soya
сояsoya I
ot Dukkaklilar oilasiga mansub, loviyaga oʻxshash bir yillik oʻsimlik va uning oziq-ovqat sanoatida keng qoʻllanadigan doni.
Soya unidan sut, tvorog, qandolat mahsulotlari tayyorlashda foydalaniladi. — OʻzME
- Soya solmoq (yoki tashlamoq) 1. Soya bermoq, soya hosil qilmoq, soya qilib turmoq. Shipga osigʻliq qirqinchi chiroqning qalpogʻi uy devorlarining tepa yogʻiga choʻziq soya solgan. — H. Gʻulom, MashʼalU [Aziza] quyuq soya tash-lagan daraxt ostiga oʻtirib, xayolga toldi. — Yoshlik— Kumush menga tik qarolmas, yuzlariga xijolat soya solgan edi, — dedi Kamoliddin. — T. Jalolov, Oltin qafas
- Soya qaytdi Kun yarmidan ogʻdi, kechga qarab ketdi. Kechki payt, soya qaytganda, Anzirat xola unga [Sidiqjonga] darichaning oldidagi supaga joy qilib berdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
- Oftobni soyaga yetkazmay (yoki keltirmay) Bir zum ham kechiktirmay, darhol. [Xolmat:] Tasaddugʻingiz ketay. Doʻppisini olib kel, desangiz, axir biz jallod kimning ajazi yetsa, poyqadamingizda oftobni soyaga yetkazmay, boshini kesib keltiramiz-da! — Hamza, Boy ila xizmatchi
- Soyada qoldirmoq Oʻz ustunligi bilan kimsani panada, orqada qoldirmoq. Yillar oʻtgan sari Islomxonning taʼrifi koʻp ustalarni soyada qoldirib ketdi. — M. Ismoiliy, Odamiylik qissasi
- Soyada qolmoq Panada qolmoq, koʻzga koʻrinmay, chetda qolib ketmoq. Joʻra polvon brigadasiga andijonlik polvonlarni tanlab olgan edi, ammo birontasi Azizxonga yetolmas, uning soyasida qolib ketardi. — S. Ahmad, Ufq
- Soyasi yupqa 1. Nozik, nimjon, zaif; [Gulchehra:] Kelin-poshshaning soyasi juda yupqa, til tekkizmanglar unga. — Oybek, Ulugʻ yoʻl
- Soyasiga koʻrpacha solmoq (yoki salom bermoq) 1. Juda ham hurmat qilmoq, hurmatini joyiga keltirmoq. — Qoʻrqdingizmi? — deydi Abdujalil tegirmonchi oʻz daʼvosiga asos solib, — qishloq xalqi bizning soyamizga salom beradi. — A. Qodiriy, Obid ketmonU [Yaxshiboyev] keldi nima-yu kelmadi nima, bogʻ qilmoqchi boʻlsa, ana, mendan boshqa mingta bogʻbon bor, soyasiga koʻrpacha soladigan shogirdlari koʻp, mayli, oʻshalar ekib, oʻshalar koʻkartirib bera qolsin. — M. M. Doʻst, Lolazor
- Oʻz soyasidan qoʻrqmoq (yoki choʻchimoq, hadiksiramoq, hurkmoq) Har narsadan qoʻrqmoq, juda ham qoʻrqoq boʻlmoq. Qoʻrqoq ot soyasidan hurkar. — MaqolYaxshi emas, Farmonqul aka, nega quyonga oʻxshab oʻz soyangizdan hadiksiraydigan boʻlib qoldingiz? — S. Mahkamov, Shogird
soya II
ot 1. Quyosh nuri tushmaydigan salqin joy; koʻlanka.
Soyada dam olmoq. Yongʻoq butun hovlini soya qilib turibdi. Sada soya berar, tol xoda berar. — Maqol
Ortiq, suvsizlik yurak-bagʻrini oʻrtab, issiqqa chidamay, yulgʻun tagiga suriladi, boshini soyaga olib, qoʻllarini qumga tiqib, salqin izlaydi. — M. Mansurov, Yombi
Shuncha qildim tol daraxtni parvarish, Soyasi bor, mevasini koʻrmadim. — Qoʻshiqlar
2. Yorugʻlikni, nurni toʻsuvchi narsalardan tushgan tasvir, koʻlanka.
Egrining soyasi ham egri. — Maqol
Qoʻrqoq ot oʻz soyasidan qoʻrqar. — Maqol
Terakning soyasi tagiga tushmas. — Maqol
Chodirning cheti koʻtarilib, maykachan boʻlib olgan Azizxoninng soyasi koʻrindi. — S. Ahmad, Ufq
3. koʻchma Sharpa, koʻlanka.
[Qudrat:] Urushning shum soyasi bu yerga ham yetibdi. — N. Safarov, Uygʻonish
Vazir: — Podshoning oʻzi xudoning soyasi, podsho soʻzi Qurʼon emasmi, laʼnati! Qani, xaloyiq qayerda, darrov ayt!— dedi. — Tohir va Zuhra
— Voy, Rohilaning oʻgʻli kelibdimi?! Rohila shoʻrlik kutaverib, soya boʻlib qoluvdi. Bir joyga aytgani bor ekan, bearmon oʻladigan boʻldi, — dedi enamiz sevinib. — Yoshlik
4. koʻchma Homiylik, panoh.
Maʼqul, maʼqul, boy ota, soyayi davlatingiz kam boʻlmasin. — Oybek, Tanlangan asarlar
— Bizdan Toʻraxoʻjayevga koʻpdan-koʻp duo deng, taqsir! Biz bu yerlarda oʻsha odamlarni soya qilib yuribmiz,— dedi Madamin. — P. Tursun, Oʻqituvchi
SOYA
Quyosh nuri tushmaydigan salqin joy; koʻlanka.GÖLGE
soya
1. тень
soyaga qarab toʻn bichma не крой халат, смотря на тень (примеривающегося), т.е. не ошибись, не поступай рискованно, нерасчетливо
uzun terak, soyasi yoʻq длинный тополь, а тени нет (Вода, ручей)
2. перен. защита, покровительство
soya
n n shade, shadow (ko'lanka)
- soyada oʻtirmoq sit in (under) the shade
SOYA
1. soya (lobiyaǵa uqsas bir jıllıq ósimlik)
2. saya, kóleńke
3. awıs. árwaq
4. awıs. qáwenderlik.
soya
Schatten m
soyada yotmoq im Schatten liegen