(Varlığını) Kaldırma.YOʻQ QILISH
Qidiruv
«ILGA» boʻyicha 1273 ta natija
Filtr
Lugʻat turi
Tildan
Lugʻat maqolalari
318 ta
Izohli lugʻat
· yana 2 ta lugʻatda
fl. Aql, koʻz, quloq bilan sezmoq.
Bashirjon xat mazmunidan hech narsa ilgʻab ololmagan boʻlsa-da, Shoirlar zoʻr-da, deb qoʻydi. — N. Aminov, Suvarak
Qorongʻi kecha hatto yonma-yon ketayotgan kishilar ham bir-birlarini ilgʻay olmaydilar. Yo. Xayimov, M. — Rahmon, Hayot-mamot
Biror ohangni ilgʻab qolgan boʻlsangiz, qaysi bir sohibkorning nogahon yallasida — Gʻ. Gʻulom
Izohli lugʻat
· yana 5 ta lugʻatda
ot 1. Ilib, osib qoʻyish, ilib berkitib qoʻyish uchun xizmat qiladigan, bir uchi qayrilgan metall moslama, ilmoq.
Tong otishga yaqin qadam tovushlari eshitilib, qalin eshikning temir ilgaklari shaqirlab ochildi. — Mirmuhsin, Meʼmor
Gapimizga tagʻin birov xalaqit bermasin, deb eshikning ilgagini soldi. — Nazir, Yonar daryo
2. Ilib olish (ilib koʻtarish, tortish va boshqalar) uchun xizmat qiladigan narsa, moslama.
Birdan mashina motori gurilladi. Koʻtarma kranning toʻrtta ilgagini qotib qolgan alebastrning toʻrt chekkasiga ilib qoʻyishdi. — S. Ahmad, Laʼli Badaxshon
Poʻlatjon oʻrtadagi sepoyada turib, simga ilgak solib tortdi-da, xodaga mahkam bogʻlab, keyin qoʻyib yubordi. — S. Ahmad, Qadrdon dalalar
3. Biror narsani, masalan, kiyimni ilib, osib qoʻyish uchun xizmat qiladigan narsa.
— Nega xalatsiz kirding, bolam? — deya Xosiyat xola burchakdagi ilgakdan oppoq xalatni olib, Muhiddinga kiygiza boshladi — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi
4. shv. Tugma, toʻgʻnogʻich.
5. koʻchma Biror narsaga shama (ishora) tarzidagi soʻz, gap; ilmoq.
Tergovchi sidqidildan aytgan edi, bobo, ilgak tashlayapti, deb ishonmadi. — S. Yunusov, Kutilmagan xazina
6. Gʻarazli maqsaddagi gap, soʻz, xatti-harakat va shu kabilar
U [Abdubilol] ilgak topib, majlisni buzish, hech boʻlmaganda, odamlar orasiga shubha solishni oʻylardi. — S. Yunusov, Kutilmagan xazina
Izohli lugʻat
· yana 5 ta lugʻatda
rvsh. 1. Oʻtgan vaqtlar(da), hozirgi vaqtdan oldin; burun.
Shaharda ilgari koʻnkani ot surgar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Ilgari juda qulay boʻlib koʻringan narsa, endi atroflicha oʻylaganda, hazilakam emasligi ravshanlashdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Urganch shahriga ilgari faqat tuya karvonlari bilan borilar edi. — Gazetadan
2. Birinchi navbatda; oldin, avval.
Qoʻrqoq ilgari musht koʻtaradi. — Maqol
Ashirbek ilgari, Vafobek keyin, Oqlabdi qirq yigit bergan tuzimni. — Yusuf va Ahmad
3. Oldingi oʻrinda; oldin(da).
Ketayotir Oypari hamma qizdan ilgari. — Folklor
Hudaychi Azizbekdan ilgariroqda qoʻriqchilarni ogohlantirib borar — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
4. Olgʻa tomon; ilgariga, old tomonga.
Oʻlgan, yarador boʻlganlarga qaramay, qoʻzgʻolonchilar katta suron bilan ilgari otilib, toshboʻronni kuchaytirdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Qudrat bilan Gʻulomjon ham bir necha odim ilgari yurdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.
Qoʻrgʻon ustida yasov tortgan qahramonlar qoʻl bogʻlab, ikki bukilgansimon taʼzim bilan Azizbekni ilgariga oʻtkaza boshladilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
5. koʻm. vzf. Narsa, hodisaning oʻzi bogʻlanib kelgan soʻz, soʻz birikmasi bildirgan vaqt, xatti-harakat va shu kabilardan oldinga oidligini (shunday munosabatni) bildiradi.
Toʻydan ilgari nogʻora chalmoq. Hammadan ilgari eshitdim.
Amirga inqiyod etishdan ilgari shu toʻgʻrida javob bersangiz. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
Bundan bir necha soat ilgari qaygʻudan boshqa ovqatni tanimagan bu ikki yor endi sevinib, ishtaha bilan yeya boshladilar. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Ilgari bosmoq Yaxshi tomonga oʻzgarmoq, yurishib ketmoq. Ishi oʻrin oldi ilgari bosib, Yoʻlim boʻldi, dedi koʻngli oʻsib. — Bahrom va Gulandom
- Ilgari kuni Bugundan ikki kun oldingi kun. Ilgari kuni kechasi chopar kelgandan boshlab kecha kechasi hokimning koʻnglini olguncha oʻzini qilkoʻprik ustida sezgan mingboshi, mana, endigina erkin nafas oldi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
- Ilgari surmoq Yangi fikr-mulohaza bildirmoq, uni kun tartibiga qoʻymoq. Abulvafo Xurosonda tavallud etganlar hisob-u handasa sohalarida yangi ilmiy masalalarni ilgari surdilar va talay risolalar yaratdilar. — Mirmuhsin, MeʼmorBiz ilgari surayotgan taxminlar fandagi ilmiy farazlardek gap. — S. Karomatov, Oltin qum
Izohli lugʻat
· yana 4 ta lugʻatda
sft. 1. Oʻtmish vaqtdagi, oʻtmishga oid; avvalgi, burungi, qadimgi.
Ilgarigi odamlar ancha sodda, rahmdil ekanini dilidan oʻtkazdi. — Mirmuhsin, Meʼmor
2. Yaqin oʻtmishdagi, nisbatan oldingi; boshdagi, dastlabki.
Uch daqiqali kurashdan soʻng, Mutal boʻshashdi, ilgarigi kuchanishlaridan qoldi va bir-ikki dafʼa toʻlgʻanib, jimgina jon berdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Darhaqiqat, Malakda ilgarigi chaqnash, ilgarigi joziba, ilgarigi hayajon soʻngan edi. — Mirmuhsin, Yoʻqolgan javohir
Avaz ilgarigidan battarroq shiddat bilan davom etdi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
3. ayn. Sobiq.
Keyingi yillarda partiya yacheykasining kotibligiga koʻtarilgan Abdurasul ilgarigi xoʻjayini Olaxoʻja va uning sheriklarini koʻproq tashvishga solib qoʻydi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Izohli lugʻat
· yana 3 ta lugʻatda
rvsh. 1. Oʻtgan vaqtlardan; avvaldan, azaldan.
Akam yoshlik qilgandir, ham oʻzi uncha-muncha gapni koʻtarmaydigan yigit, ilgaridan feʼli shundoq. — Oybek, Tanlangan asarlar
Ilgaridan qolgan bir naql bor: Kul yugurigi — oshga, til yugurigi — boshga. — Bahrom va Gulandom
2. ayn. Oldindan.
U bu pulni ilgaridan tayyorlab qoʻygan boʻlsa kerak, yonidan oldi-yu, sanamay uzatdi. — S. Ahmad, Ufq
Taʼriflar ichida
3 taism, nom, laqab, unvon – имя, звание, титул – name, nickname. Ata ornï atï oyulqa qalïr– Otaning o‘rni va oti o‘g‘ilga qoladi – Имя и положение отца достаются сыну – The
1. вол, бык; yer qattiq bo‘lsa, hoʻkiz hoʻkizdan ko‘radi погов. ирон. если земля тверда, вол винит вола; соотв. слепой ругает камень, а не свою слепоту; hoʻkizni mindim,
1. v (went; gone) 1) bormoq, ketmoq; let's go! ketdik! 2) bormoq, yurmoq (transportda) 3) ketmoq, jo'namoq 4) yomonlashmoq, yo'qolmoq (shikastlanish yoki qarish natijasid
Ertaklar
273 ta
Xalq ogʻzaki ijodi
Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis
Xalq ogʻzaki ijodi
Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda oʻrmondagi hayvonlarni doimiy aldab yuradigan bir dono mushuk haqida hikoya qilinadi. Mushuk oʻzining ayyorligi bilan turli vaziyatlardan chiqib keta
Xalq ogʻzaki ijodi
Bir yigit tasodifan alvastining telpagini qoʻlga kiritadi va shu orqali koʻrinmas boʻlib qoladi. U alvasti bilan birga turli sarguzashtlarga duch keladi, jumlad
Sheva materiallari
678 ta
Qashqadaryo viloyati · Apran
Bo‘yalgan junlardan to‘qilgan, naqshinkor kigiz.
Jizzax viloyati · Biragay
Egiz tug‘ilmagan, bitta tug‘ilgan jonliq.
Buxoro viloyati · Chormag'iz
naqqoshlikda - mis idishlarga o'yilgan badiiy naqsh elementining bir turi
Fargʻona viloyati · Chorsi kumush
pichoqchilikda qushpichoq (kachkart) ning dastasiga yopishtirilgan chiroyli bir metall bo'lak
Xorazm viloyati · Choʻtirmak
Har qanday daraxtga kallak urilganidan keyin yon-veridan g‘uj-g‘uj shoxlar o‘sib chiqib, ular ham chopib tashlangan keyin qolgan beo‘xshov tana qoldig‘i.
Namangan viloyati · dugurda
miskarlikda — o'zi temir, yuziga (ustiga) po'lat o'rnatilgan, mixlosga o'xshash asbob. Bunda qumg'on, optova va choydish kabi mis idishlarga ziy ochiladi va qop
Sahifalar
1 tatil.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.