Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ёри» бўйича 210 та натижа: Луғатлар

Филтр

Луғат мақолалари

192 та
ёр
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

ф. жл — дўст

1. Дилга яқин киши; Хамдам, дўст, муҳиб; ёрдамчи. м . . Аждодларимиз қиссаси

Зиёфатга ўртоқлар, ёр ва биродарлар келишди

Остимизда ўйнар отлар, Ҳар ким ўз кўнглини шодлар, Дўсту ёр, яхши улфатлар, Нуктадонлар, хуш қол энди — "Эрали ва Шерали"

ниҳоят, зафар уларга [массагетларга] ёр бўлиб, душманни орқага сура бошлашди — М. Осим

Арвоҳлар ёр, пирлар мададкор бўлиб, овимиз бароридан келсин — Ҳамза

2. Севгили, маъшуқ, маъшуқа

Вафодор ёр

Ёр, мунча зор этдинг мени? — С. Абдулла, Тоҳир ва Зуҳра

Мен келтирган атласни Ёрим солмас сандиққа — "Қўшикдар"

Тўлиқ мақола →
ёримоқ
Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

фл. 1. Ёруғ, равшан бўлмоқ; чароғон бўлмоқ.

Шам нуридан хона ичи ёриди.

Ўрданинг чароғчиси дарбоза яқинидаги машъала ёғочига ўт бериб, бутун ўрда ичи ёриб кетди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Ёришмоқ (тонг ҳақида.

Субҳ азони айтилиб, секин-секин тонг ёриб борди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

  • Ичига чироқ ёқса, ёри(ш)майди Дард-дунёси қоронғи, ўта хафа. — Шу чоғда ичимга чироқ ёқсалар ҳам, ёримайди-да! — деди ва кўзига жиқ ёш олди [Офтоб ойим]. — А. Қодирий, Ўтган кунларИқболхон, икки ҳафта бўлибдики, ичига чироқ ёқса, ёришмайди. Ў. — Усмонов, Сирли соҳил
  • Кўзи ёриди 1. Таниди, билди, англади. Кўзимиз ёриди: кўрдик оламни, Шунчалар жамоли бор экан ернинг. — Ғ. Ғулом;Аёл тун бўйи азоб чекиб, тонготарга яқин кўзи ёриди — П. Турсун, ЎқитувчиАксига олиб, кампири кўзи ёриган келининикига кетган. — С. Аҳмад, Лаъли Бадахшон
Тўлиқ мақола →
ёриқ
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

сфт. 1. Ёрилган, дарз кетган.

Ёриқ қовун.

2. Дарз кетган, ёрилган жой; тирқиш, оралиқ.

Девор ёриғи.

Қозонга ёпилган тувоқнинг ёриқларидан буғ кўтарилади. — С. Анорбоев, Оқсой

Ернинг ёриқларидан вашиллаб газ чиқиб, ёниб ётибди. — П. Қодиров, Эрк

Тўлиқ мақола →
ёрилмоқ
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

фл. 1. Ёрмоқ 1, 2 феълининг ўзлик ва мажҳул нисбатлари.

Тўнкаларни кавлаб, бир чеккадан ёрилса, талай ўтин беради [деди Мирзакаримбой]. — Ойбек, Танланган асарлар

2. Портламоқ.

Бомба ёрилди.

Довонда пулемётлар тариллади, снарядлар ёрилди. — Ойбек, Қуёш қораймас

Яқин жойда мина ёрилиб, Аҳмедовнинг елкаси яраланди. — Т. Рустамов, Мангу жасорат

3. Бир неча қисмларга бўлинмоқ; тилинмоқ; синмоқ, шикастланмоқ.

Шиша ёрилди. Бош ёрилди.

Ишдан, совуқдан ёрилган қўллари қамчини базўр тутар эди. — Ойбек, Танланган асарлар

Умар билаги синиб, боши ёрилиб, тупроқда беҳуш ётарди. — С. Юнусов, Кутилмаган хазина

4. Дардини айтмоқ, ҳасрат қилмоқ, очилмоқ.

Ҳаёт булоқ бошидаги рози дилдан кейин онасига ёрилган, йиғлаб туриб, истакларини айтган эди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Мен унинг ёрилгиси келиб, тўлиб турганини сездим-да, ёнига чўккаладим. — О. Ёқубов, Излайман

  • Ер ёрилмади-ю, ерга кирмади Қаттиқ хижолат бўлди. Хадича буви ёнидаги хотинлар олдида ёмон ўсал бўлди, ер ёрилмади-ю, ерга кириб кетмади. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунчаЎтирганлар хохолашиб кулиб юборди. Назарбой ер ёрилмади, ерга кирмади. — Ойсулув
  • Тарс ёрилмоқ 1. Қаттиқ сиқилмоқ. Ёʻқ-ёʻқ, бобожон, ишсиз қолсам, ичим тарс ёрилгудай бўлаверади. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли— Шунга ҳам дилсиёҳликми, — деди директор, — менинг ўрнимда бўлсангиз, тарс ёрилиб кетаркансиз-да. — МуштумБошим тарс ёрилиб кетай деяпти [деди Саломов]. — Шарқ юлдузи
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 192 →

Таърифлар ичида

18 та
гижбанг

гижбанг тақл. с. Чилдирмаларнинг баралла янграган овози. Ичкаридаги ўйин-кулги, қийқириқ, чилдирманинг гижбанги [Алижоннинг] юрагини тимдалади. Мирмуҳсин, Чиниқиш

арқон

арқон Зиғир, каноп, наша пояси толаларидан, ипдан ёки жундан эшиб тайёрланган, боғлаш учун ишлатиладиган буюм; арғамчи. Қил арқон. Жун арқон. Каноп арқон. Ил

кўнгил

кўнгил Кишининг ҳис-туйғу ва кечинмалари манбаи; юрак, қалб, дил. Кўнглида яхши ниятлари кўп. Кўнглим қувончларга тўлди. Бахт, иқбол, фаровонлик орзулари кў

гуландом

гуландом Қадди-қомати келишган, нозик бадан (гўзал аёл ҳақида). Бўз боламан, ҳолим ёʻқдир, Ёри гуландомим ёʻқдир. Тоҳир ва Зуҳра Гуландом (хотин-қизлар исми).

Ҳаммасини кўриш · 18 →