1. Arzimaslik, munosib emaslikni, achinishni bildiradi; attang, afsus, esiz.
Churuk uyingga hayf shunday farishta! Oybek, — Ulugʻ yoʻl
Nima qilasiz surishtirib? Hayf maktab, hayf bularga sarf boʻlgan pul! — P. Tursun, Oʻqituvchi
— Yoʻq, adras hayf, Raʼno, — dedi toʻnni tahiga solib [maxdum], — haligi boʻzni beraver! — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
2. Tan olmaslikni, eʼtirozli munosabatni bildiradi.
hatto koʻchalarda uni toʻxtatib, hayf senga deganlarning koʻpligini jigʻibiyron boʻlib gapirdi. — Oybek, Nur qidirib
Hayf shunaqa ovqatga axir menga ham kalla goʻshtidan qilingan ovqat keltirasanmi?! — Mushtum
Nima deyapsiz oʻzingiz? Kap-katta odam Hayf sizday oqsoqolga! — P. Tursun, Oʻqituvchi
- Hayf ketmoq Bekor, befoyda ketmoq. shuncha vaqti hayf ketganiga afsuslanib, yana shitob bilan yozishga kirishdi. — X. Sultanov, Onamning yurtiAfandi uning soxt-sumbatiga qarab turib: — Oʻn besh kundan keyin oʻlasan, dori hayf ketadi, — dedi. — Mushtum
- Hayf koʻrmoq Biror narsaga loyiq, munosib hisoblamaslik, noloyiq topmoq. siz boʻlsangiz, benzinni hayf koʻrib yuribsiz. — N. Safarov, Katta karvon yoʻldaMaynani boshdan-oyoq koʻzdan kechirib, oydek yosh juvonni eski-tuski kiyim-kechakda hayf koʻrdi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi
- Hayf qilmoq Qizining bir yillik umrini hayf qilish onaga mumkin emasday koʻrinardi. — P. Qodirov, Uch ildiz
- Hayfi kelmoq Achinish bilan qaramoq, achinmoq. Maynaning bu ulugʻ, sodda kishilarning goʻshtsiz shavla, yogʻsiz non yeyishlariga hayfi keldi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi