Қидирув

ўзбекчатиламоқ, истамоқрусчажелать, хотетьинглизчаwish

Sen edgü tilä Сен (бошқаларга) эзгулик тила – Стремись к добру –виш фор гоод

фл. 1. Пичоқ ва шу кабиларни тиғли нарса билан узунасига кесмоқ, қирқмоқ, ёрмоқ.

Насимийни тириклайин товонидан тилишган ва терисини шилишган. — Миртемир, Дўстлар даврасида

Этларимни ништар билан тилсинлар мен сиздан ажралмайман. — Ҳамза, Бой ила хизматчи

Жилғанинг бошидан оёғигача сўқа билан тилиб, ариқ очилса-да, тоғолча билан ёнғоқ экилса С. — Анорбоев, Оқсой

Қонли кўйлакни Қоратой эҳтиёт билан тилиб, ярани очди. — Ойбек, Танланган асарлар

2. Тилим-тилим қилиб кесмоқ; тилимламоқ.

Қовунни тилиб қўймоқ. Гўштни тилиб тузламоқ.

Шаҳарда қоровуллик қиламанми, қовун тилиб сотаманми — менинг ишим. — Муштум

3. Ёғоч ёки тахтани узунасига арраламоқ.

Бир куни меҳнат дарсида битта кўзлик тахтани тилаётиб, электр аррани синдириб қўйдик. — Э. Раимов, Ажаб қишлоқ

Симёғочлар ҳам, тилса, жуда сўрибоп экан. — А. Мухтор, Чинор

4. Тирнаб ёки юлиб, узун из ҳосил қилмоқ.

Стол устидаги бир тахта ойна майда-майда бўлиб, Саидийнинг билак ва панжаларини тилди. — А. Қаҳҳор, Сароб

Саломат бутун кучини йиғиб, боғма-боғ ошиб кетди. Тиканлар оёғини тилди. — С. Аҳмад, Ҳукм

1. анат. Оғиз бўшлиғида жойлашган, таъм-маза билиш, оғизга овқат олиш, ялаш лар учун хизмат қиладиган мускулли аъзо

Иссиқдан итнинг тили осилган

Айцам, тилим куяди, айтмасам - дилим — Мақол

Ўлгудай тахир экан, тилимни ёргудай, оғзимни куйдиргудай бўлди — Мирзакалон Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Ниҳоят, гапира-гапира қақраган лабларини тили билан ялаб, Лутфинисо жим бўлди — Ойбек, Танланган асарлар

бузоқчалар бўйинларини чўзиб, унга [раисга] тилларини кўрсатишди — "Муштум"

2. кўчма Асбоб, механизм ва шу кабиларнинг осилиб, қимирлаб турадиган қисми

Соатнинг тили. Компаснинг тили

Қўнғироқнинг тили

3. кўчмапоет. Тиғга ўхшаш, учли нарса

Шамол кучайиб, оловнинг тили яна ҳам узунлашди — Саид Аҳмад, Уфқ

Тепага кўтарилган қуёш ўтли тили билан ер бағридаги барча намни сўриб оларди — Шароф Рашидов, Бўрондан кучли

Қуёш ҳароратидан баҳраманд бўлган майса, Қиёқ тилларин чўзиб, нурга қасида куйлар — Ғафур Ғулом

фл. 1. Бирор истак, тилак, ният билдирувчи сўз, гап айтмоқ.

Ҳазратим, мен мунглик, қизингиз сизга худодан Шайх Саъдийнинг умрини тилайман! Илоҳим юзга киринг! — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

У тилида Майлингиз, деса ҳам, дилида Худо оқ ёʻл берсин, деб тилади. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Ўзбекларда агар катта хурсандчилик тилайдиган бўлса, Тўй устига тўй бўлсин! дейишади. — Т. Обидов, Юсуфжон қизиқ

2. кам қўлл. айн. Тиланмоқ.

Бирор егулик тиламоқ.

Қизиқ экансан, оёғидагини ечиб берадими, бу ердагилар ҳаммаси — гадойдан нон тилайдиган қашшоқлар — Ойбек, Танланган асарлар

Жулдур-жулдур қўсқига ўраниб олган букур чол аянч овоз билан ёлвориб, бир нарса тилади. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

3. Хоҳламоқ, истамоқ.

Сиҳат тиласанг, кўп ема, Иззат тиласанг, кўп дема. — Мақол

Анвар ака эртага чаҳоршанба кечқурун, тиласангиз — очиқча, тиламасангиз, яширинча бўлса ҳам, бизникига келинг — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Қиятга ёрдамга? Уйимизга қон тилаб бостириб келгани учун-ми? — А. Мухтор, Қорақалпоқ қиссаси

Унинг истиқболига туришни ва бўйнига осилиб йиғлашни тиласа-да, қаршисидаги олабўжилар бунга моне эдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

от 1. Бирор истак, ният билан, ниманидир тилаб айтилган гап, дуо ва шу кабилар.

Тила тилагингни.

Менинг биринчи холис тилагим, албатта, мазлум халқ тилидан бўла-дир: бундан сўнг Тошкент ҳокимлигига ҳар қандай бўлмағур одам қўйилмасин. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Мулла Абдураҳим қуръондан қисқа бир оят ўқиб, хон ҳазратларига энг олий тилаклар билдирди-ю, ниҳоят, мақсадга ўтди — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

Ҳордиқларига бўлар Шу қиз баъзан овунчоқ, Ёмон кўздан асрасин Тилаги бўлар ҳар чоқ. Ғайратий. Худо ўз паноҳида асрасин ҳеч бўлмаганда, шу тилагимга етказсин худо! — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Қўлда қадаҳ, тилда эса тилаклар. — Ё, Мирзо

2. Бирор нарсани амалга ошириш, унга эришиш учун бўлган ички интилиш, ҳиссиёт; истак, ният.

Бир ҳафтадан кейин тоғам ҳақида бирор маълумот олиш тилагида Муроджон ишлаб турган корхонага қараб жўнадим. — Ғайратий, Узоқдаги ёр

Уста узун ва қалин мўйловини қимирлатиб, Ойқизни юпатиш тилагида гапирди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли

Райимжон ўн олти яшар йигитчалик вақтидаёқ унда тракторни бошқариш тилаги туғилди. — Ҳ. Нуъмон, Ўз касбининг эгаси

Kuranı güzel ve yüksek sesle, usulünce okuma.ТИЛОВАТ