{"headword": "soya", "key": "soya", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Dukkaklilar oilasiga mansub, loviyaga oʻxshash bir yillik oʻsimlik va uning oziq-ovqat sanoatida keng qoʻllanadigan doni.", "examples": [{"text": "Soya unidan sut, tvorog, qandolat mahsulotlari tayyorlashda foydalaniladi.", "source": "OʻzME"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/soya"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Quyosh nuri tushmaydigan salqin joy; koʻlanka.", "examples": [{"text": "Soyada dam olmoq. Yongʻoq butun hovlini soya qilib turibdi. Sada soya berar, tol xoda berar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Ortiq, suvsizlik yurak-bagʻrini oʻrtab, issiqqa chidamay, yulgʻun tagiga suriladi, boshini soyaga olib, qoʻllarini qumga tiqib, salqin izlaydi.", "source": "M. Mansurov, Yombi"}, {"text": "Shuncha qildim tol daraxtni parvarish, Soyasi bor, mevasini koʻrmadim.", "source": "Qoʻshiqlar"}]}, {"order": 2, "text": "Yorugʻlikni, nurni toʻsuvchi narsalardan tushgan tasvir, koʻlanka.", "examples": [{"text": "Egrining soyasi ham egri.", "source": "Maqol"}, {"text": "Qoʻrqoq ot oʻz soyasidan qoʻrqar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Terakning soyasi tagiga tushmas.", "source": "Maqol"}, {"text": "Chodirning cheti koʻtarilib, maykachan boʻlib olgan Azizxoninng soyasi koʻrindi.", "source": "S. Ahmad, Ufq"}]}, {"order": 3, "text": "Sharpa, koʻlanka.", "examples": [{"text": "[Qudrat:] Urushning shum soyasi bu yerga ham yetibdi.", "source": "N. Safarov, Uygʻonish"}, {"text": "Vazir: — Podshoning oʻzi xudoning soyasi, podsho soʻzi Qurʼon emasmi, laʼnati! Qani, xaloyiq qayerda, darrov ayt!— dedi.", "source": "Tohir va Zuhra"}, {"text": "— Voy, Rohilaning oʻgʻli kelibdimi?! Rohila shoʻrlik kutaverib, soya boʻlib qoluvdi. Bir joyga aytgani bor ekan, bearmon oʻladigan boʻldi, — dedi enamiz sevinib.", "source": "Yoshlik"}]}, {"order": 4, "text": "Homiylik, panoh.", "examples": [{"text": "Maʼqul, maʼqul, boy ota, soyayi davlatingiz kam boʻlmasin.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}, {"text": "— Bizdan Toʻraxoʻjayevga koʻpdan-koʻp duo deng, taqsir! Biz bu yerlarda oʻsha odamlarni soya qilib yuribmiz,— dedi Madamin.", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/soya"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "148"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Quyosh nuri tushmaydigan salqin joy; koʻlanka.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "СОЯ", "raw_meaning": "GÖLGE Қуёш нури тушмайдиган салқин жой; кўланка."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "564"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Fasülyeye benzer bir bitki.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "SOYA", "raw_meaning": "СОЯ (дуккакли ўсимлик тури ва унинг дони) Fasülyeye benzer bir bitki."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "585"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "тень", "examples": [{"text": "soyaga qarab toʻn bichma", "source": ""}, {"text": "uzun terak, soyasi yoʻq", "source": ""}]}, {"order": 2, "text": "защита", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "soya", "raw_meaning": "1. тень; ~ga qarab to‘n bichma посл. не крой халат, смотря на тень (примеривающегося), т.е. не ошибись, не поступай рискованно, нерасчетливо; uzun terak, ~si yo‘q загадка длинный тополь, а тени нет (Вода, ручей); 2. перен. защита; покровительство; ~sida kun kechirmoq жить под чьим-либо покровительством; ◊ ~si yupqa (букв. имеющий тонкую тень) предрасположенный к болезням; болезненный, хилый, слабый; ~siga ko‘rpacha solmoq (букв. класть одеяльце в тень кого-либо) очень уважать, души не чаять, прекло-"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "632"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "soya", "raw_meaning": "n shade, shadow (ko'lanka); ~da o'tirmoq sit in (under) the shade"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "148"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "soya (lobiyaǵa uqsas bir jıllıq ósimlik)", "examples": []}, {"order": 2, "text": "saya", "examples": []}, {"order": 3, "text": "árwaq", "examples": []}, {"order": 4, "text": "qáwenderlik.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "SOYA", "raw_meaning": "1. soya (lobiyaǵa uqsas bir jıllıq ósimlik); 2. saya, kóleńke; 3. awıs. árwaq; 4. awıs. qáwenderlik."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "155"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "soyada yotmoq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "soya", "raw_meaning": "Schatten m; ~da yotmoq im Schatten liegen"}}]}