Hayot Foundation loyihasi
Oʻz
Terminologik

Biologiyadan ruscha-oʻzbekcha izohli lugʻat

БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ

Зикирёев, Абдукарим (1993). БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ. Tashkent: Қомуслар Бош таҳририяти.

Русско-узбекский толковый словарь по биологии. Важен именно наличием объяснений: подходит для образовательного контента, терминологической нормализации и семантической разметки.

Alifbo koʻrsatkichi

Barchasi a b d e f g h i j k l m n o p q r s t u v x y z o g oʻ gʻ sh ch
Халаза

urugʻkurtakning pastki boʻlagi., Xalaza

Хамефит

qishlaydigan kurtagi yerga yaqin joylashgan chala buta va butachalar., Xamefit

Хамелеоны

kaltakesaklar oilasi. Ularning tili uzun boʻlib, ancha uzoqdagi oʻljani ham ushlab olish …

Харовые

yuksak suvoʻtlar guruhi. Asosan chuchuk va shoʻr suvli havzalarda yashaydi., Xara suvoʻtl…

Хазмофиты

qoyalar va toshlarning yorilgan joylarida oʻsuvchi oʻsimliklar., Xazmofitlar, yoriqlarda …

Хазмогамия

gul kosasi ochiq holda changlanadigan oddiy gul., Xazmogamiya, ochiq holda qoʻshilish

Хемиосмотическая теория

biologik membranalarda energiyaning bir turdan ikkinchisiga oʻtish mexanizmini tushuntiru…

Хемо...

kimyo va kimyoviy jarayonlarga aloqadorlikni anglatuvchi murakkab soʻzlarning tarkibiy qi…

Хемочувствительность

organizmning kimyoviy moddalarga nisbatan sezgirligi., Xemosezuvchanlik

Хемогенез

otalanmagan tuxumhujayralarning kimyoviy moddalar taʼsirida boʻlinishi., Xemogenez

Хемокинез

organizmning kimyoviy moddalar taʼsiridagi harakati., Xemokinez

Хемолиз

kimyoviy agentlar taʼsirida organik birikmalarning parchalanishi., Xemoliz

Хемонастия

oʻsimlik organining kimyoviy qoʻzgʻatuvchi taʼsiriga javoban harakati., Xemonastiya

Хеморецепторы

kimyoviy qoʻzgʻatuvchilar taʼsirini qabul qiluvchi nerv uchlari. Bular tashqi yoki ichki …

Хеморезистентность

tirik organizmlarning kimyoviy moddalar taʼsiriga chidamliligi., Xemorezistentlik

Хемосинтез

mikroorganizmlarning oziqlanish turlaridan biri. Bunda bakteriyalarning karbonat angidrid…

Хемосистематика

organizm, organ, toʻqima va hujayralar sistematikasi (tur, turkum, oila kabilar)ni ularni…

Хемотаксис

erkin harakatlanuvchi organizm (bakteriya, zamburugʻ va boshqa)larning bir tomondan boʻla…

Хемотерапия Хемотропизм

oʻsimlik oʻsuvchi organlarining kimyoviy moddalar taʼsirida yoʻnalishini oʻzgartirishi., …

Хетотаксия

hasharotlar tanasidagi tukcha va qilchalarning taqsimlanishi., Xetotaksiya

Химера

har xil organizm hujayrasi, toʻqimasi, organi yoki tana qismlarini qoʻshishdan hosil boʻl…

Химерная ДНК

gen muhandisligi usullari yordamida har xil tabiiy DNK qismlaridan tuzilgan sunʼiy moleku…

Химерные растения

irsiy jihatdan farq qiluvchi qismlar, gistologik qatlamlar yoki hujayralarni ulashdan hos…

Химиотерапия

kasallik qoʻzgʻatuvchilarga qarshi kimyoviy preparatlar qoʻllab, bemorni davolash., Ximiy…

Химотрипсин

ozuqa tarkibidagi oqsillarning parchalanish reaksiyalarini katalizlovchi gidrolitik ferme…

Хинин

xin daraxtidan yoki sunʼiy olinadigan alkoloid. Bezgak kasaliga qarshi ishlatiladi., Xinin

Хинное дерево

roʻyandoshlarga man-, Xin daraxti, sinxona

Хищничество

biron-bir yirtqich hayvon tomonidan boshqasi (oʻlja) ni tutib, yeyilishi. Yirtqichlik pop…

Хищные

Yirtqichlar — sut emizuvchilar turkumi. Asosan, goʻshtxoʻr, kamdan kam boshqa narsalarni …

Хитин

Xitin — organizm qobigʻiga qattiqlik beruvchi modda. Boʻgʻimoyoqlilar va boshqa umurtqasi…

Хламидомонада

Xlamidomonada — volvokssimon oʻsimliklar turkumi. Koʻpincha ifloslangan chuchuk suvlarda …

Хламидоспора

Qattiq qobiqli spora, xlamidospora — baʼzi zamburugʻlarning qalin qobiqli sporasi; jinssi…

Хлорелла

Xlorella — xlorokokksimon mikroskopik suvoʻtlarning turkumi. Tarkibida oqsil moddasi koʻp…

Хлорофилл

oʻsimlik xloroplastlarida mujassamlangan yashil pigment. Quyoshning yorugʻlik energiyasin…

Хлоропласт

oʻsimlik hujayrasining organellasi. Xloroplastlarda quyoshning yorugʻlik energiyasi kimyo…

Хлороз

baʼzi mikroorganizmlar taʼsirida yoki mikroelementlar yetishmaganda oʻsimlik barglarining…

Хоботные

sut emizuvchilar turkumi., Xartumlilar

Холестерин

sterinlar guruhiga mansub yarim halqali spirt. Barcha tirik organizmlarda uchraydi. Ayniq…

Холин

barcha tirik organizm hujayralarida uchraydigan vitaminga oʻxshash modda. Fosfolipidlar, …

Холинэстеразы

xolin efirlarini gidrolitik yoʻl bilan parchalanish reaksiyalarini katalizlovchi fermentl…

Холоднокровные животные

Sovuqqonli hayvonlar

Холоднокровность

tana haroratining tashqi muhit iqlimiga moslanib oʻzgarishi (masalan, hasharotlar, baliql…

Холодостойкость

organizmning muhitni past musbat harorat (1—10°S) ida ham yashay olish xususiyati. Bu moʻ…

Хондриом

mitoxondriya DNKsi genlarining majmui., Xondriom

Хондрогенез

togʻay toʻqimalarning hosil boʻlish jarayoni., Xondrogenez

Хондроитинсульфаты

Xondroitinsulfatlar

Хорда

Xorda — xordali hayvonlar (lansetnik, toʻgarak ogʻizlilar) ning boʻgʻimlarga boʻlinmagan …

Хордовые

skelet oʻqi — xordaga ega hayvonlar tipi., Xordalilar

Хохолок

baʼzi hayvonlar boshidagi bir tutam tuklar toʻplami., Popuk, ukparcha