tiqmoq
тиқмоқtiqmoq
fl. 1. Bir narsani boshqasiga sanchib, suqib kiritmoq.
Bigiz tiqmoq. Xanjar tiqmoq.
Yerda ham xosiyat koʻp Yerga choʻpni tiqib quysang, koʻkarib, qulochga sigʻmas daraxt paydo boʻladi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Hammaning koʻz oldida koʻksiga pichoq tiqib, chuqurga tashlangan aka-ukalar turardi. — Mirmuhsin, Meʼmor
Eshak: — Bu qirq yilni nima qilib oʻtkazaman? — degan ekan, xudo: Odamlar ustingga yuk ortadi, oʻzi ham minadi, xalachoʻp tiqadi, — debdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
2. Teshik, ochiq, boʻsh joyga kiritmoq, yubormoq.
Burniga barmogʻini tiqmoq.
Boyvachcha kavakchadan choʻp tiqib, zanjirni tushirdi — Oybek, Tanlangan asarlar
Qurbon ota samovarning ostiga sim tiqayotgan edi, qaddini rostlab, Sidiqjonga qaradi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Nimchasi choʻntagiga qoʻl tiqib, roʻmolchasini oldi. — Mirmuhsin, Meʼmor
U uy oldiga kelib toʻxtadi. Derazadan boshini tiqdi. — M. Muhamedov, Qahramon izidan
3. Ichiga, orasiga olmoq (solmoq); joylamoq.
Qopga somon tiqmoq.
Oling, mollarni sandigʻingizga, pulni choʻntagingizga tiqing — Mushtum
Mirhomidxoʻja shoshib, Qambarali akaning qoʻlidan pulni oldi-da, uning qoʻyniga tiqdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Qorovul shoʻra va yalpizlarni oʻrib, suv urgan joyga tiqa boshladi. — E. Raimov, Ajab qishloq
4. koʻchma S. t. Biror oʻqish, ish yoki lavozimga zoʻrma-zoʻraki joylab, oʻrnashtirib qoʻymoq, tiqishtirmoq.
Komissiya tarkibiga yana seni tiqibdilar-da.
[Suxsurov:] Meni butun urush davrida oʻqituvchilikka tiqib qoʻyishdi. — A. Qahhor, Tobutdan tovush
5. Birovni biror ish, gap yoki davraga qoʻshmoq, aralashtirmoq, tortmoq.
Otabek sachrab, Kumushga yuz oʻgirdi: — Bu oʻrtaga Zaynabni keltirib nimaga tiqasiz endi? — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Bosh tiqmoq Xonadon, muassasa kabi joyga koʻrish, bilish va shu kabilar maqsadda kirmoq, qadam bosmoq. Kampir enam qiz qidira-qidira, tinkasi quridi. Qaysi eshikka bosh tiqsa, soʻrasharmish: — Savdogarmi, bogʻi bormi, uy-joyi bormi? — Oybek, Tanlangan asarlarMehmon ikki kun ichida shahar rasta-bozorlarini aylandi, saroylarga bosh tiqdi. — A. Hakimov, Ilon izidanQizlar u koʻchaga bosh tiqib, bu koʻchaga bosh tiqib, adashib ancha yurishdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Burnini (yoki tumshugʻini) tiqmoq Biror ish, gap-soʻz va shu kabilarga aralashmoq, suqilmoq. Nega Nuri erkaklar ishiga burnini tiqadi? Xizmatkor kerak boʻlsa, eri topsin. — Oybek, Tanlangan asarlarSen mening ishimga tumshugʻingni tiqma! H. Ahmar, Kim haq?U, ellikboshi boʻlgani uchun, maʼrakalarga burnini tiqadi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Goʻrga tiqmoq Oʻldirmoq. Biz fashistlarni goʻrga tiqamiz. — Oydin, Hikoyalar
- Ikki barmogʻini (yoki qoʻlini) burniga tiqib qolmoq Bizning shartimiz shuki, suv chiqarilib, qaqir yerlarga jon kiritilganda, yersiz va kam yerli kambagʻallar ikki barmogʻini burniga tiqib qolmasin! — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
- Ikki oyogʻini bir etikka tiqmoq Aytganini bajarishni talab qilmoq, shu talabda oʻjarlik bilan turib olmoq. — Yo bino top, yo bizning javobimizni ber, — deb ikki oyoqlarini bir etikka tiqib turib olishdi. — Y. Shamsharov, Qahramonlik yoʻli
- Ikki qoʻlni (yoki besh panjani) ogʻziga tiqmoq
- Terisiga somon tiqmoq Yaxshiyamki, boyagi gaplaringizni oʻgʻlim eshitmadi, yoʻqsa, teringizga somon tiqqan boʻlar edi. — M. Osim, Ajdodlarimiz qissasi
TIQMOQ
Bir narsani boshqasining ichiga, orasiga yoki tagiga kirgizmoq, joylamoq.TIKMAK
tiqmoq
1. втыкать, вонзать, колоть, затыкать
birini yerga tiqdim, bir hovuch boʻlib chiqdi загадка засыпал в землю всего одно, оно пригоршнею взросло (Семя пшеницы)
2. совать, запихивать
- kitoblarni shkafga tiqib qoʻymoq запихать книги в шкаф
- ikki qoʻlini burniga tiqib qolmoq (букв. остаться с засунутыми в нос двумя пальцами) остаться с носом, остаться ни с чем
- terisiga somon tiqmoq (букв. набивать чью-либо шкуру соломой) спустить шкуру (с кого-л.)
tiqmoq
v poke, thrust, push in, shove in, trust in
TIQMOQ
1. tığıw, suğıw, túyrew, shanshıw, kirgiziw
3. tartıw, aralastırıw, qosıw
tiqmoq
stecken vt, einstecken vt, zustecken vt