қолмоқ
qolmoqқолмоқ
фл. 1. Бошқа жойга кетмай, бор-май, жилмай, қўзғалмай, ўз жойида бул-мох; жойини тарк этмаслик.
Уйида қолмоқ. Кутубхонада қолди. Биз бу йил ҳам қишлоқда қолдик.
Отамлар бу ерда қолмоқчилар, сардоба қуришни ўйлаяптилар — Мирмуҳсин, Меъмор
Мажлис бўлган жойда ўша гапирган одам-у яна бир неча киши қолди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
2. Бор, мавжуд ҳолатда бўлмоқ; бор (инкор шаклида ёʻқ ҳолатни, ёʻқ эканликни билдиради).
Ёнимда юз сўм қолди. Уйда кўк чой қолмабди. От ағанаган ерда жун қолар. — Мақол
Келгуси асрга икки қадам-гина ёʻл қолди. — С. Аҳмад, Юлдуз
Қўқондан бошимни олиб чиқиб кетишдан бошқа чорам қолмаган менинг, ака! — К. Яшин, Ҳамза
3. Бирор ҳолат, вазият, макон (жой) ва шу кабиларда мавжуд бўлмоқ
Ёлғиз қолмоқ. Жим қолмоқ. Виждон азобида қолмоқ. Оч қолмоқ. Иш чала қолди. Қуршовда қолмоқ.
Фашистларнинг ўқ, ханжари-ла Талай ёшлар қолди бепадар. — Ғайратий
Содиқ жияним, башарангми, дўлда қолган таппими? — А. Қодирий, Ўтган кунлар
4. Ишлатиш, фойдаланиш ва шу кабилардан холи бўлиб сақланмоқ, ортмоқ; шу тариқа кейингилар ихтиёрига ўтмоқ, мерос бўлмоқ.
Бу иморат отангиздан қолган бўлса керак? — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
Бир парча ер ҳаммадан қолади, ўғлим. Ҳеч ким қабрига орқалаб кетмайди. — Ойбек, Танланган асарлар
Ота-боболардан қолган удум бу, қизим. — К. Яшин, Ҳамза
5. Дахл этолмаслик, етишолмаслик, эришолмаслик.
Ўзимам қизиқман-да, шу ёмғирдан қўрқиб, мактабдан қолиб ўтирсам. — Э. Раимов, Ажаб қишлоқ
Элдан қолгунча эрдан қолган яхшироқ, деб шуни айца керак-да. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
Иссиқ, юмшоқ пахта қоплар, араванинг бешик сингари тебраниши кеча уйқудан қолган Ғуломжонни элитди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча
6. Барҳам топмоқ, ёʻқ бўлмоқ.
Шўхликлари қолди. Аввалги ёʻталишлари қолди. Ишонч қолмади. Сабр-тоқат қолмади. Юришга мадори қолмади.
Сурмахон, палапартишлигингиз сира ҳам қолмади, қолмади-да! — Б. Раҳмонов, Юрак сирлари
7. Масофа, вақт нуқтайи назарида бўлмоқ, бор бўлмоқ.
Шаҳарга яна ўттиз километр (ёʻл) қолди. Поезд жўнашига бир соат қолди.
8. Сақланмоқ, омон қутулмоқ.
Юз ўлимдан қолганман.
Ўғрилардан биттаси тутилди қолганлари ҳам ушланур, деб ўйлайман. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
9. Иш-фаолият, фойдаланиш имкониятидан маҳрум бўлмоқ.
Мариямнинг бахтига қарши, амаки сил касаллигига учраб, ишдан қолди. — Ойбек, Танланган асарлар
Қулоқдан ҳам қолганмисиз? Илҳом акамнинг ҳам дараклари ёʻқ, деяпман! — Б. Раҳмонов, Юрак сирлари
Илгари катта найчи бўлган, кейин кўздан қолиб, уйга қамалган ҳамқишлоғидан ҳам бир оз таълим олган эди. — Ойбек, Танланган асарлар
10. Дучор бўлмоқ, гирифтор бўлмоқ, ёʻлиқмоқ.
Балога қолмоқ. Маломатга қолмоқ. Туҳматга қолмоқ. Ташвишга қолмоқ.
У ҳам кишилар олдида бу бахциз қизининг таънасига қолмасин. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Энди сенларнинг касофатларингга мен қоламанми? — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча
[ Сурмахон:] Шу кунга қолишимга сиз сабабчи бўлдингиз, ойи. — Б. Раҳмонов, Юрак сирлари
11. Бирор нарсадан бенасиб, бебаҳра қолмоқ.
Тўйдан қолмоқ. Фойдадан қолмоқ.
Бир якшанба куни Аҳмаджон ошхонага дежур бўлиб, уйқудан қолди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз
12. (ўрин-пайт келишиги билан) Бирор ҳодисанинг бевосита таъсирида бўлмоқ.
Ёмғирда қолмоқ. Офтобда қолмоқ. Совуқда қолмоқ.
13. Белгиланган вақтдан кейинга сурилмоқ, кечиктирилмоқ, бошқа муҳлатга кўчирилмоқ.
Мажлис қолди. Тўй келаси ойга қолди. Қолган ишга қор ёғар. — Мақол
Дамба масаласи кейинга қолди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
[Юсуфбек ҳожи:] Ўттиз икки тангадан солиқ йиғ, эмиш Бир ҳафтадан кейинга қолмасин, эмиш. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
14. с. т. Ютқизмоқ, мағлубиятга учрамоқ (ўйинда).
У мендан беш марта қолди.
15. Боғли бўлмоқ, қараб турмоқ (бирор иш, масала ва шу кабилар ҳақида).
Ҳамма иш менда қолди. Иш пулга қараб қолди.
[Ҳожи хода:] Ҳамма гап ўзингизда қолган. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча
16. Ҳаракат номига қўшилиб, шу ишни бажариш лозимлигини, шундай вазифа, мажбурият борлигини билдиради.
Ош пишди, фақат уни сузиш қолди.
Энди., фармонни халққа тушунтириш, унинг кераклигини, фойдасини уқтириш қолди. — Ойбек, Танланган асарлар
- -га қолганда Иш, гап ва шу кабиларга бориб тақалганда. Нега ҳар нарсага етган ақлинг шунга қолганда оқсайдир. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
- Кўнгли қолмоқ
- Лаънат тагида қолмоқ Кимсанинг нафратига, лаънатига, қарғишига дучор бўлмоқ.
- Менга (ёки сенга, унга ва шу кабилар) қолса Ихтиёр ва шу кабилар менда бўлса; мендан сўралса. Сенга қолса, худони ҳам ёʻқ дейсан. — А. Қаҳҳор, Янги ерОппоқ ойингга қолса, Кумуш опангни ҳам бирга олиб кетмоқчи. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
- Орамизда (ёки ўртамизда) қолсин Сир сақлансин, ҳеч кимга билдирилмасин. Яхши ҳамки бу гап ўз ўрталарингизда қолиб кетди. — Б. Раҳмонов, Юрак сирлари
- Орқада қолмоқ 1. Бошқалардан кейинда юрмоқ, судралмоқ. Булар гап билан бўлиб, хийла орқада қолиб кетишди. — А. Қаҳҳор, ХотинларШундай қилиб, бўрон билан келган қийинчиликлар ор-қада қолиб кетди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучлиУ мендан уч синф орқада қолди. Орқада қолган мамлакат;Соатим уч минут орқада қолибди;
- Пулнинг (ёки фойданинг) тагида қолмоқ Кўп пул (фойда) топмоқ; пулга (фойдага) кўмилмоқ.
- Қола берса Ундан кейин, шунингдек. Аввали худо, қола берса, мен уни уйлантириб қўйдим. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
- Қуруқ қолмоқ
ҚОЛМОҚ
1. Ўз жойида туравермоқ ёки яшайвермоқ.KALMAK
2. Ютқазмоқ, мағлубиятга учрамоқ.YENİLMEK
қолмоқ
1. ви bleiben vi
- чарчаб қолмоқ ви ermüden vi
- орқада қолмоқ ви zurückbleiben vi, nachgehen vi
- кўздан қолмоқ zu sehen aufhören
- тилдан қолмоқ zu sprechen aufhören
3. вт (ўтказиб юбормоқ)verpassen vt, verschlafen vt
ҚОЛ=
ўтинмоқрусчапросить, добиватьсяинглизчаbeg
Киšи асйï қолдум ўз эрсä я ят Яқин ва бегона одамларга фойдам тегишига ҳаракат қилдим - Я
ҚОЛ И
қўлрусчарукаинглизчаhand
Бу Ай толдï кирди қавуšтурдï қол Бу Ойтўлди кириб қўлини қовуштирди - Этот Ай-Толды вошел и скрестил руки [на груди]-Тҳис Айтолди энтеред анд кроссед ҳис армс [он ҳис чест]
ҚОЛ ИИ
водийрусчадолинаинглизчаvalley
Язï тай ер обрï тоšäнди ядïб, этинди қолï қаšï кўк ал кеδиб Текисликлар, тоғлар, ер, чуқурликлар ёйилиб тўшанди, кўк (ва) ол кийиб, қўл ва қоши безанди - Долины и склоны гор украсились, надевзеленыйиалый [наряд] - Тҳе валлейс анд слопес оф тҳе моунтаинс вере декоратед, веаринг а греен анд скарлет [оутфит]
қолмоқ
1. оставаться, остаться
сандиқчамни очдим, ёпдим, сачоқлари ташқарида қолди загадка сундучок я открыла и закрыла, а бахрома снаружи осталась (Глаз и ресницы)
2. лишаться
кўздан қолмоқ лишиться зрения
3. прекращаться, пропускать
дарсдан қолма не пропускай занятий
қолган ишга қор ёғар на брошенное дело снег выпадает (т.е. оно не будет сделано) возьмись за дело вовремя
бош оғриғи қолди у него головная боль прекратилась
4. оказаться, очутиться, попасть
ноқулай аҳволда қолмоқ оказаться в неудобном положении
5. проиграть
ким қолди? кто проиграл?
6. не состояться, быть отложенным
мажлис қолди собрание не состоялось
7. в сочетании с другими словами образует сложные глаголы
кўнгли қолди разочаровался
қолган кўнгил чиққан жон билан баробар разочарованная душа — словно мёртвая душа (когда человек разлюбит кого-л., то восстановить, наладить отношение очень трудно)
яхши қол счастливо (тебе) оставаться
шошиб қолмоқ опешить, растеряться
- менга қолса или менга қолганда по мне, по моему мнению; что касается меня
қолмоқ
қолмоқ
в 1. stay, remain
- тирик қолмоқ survive
- жазоланмай қолмоқ go unpunished
2. miss
3. lose
- кеч қолмоқ be late
- чарчаб қолмоқ be tired
- орқада қолмоқ lag behind
ҚОЛМОҚ
1. qalıw
2. miyras bolıw
3. aman qalıw, saqlanıw
4. bos qalıw
5. jolığıw, duwshar bolıw
6. ayırılıp qalıw, biynesip bolıw
қолмоқ
БК + билан ЎпК русчаоставаться с ТП / при ППинглизчаto stay with smb., to remain of smth.немисчаbleiben bei D
Болалар билан (ким билан?) ким қолади?
Мен ўз фикримда (нимада?) қоламан.
Кто останется с детьми (с кем?) ?
Я остаюсь при своем мнении (при чем?).
Who stays with the children (whom ... with?)?
I remain of my opinion (what ... of?).
Wer bleibt bei den Kindern (bei wem?)?
Ich bleibe bei meiner Meinung (wobei?).
қолмоқ
remain, stay
саволга ўрин қолмади the question can be dropped.