rvsh. 1. (3-shaxs birlikda burni)
2. Hidlash, hid bilish aʼzosi; shu aʼzoning tashqi qismi.
Qirra burun. Qiygʻir burun. Burun katagi. Oʻrtada burun boʻlmasa, koʻz koʻzni oʻyar. — Maqol
Sharofatning yupqa lablari koʻkarib pirpiradi, burni oqarib, kataklari kerildi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Iskandar, yomon hid kelganday, burnini jiyirib, oshxona tarafga qaradi. — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi
Uning burun va yuzlari sovuqdan qip-qizarib ketgan. — S. Zunnunova, Olov
3. s. t. Joʻmrak.
Choynakning burni.
4. Qulfning kalit solinadigan teshigi.
Nuri bugun Gulnorning uyini xoli topib, kaliti burnida unutilgan bir qutini ochdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Xayriyat, eshikning kaliti burnida qolgan ekan — S. Ahmad, Saylanma
5. Kemaning old qismi, tumshugʻi.
Temur Malik eng oldinda borayotgan kemada edi, u ikki qavat sovut va dubulgʻa kiyib, kema burniga chiqdi. — M. Osim, Temur Malik
- Achchigʻi burnining uchida
- Burni bilan gapirmoq (yoki kuylamoq) Dimogʻi bilan gapirmoq (kuylamoq). U [Sobiraxon] nima toʻgʻridadir oʻylar, ixtiyorsiz boʻlsa kerak, allaqanday hazin kuyni burni bilan kuylab borar edi. — A. Qahhor, Xotinlar
- Burniga suv kirmoq Aqli kirmoq, maqsadidan voz kechmoq. Bu qanday gapki, axir, hali ham Hamzaxonning burniga suv kirmabdi. Maktabni shariat nomi bilan necha bor bogʻladik, u oʻzboshimchalik bilan qayta ochaverdi. — K. Yashin, HamzaU topgan-tutganini qimorga yutqazib, oʻyindan chiqdi, uning burniga erta suv kirdi. — Yoshlik
- Burnidan ip oʻtkazib olmoq Oʻz domiga tushirib, tamoman qoʻlga olmoq, oʻz izmiga solib olmoq. Bolaginamga ega chiqib, burnidan ip oʻtkazib oldi bu dogʻuli. — Mushtum
- Burnidan osha (yoki ortiq) gapirmoq Birovga keragidan oshiq, yoqmaydigan gap aytmoq. Dunyoning jabr-u jafosini boshidan oʻtkazgan. Hech bir odamga burnidan osha gapirmaydi. — Yodgor
- Burnidan tortsa (yoki burniga chertsa) , yiqilguday Holdan toygan, ramaqijon boʻlib qolgan. Gavdasining shunday kattaligiga qaramay, qandaydir uzoq kasaldan turgan odamdek, burnidan tortsa, yiqilay deb qoldi. — Oydin, BechoraMana bugun ham iligidan darmoni qurib qaytdi. Burniga chertsang, yiqiladi. — Shuhrat, Umr pogʻonalari
- Burnidan chiqdi Tatimadi; zoye boʻldi. Urish eshitib, oʻynagani ham burnidan chiqdi.
- Burni koʻtarilmoq Magʻrurlanib, kekkayib ketmoq. Xoʻjayinning laychasi-ku, burnini bir qarich koʻtarganiga hayronmiz. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Burnini tishlab qolmoq Armonda qolmoq. [Gulnor:] Bu hujraga boshlab keldingiz, menga juda yoqdi, endi uyga qaytish yoʻq, Mirzakarimboy burnini tishlab qolsin. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Burni ham qonamadi
- Burunning tagida (yoki ostida)
- Burun suqmoq (yoki tiqmoq) Oʻziga aloqasi boʻlmagan ishlarga aralashmoq, qotishmoq. Olimxonning fazilatlari sanoqsiz: u, ellikboshi boʻlgani uchun, hamma toʻy, maʼrakalarga burnini tiqadi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Ikki qoʻlni burniga suqib (yoki tiqib) 1. Quruq; hech narsasiz. Ertasi kun yoki shu kun kechasiyoq ikki qoʻllarini burunlariga tiqib xoʻjayinlarining huzuriga boradilar. — A. Qodiriy, Obid ketmon[Yoʻlchi:] Man kuchimni, terimni toʻkay, foydasini soyaparvar boylar koʻrsin, man ikki qoʻlimni burnimga tiqib qolaveray! Qani insof! — Oybek, Tanlangan asarlar