni kutsang boʻlmasmidi! — M. Muhamedov, Qahramon izidanAxir, jilla boʻlmasa, oʻzim uchun bir piyola bering, mana, har qancha pul desangiz, beray [dedi karvonboshi]. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi
Toʻliq maqola →
pilla
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Ipak qurti gʻumbakka aylanishdan oldin oʻz ustiga oʻrab hosil qilgan qobiq, ipak qurtining mahsuli; tabiiy ipak olinadigan xomashyo.

Paxtaning har shonasi — Moʻl hosil nishonasi. Pillaning har tolasi — Shoyi-atlas onasi. — Qoʻshiqlar

Pilla qurtlar soʻrida, Uyimizning toʻrida, Tut barg yeydi vishillab. — Q. Hikmat

2. Koʻpgina hasharotlar gʻumbagining himoya qobigʻi.

3. Tish milkining shishib, yiring boylashi.

  • Pilla tortmoq Pillani maxsus yoʻl bilan ishlab, ipak tolasiga aylantirmoq.
  • Poʻchoq pilla Ichidan kapalagi teshib chiqib ketgan pilla.
  • Toʻq pilla Qobigʻi qalin yetuk pilla.
Toʻliq maqola →
silla
Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda
  • Sillasi qurimoq 1. Kuch-quvvati ketmoq, nihoyatda charchamoq, tinka-madori qolmaslik. [Amatjonning] Sillasi quridimi, qorni ochdimi, kichkina ketmonni yelkasiga tashlab, kapa tomon yurdi. — S. Siyoyev, AvazBu yerlardan ertaga ham don olish kerakmi? Kim ekadi, kim oʻradi, kim yanchadi? Sillasi qurigan ayollarmi, eti ustuxoniga yopishgan bolalarmi? — T. Malik, Ajab dunyoMutribning hazilnamo baytida Avaz yoʻqchilik, faqirlikdan sillasi qurigan, ammo koʻngli qanoatga toʻla nekbin shoir qalbini koʻrgandek boʻldi. — S. Siyoyev, Avaz
Toʻliq maqola →
tilla
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Oltin 1.

Bir gramm tilla.

Shu paytdan tillaga ishqi tushib qolganiga oʻlaymi u xumparning. — F. Musajonov, Himmat

2. Shu metalldan zarb qilingan pul, undan yasalgan qimmatbaho buyum; boylik.

[Kanizakning] Koʻmib qoʻygan tillasi yoʻqdir, koʻmib qoʻygan tillasi boʻlganda, boʻydoq yigitga tegar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

3. Qiymati oʻn soʻmga teng boʻlgan tilla tanga.

Hoji kulumsirab, qoʻlidagi uch-toʻrtta oq tanga bilan bitta tillani Oybodoqqa uzatdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. Eng yaxshi, qimmatli narsa yoki sevimli kishi haqida.

Nigora koʻrpada chalqancha yotib, xayolga choʻmdi. Dadang bilan birga ovga ham chiqqanmiz, tilla odam edi, dedi oʻsha choʻpon. Dadasi tilla odam boʻlganmi-yoʻqmi — Nigora bilmaydi. — S. Anorboyev, Oqsoy

— Joʻravoyni aytmaysizmi! Men odamning bunaqa tillasini koʻrmaganman, — dedi Umurzoq ota. — H. Gʻulom, Mashʼal

5. Vohalarda, sugʻoriladigan yerlarda oʻsadigan koʻp yillik, yalpoq boshoqli oʻsimlik.

6. Tilla (erkaklar va xotin-qizlar ismi).

Toʻliq maqola →
villa
Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda

ot Shaharlar atrofida, xushmanzara joyga qurilgan katta bogʻli hovli-joy.

Villa deganlari gʻoyatda ozoda bogʻ, uch qavatli imorat, marmar hovuzdan iborat edi. — T. Malik, Shaytanat

Toʻliq maqola →
xilla

отборный, лучший, праздничный

xilla xiloyim bor, jandakulohim bor, boshimga urdilar pichoq, mening ne gunohim bor? праздничный (в полоску) есть халат на мне, рубище-калпак есть на мне; ножом по темени ударили - какая же вина есть на мне? (Дыня)

Toʻliq maqola →
chilla
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot 1. Yilning eng issiq yoki eng sovuq qirq kuni.

Chilla kirdi. Chilla chiqdi.

Hali barvaqt boʻlishiga qaramay, chilla emasmi, quyosh yonib bosh koʻtarmoqda edi. — Sharq yulduzi

2. Bola tuqqan yoki tugʻilgandan, qiz turmushga chiqqandan, yigit uylangandan, marhum koʻmilgan kundan keyingi qirq kunlik davr: turmushdagi baʼzi hodisa-holatlarning eng ogʻir, xatarli yoki masʼuliyatli davri.

Chaqaloqning chillasi chiqqach, yangi uyga koʻchib bordilar — Yoshlik

Xalq tabobatida chilla davri qirq kun hisoblanib, shundan yigirma kuni kichik chilla, yigirma kuni katta chilla deyiladi — OʻzME

3. Sufiy yoki muridning yakka oʻzi alohida xona (hujra)da, odamlardan yashirinib, qirq kun davomida toat-ibodat qilishi.

  • Yoz chillasi yoki yozgi chilla 25 iyundan 5 avgustgacha boʻlgan eng issiq qirq kun. Avgust — yoz chillasi. Mening shahrimning oʻtkir quyoshi yalligʻi naq yondiryapti. — H. Nazir, Maftuningman, Ozarbayjon
  • Chilla suvi Yoz chillasida ekinlarga beriladigan suv.
  • Qish chillasi yoki qishki chilla 25 dekabrdan 5 fevralgacha boʻlgan eng sovuq qirq kun. Qish chillasi ancha ogʻir keldi. — S. Ahmad, Jimjitlik[S. Toʻychiboyev]Qish chillasi tong saharda fermaga qarab yoʻl oldi. — Mushtum
  • Chilla yara Bolaga chilla davrida chiqadigan yara, toshma. Shuhratning boshiga, boʻyniga chilla yara chiqib, olti oyga choʻzildi. — Q. Kenja, Togʻ yoʻlida bir oqshom
  • Chillasi chiqmagan 1. Chilla davri tamom boʻlmagan. Kelar hafta tugʻuruqxonadan chiqadi yangangiz. Shunga, chillasi chiqmasayam mayli, bir ziyofat qilmoqchi edik. — Sh. Xolmirzayev, Ogʻir tosh koʻchsaQirq marta aytdim, hov kelin, qishloqning ogʻzi yomonlari bor, kuladi, hech boʻlmasa, chillangiz chiqquncha shu zormandani kiyib, ishga boring, deb. — Yoshlik
  • Chilla oʻtirmoq 1. Sufiylik tariqatida: qirq kun davomida uydan chiqmasdan yolgʻizlikda toat-ibodat qilmoq. Chillaga oʻtirgan shunda qirq kun shayx, Daf qil, deya soʻrab xudodan uni. — T. ToʻlaChilla oʻtirish vaqti dindor tomonidan oldindan niyat qilingan boʻladi. — OʻzME
  • Chilla(ga) oʻtqazib ketmoq Aldab, firib berib ketmoq. Ipak-atlas karvoniga bosh boʻlgan savdogarlar kosiblarni chillaga oʻtqazib ketardilar. — N. Yusufiy, Fargʻona shoʻx kuladi
Toʻliq maqola →
millat
Izohli lugʻat · yana 9 ta lugʻatda

ot 1. Kishilarning yagona tilda soʻzlashishi, yaxlit hududda istiqomat qilishi, mushtarak iqtisodiy hayot kechirishi, umumiy madaniyat va ruhiyatga ega boʻlishi asosida tarixan tashkil topgan barqaror birligi.

Oʻzbek millati. Rus millati.

Yoshlar, keksalar qizlar, juvonlar orasida turli millat vakillari: qozoq, qirgʻiz, arman va yahudiylar ham koʻrinar edilar. — P. Tursun, Oʻqituvchi

2. Davlat, mamlakat.

Birlashgan Millatlar Tashkiloti.

Toʻliq maqola →