Проект Hayot Foundation
Ру
Терминологический

Русско-узбекский толковый словарь по биологии

BIOLOGIYADAN RUSCHA-OʻZBEKCHA IZOHLI LUGʻAT

Zikiryoyev, Abdukarim (1993). BIOLOGIYADAN RUSCHA-OʻZBEKCHA IZOHLI LUGʻAT. Tashkent: Qomuslar Bosh tahririyati.

Русско-узбекский толковый словарь по биологии. Важен именно наличием объяснений: подходит для образовательного контента, терминологической нормализации и семантической разметки.

Алфавитный указатель

Все a b d e f g h i j k l m n o p q r s t u v x y z o g oʻ gʻ sh ch
Каатинга

qurgʻoqchilikka chidamli (kserofil) tropik oʻrmon tipi. Tikanli oʻsimliklar, ayniqsa, kak…

Кабачок

oshqovoqlarning mevasi yosh tuguncha holida ovqatga ishlatiladigan bir turi., Qovoqcha

Кабарга

kavsh qaytaruvchilar kenja turkumiga mansub juft tuyoqli sut emizuvchi hayvon. Togʻli tay…

Кадеверин

fiziologik faol modda. Lizin aminokislotasini dekarboksillanishi natijasida hosil boʻladi…

Кактусовые

ikki pallali oʻsimliklar oilasi; poyasi sersuv, etli, tikanlar yoki tuklar bilan qoplanga…

Каллус

oʻsimliklarning shikastlangan (kesilgan) qismidagi hujayralarning betartib boʻlinishi va …

Кальмары

boshoyoqli mollyuskalar turkumi. Tanasining uzunligi 2 sm dan — 5 m gacha. Keng tarqalgan…

Калмодулин

Kalmodulin — Kalmodulin, boshqaruvchi oqsil — hujayra ichida joylashgan retseptor. Kalsiy…

Калоеды

plastinka moʻylovlilar oilasiga mansub qoʻngʻizlar urugʻi. 1500 ga yaqin turi mavjud. Tup…

Кальцефилы

ohagi koʻp tuproqlarda (kalsiy tuzlariga boy) oʻsuvchi oʻsimliklar., Ohaksevarlar, kalsef…

Кальцефобы

serohakli tuproqlarda oʻsa olmaydigan oʻsimliklar., Ohakyoqmaslar, kalsefoblar

Кальциферолы

antiraxit xususiyatli yogʻda eriydigan vitaminlar gruppasi. Suyaklarning oʻsishini taʼmin…

Кальцитонин

umurtqali hayvonlar organizmida kalsiy va fosfor almashinuvini boshqaruvchi gormon., Kals…

Камбалаобразные

suyakli baliqlar turkumi., Kambalasimonlar

Камбий

Kambiy — hosil qiluvchi toʻqima; asosan ochiq urugʻli hamda ikki pallali oʻsimliklar poya…

Каменноугольный период

Toshkoʻmir davri; karbon

Камфора

oʻziga xos hidga ega rangsiz modda. Efir moylar tarkibiga kiradi. Kamfora nomli daraxtdan…

Камнеломковые

ikki pallali oʻsimliklar oilasi., Qoyachiguldoshlar

Камнеточцы

ikkitabaqali mollyuskalar. Qattiq jinslarni oʻyib kirib, oʻzlariga yoʻl ochish xususiyati…

Каналообразующие белки

passiv koʻchirilishni amalga oshiruvchi membrana oqsillari. Oddiy diffuziya hisobiga memb…

Канифоль

ignabargli daraxtlarning yelimsimon, sargʻish qizil yoki toʻq jigarrang tusdagi moʻrt, uv…

Каннибализм

bir turga mansub boʻlgan individlarning bir-birini yeb qoʻyishi; tur ichidagi yirtqichlik…

Канцероген

organizmga taʼsir etib, xavfli oʻsmalar, Kanserogen, shish hosil qiluvchi

Кайназой

Yer qobigʻi qatlamlari stratigrafik shkalasining eng yosh gruppasi, yer geologik tarixini…

Кайнофит

Yer yuzida oʻsimliklar qoplami evolyutsiyasidagi mezofitdan keyingi yangi bosqich boʻlib,…

Кайромоны

bir organizm tomonidan tashqi muhitga chiqariladigan va boshqa, Kayromonlar

Казеин

sutdagi asosiy oqsil. Fosfoproteinlar vakili. Yosh organizmlarning ovqatlanishida muhim a…

Кипарисовые

ignabargli doimyashil buta yoki daraxtlar oilasi., Sarvdoshlar

Кобры

Koʻzoynakli ilonlar — ilonlarning qator urugʻlarini birlashtirgan nomi. Yuqori jagʻning o…

Kod jadvali

qaysi aminokislota kelishini koʻrsatib beradi.

Кодеин

Kodein — koʻknor oʻsimligi mevasi tarkibida uchraydigan alkaloid, morfin hosilasi.

Кодон

Kodon, triplet — irsiy informatsiya (axborot) birligi. Uchta ketma-ket turuvchi nukleotid…

Кофакторы

oqsil boʻlmagan birikmalar. Koʻpgina fermentlar faolligining toʻla namoyon boʻlishi uchun…

Кофеин

kofe daraxti urugʻi, choy bargi tarkibida uchraydigan alkaloid; purin hosilasi., Kofein

Коферменты

baʼzi fermentlar faol markazining tarkibiga kiruvchi oqsil boʻlmagan organik birikmalar. …

Кожа

umurtqali hayvonlar tanasini tashqi muhitdan ajratib turadigan qoplam. Qator funksiyalar:…

Кожные железы

hayvonlar va odam terisidagi tuzilishi hamda bajaradigan funksiyasi turli-tuman bezlar. M…

Кокарбоксилаза

Kokarboksilaza, tiamindifosfat — vitamin V₁ning pirofosforli efiri. Odam va hayvon organi…

Кокки

sharsimon bakteriyalar turi., Kokklar, donador bakteriyalar

Кокон

koʻpchilik hasharotlar gʻumbagini himoya qiluvchi hosila. Odatda ipak tolalaridan toʻqila…

Колбочки

umurtqalilar koʻz toʻr pardasining kunduzgi va rangli tasvirni sezib, uni koʻrishni taʼmi…

Кольчатые черви

chuvalchanglar tipi; ularning tanasi halqalarga boʻlingan. Masalan, yomgʻir chuvalchangi.…

Колеоптиль

gʻalladoshlarning yerdan endigina unib chiqqan rangsiz, yashil yoki qizgʻish birinchi nay…

Колеориза

asosan gʻalla oʻsimliklari murtak ildizini oʻrab turuvchi parda., Ildizparda, koleoriza

Коллаген

biriktiruvchi toʻqimadagi kollagen tolalar asosini tashkil qilib, uning mustahkamligini t…

Коллатерали

umurtqali hayvonlar qon tomirlarining yonbosh shoxlari. Asosiy tomirlar ishtirokisiz qonn…

Коллекция

oʻsimliklar, hayvonlar, mikroorganizmlar, tuproq va boshqalarning ilmiy yoki amaliy maqsa…

Колленхима

ikki pallali oʻsimliklarning birlamchi tayanch (mexanik) toʻqimasi. Yosh oʻsuvchi organla…

Колокольчиковые

ikki pallali oʻsimliklar oilasi. Masalan, chuchmoʻmalar., Qoʻngʻiroqguldoshlar

Колониальные организмы

jinssiz koʻpayish (kurtaklanish) dan soʻng yuzaga kelgan avlod individlarining ona organi…