«toʻydirmoq» boʻyicha 81 ta natija
fl. Toymoq feʼlining orttirma nisbati.
fl. 1. I Silliq yuzada monesiz surilib, sirgʻanib ketmoq; toygʻanmoq.
Nazira shoshib yoniga qaramoqchi boʻlgandi, suvga engashib qolgan quvur ustidan pastga qarab oyogʻi toyib ketdi. — D. Nuriy, Osmon ustuni
Koʻcha va tomlar qordan oqara boshlagan. U sirpanib, toyib, xizmatkorxonaga joʻnadi. — Oybek, Tanlangan asarlar
2. koʻchma Chetga chiqmoq, adashmoq, ozmoq.
Shariat yoʻlidan toygan qizning soʻziga ishonasanmi? — Oybek, Tanlangan asarlar
Oyogʻim sal toydimi, bas, burnimni yerga ishqaydilar. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli
3. (faqat boʻlishsiz shaklda) Qaytmoq, tap tortmoq.
U hech narsadan toymaydi. Yalangʻoch suvdan toymas. — Maqol
Borib turgan shum, toshyurak bola edi, mushtdek boshidan jonivorlarni qiynab oʻldirishga oʻrgangan odam oʻldirishdan ham toymaydi. — M. Osim, Tilsiz guvoh
Aytganini qilish uchun hech narsadan toymaydi. — R. Rahmonov, Changalzordagi sharpa
Yoqutchadaki тый so‘zila o‘zakdosh erur. TOY ' otning ikki yashardan kichik bolasi 1 . Kun hisobin oy olar, bedov oʻrnin t o y olar (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli tay tarzida talaffuz qilingan (Devon, III, 173;DS, 527); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga almashgan: tay > tây. '
2. Bolalarga nisbatan erkalash maʼnosini bildiradi
Uning uzoq yurtida, quyosh va gullar diyori Oʻzbekistonda qolgan duogoʻy kampir onasi uni — yolgʻiz oʻgʻlini erkalar ekan, har vaqt: "Rustam toyim! Arslon toyim!" deb atamasmidi — Oybek, Quyosh qoraymas
3. Baʼzi atoqli otlarning tarkibiy qismiga kiradi yoki erkalatish uchun ularga qoʻshib aytiladi
Xoltoy, Oʻrintoy, Halim-toy
измучить, извести, вымотать душу
seıt
v
sharqruschaвостокinglizchaeast
Toyardin yasiq baš kötürdi örü Sharqdan quyosh bosh ko‘tardi — С востока поднялось солнце — From the east the sun rose
to‘ydiril Toʻydirmoq feʼlining majhul nisbati.
to‘ydirtir Toʻydirmoq feʼlining orttirma nisbati.
g‘iringla Biror narsadan jonga tegar darajada noliyvermoq, hasrat qilaverib yoki keraksiz gaplarni gapiraverib toʻydirmoq; gʻingʻillamoq, gʻingshimoq.
to‘qla kam qoʻll. Toʻydirmoq, toʻq qilmoq Yana quvonchli bir xabar, ishdan chiqib, qorinni toʻqlab olganlaringdan keyin davrani katta tortasizlar. Y. Shamsharov, Toshqin
bezorijon Bezorijon qilmoq Jondan toʻydirmoq, joniga tegmoq, zeriktirmoq. [Ahmadjon] raʼyiga qarshi chiqqan suhbatdoshini bezorijon qilib, aytganiga koʻnishga majbur etar
bezor Biron narsa yoki kimsadan bezgan, yurak oldirib qoʻygan; toʻygan. Bekorchidan hamma bezor. Maqol Dilozordan xudo bezor. Maqol Ernazar dangasaga aytinglar: mening to
