узбекскийtilamoq, istamoqрусскийжелать, хотетьанглийскийwish
Sen edgü tilä Sen (boshqalarga) ezgulik tila – Стремись к добру –wish for good
По запросу «tila» — результатов: 552
узбекскийtilamoq, istamoqрусскийжелать, хотетьанглийскийwish
Sen edgü tilä Sen (boshqalarga) ezgulik tila – Стремись к добру –wish for good
fl. 1. Pichoq va shu kabilarni tigʻli narsa bilan uzunasiga kesmoq, qirqmoq, yormoq.
Nasimiyni tiriklayin tovonidan tilishgan va terisini shilishgan. — Mirtemir, Doʻstlar davrasida
Etlarimni nishtar bilan tilsinlar men sizdan ajralmayman. — Hamza, Boy ila xizmatchi
Jilgʻaning boshidan oyogʻigacha soʻqa bilan tilib, ariq ochilsa-da, togʻolcha bilan yongʻoq ekilsa S. — Anorboyev, Oqsoy
Qonli koʻylakni Qoratoy ehtiyot bilan tilib, yarani ochdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
2. Tilim-tilim qilib kesmoq; tilimlamoq.
Qovunni tilib qoʻymoq. Goʻshtni tilib tuzlamoq.
Shaharda qorovullik qilamanmi, qovun tilib sotamanmi — mening ishim. — Mushtum
3. Yogʻoch yoki taxtani uzunasiga arralamoq.
Bir kuni mehnat darsida bitta koʻzlik taxtani tilayotib, elektr arrani sindirib qoʻydik. — E. Raimov, Ajab qishloq
Simyogʻochlar ham, tilsa, juda soʻribop ekan. — A. Muxtor, Chinor
4. Tirnab yoki yulib, uzun iz hosil qilmoq.
Stol ustidagi bir taxta oyna mayda-mayda boʻlib, Saidiyning bilak va panjalarini tildi. — A. Qahhor, Sarob
Salomat butun kuchini yigʻib, bogʻma-bogʻ oshib ketdi. Tikanlar oyogʻini tildi. — S. Ahmad, Hukm
TIL ' ogʻiz boʻshligʻida pastki jagʻga yopishgan, taʼm-maza bilishga, nutq tovushlarini hosil qilishga xizmat qiladigan aʼzo'. Aytsam, t i l i m kuyadi, aytmasam — dilim (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli ' gapir-' maʼno — sini anglatgan ti- feʼlidan (ПДП, 429) -l qoʻshimchasi bilan yasalgan (ЭСТЯ, III, 229): ti- + l = til
1. anat. Ogʻiz boʻshligʻida joylashgan, taʼm-maza bilish, ogʻizga ovqat olish, yalash lar uchun xizmat qiladigan muskulli aʼzo
Issiqdan itning tili osilgan
Aytsam, tilim kuyadi, aytmasam - dilim — Maqol
Oʻlguday taxir ekan, tilimni yorguday, ogʻzimni kuydirguday boʻldi — Mirzakalon Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Nihoyat, gapira-gapira qaqragan lablarini tili bilan yalab, Lutfiniso jim boʻldi — Oybek, Tanlangan asarlar
buzoqchalar boʻyinlarini choʻzib, unga [raisga] tillarini koʻrsatishdi — "Mushtum"
2. koʻchma Asbob, mexanizm va shu kabilarning osilib, qimirlab turadigan qismi
Soatning tili. Kompasning tili
Qoʻngʻiroqning tili
3. koʻchmapoet. Tigʻga oʻxshash, uchli narsa
Shamol kuchayib, olovning tili yana ham uzunlashdi — Said Ahmad, Ufq
Tepaga koʻtarilgan quyosh oʻtli tili bilan yer bagʻridagi barcha namni soʻrib olardi — Sharof Rashidov, Boʻrondan kuchli
Quyosh haroratidan bahramand boʻlgan maysa, Qiyoq tillarin choʻzib, nurga qasida kuylar — Gʻafur Gʻulom
fl. 1. Biror istak, tilak, niyat bildiruvchi soʻz, gap aytmoq.
Hazratim, men munglik, qizingiz sizga xudodan Shayx Saʼdiyning umrini tilayman! Ilohim yuzga kiring! — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
U tilida Maylingiz, desa ham, dilida Xudo oq yoʻl bersin, deb tiladi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Oʻzbeklarda agar katta xursandchilik tilaydigan boʻlsa, Toʻy ustiga toʻy boʻlsin! deyishadi. — T. Obidov, Yusufjon qiziq
2. kam qoʻll. ayn. Tilanmoq.
Biror yegulik tilamoq.
Qiziq ekansan, oyogʻidagini yechib beradimi, bu yerdagilar hammasi — gadoydan non tilaydigan qashshoqlar — Oybek, Tanlangan asarlar
Juldur-juldur qoʻsqiga oʻranib olgan bukur chol ayanch ovoz bilan yolvorib, bir narsa tiladi. — A. Muxtor, Opa-singillar
3. Xohlamoq, istamoq.
Sihat tilasang, koʻp yema, Izzat tilasang, koʻp dema. — Maqol
Anvar aka ertaga chahorshanba kechqurun, tilasangiz — ochiqcha, tilamasangiz, yashirincha boʻlsa ham, biznikiga keling — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
Qiyatga yordamga? Uyimizga qon tilab bostirib kelgani uchun-mi? — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi
Uning istiqboliga turishni va boʻyniga osilib yigʻlashni tilasa-da, qarshisidagi olaboʻjilar bunga mone edilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
ot 1. Biror istak, niyat bilan, nimanidir tilab aytilgan gap, duo va shu kabilar.
Tila tilagingni.
Mening birinchi xolis tilagim, albatta, mazlum xalq tilidan boʻla-dir: bundan soʻng Toshkent hokimligiga har qanday boʻlmagʻur odam qoʻyilmasin. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Mulla Abdurahim qurʼondan qisqa bir oyat oʻqib, xon hazratlariga eng oliy tilaklar bildirdi-yu, nihoyat, maqsadga oʻtdi — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
Hordiqlariga boʻlar Shu qiz baʼzan ovunchoq, Yomon koʻzdan asrasin Tilagi boʻlar har choq. Gʻayratiy. Xudo oʻz panohida asrasin hech boʻlmaganda, shu tilagimga yetkazsin xudo! — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Qoʻlda qadah, tilda esa tilaklar. — Yo, Mirzo
2. Biror narsani amalga oshirish, unga erishish uchun boʻlgan ichki intilish, hissiyot; istak, niyat.
Bir haftadan keyin togʻam haqida biror maʼlumot olish tilagida Murodjon ishlab turgan korxonaga qarab joʻnadim. — Gʻayratiy, Uzoqdagi yor
Usta uzun va qalin moʻylovini qimirlatib, Oyqizni yupatish tilagida gapirdi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli
Rayimjon oʻn olti yashar yigitchalik vaqtidayoq unda traktorni boshqarish tilagi tugʻildi. — H. Nuʼmon, Oʻz kasbining egasi
Kuranı güzel ve yüksek sesle, usulünce okuma.TILOVAT
tilamoq, istamoq – желать, хотеть – wish. Sen edgü tilä – Sen (boshqalarga) ezgulik tila – Стремись к добру –wish for good (QBK, 22₁₄).
yordamchi– помощник – helper. Elkä basutčï tilä – elga yordamchi tila – Ищи помощников в [своей] стране – Look for helpers in your country (QBN, 42₁₁).
umr Tugʻilgandan to oʻlgungacha boʻlgan davr, yashash muddati, shu muddat davomidagi hayot, yashash. Uzoq umr koʻrmoq. Umrining oxiri. Semiz qoʻyning umri kalta. Maqol Ha
Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec
Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl
Ushbu ertakda Aql va Davlat oʻrtasidagi bahs tasvirlangan boʻlib, ulardan qaysi biri hayotda muhimroq ekanligi sinovdan oʻtkaziladi. Hikoya davomida bir bolanin
Ushbu ertakda qariyb qolgan arslon va uni mazah qilmoqchi boʻlgan ayyor tulkilar oʻrtasidagi voqea hikoya qilinadi. Ertakda keksaygan boʻlsa-da, tajribali va ku
Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o
Bu ertakda oʻtinchi kalning sarguzashtlari, uning topqirligi va sehrli kuchlar yordamida qiyinchiliklarni yengib oʻtishi hikoya qilinadi. Kal podshohning hiylal
Archasining urug‘i, tandirkabob tayyorlashda ziravor sifatida ishlatiladi.
Zararkunandalarga qarshi kurashda ishlatiladigan dori; dust.
temirdan yasalgan, iskana taxlit asbob bo'lib, ganchkorlikda naqsh o'yish uchun ishlatiladi
metallsozlikda ishlatiladigan ombirning to'rt qirrali bir turi
chilangarlikda - qaychining, ko'pincha soch olinadigan kichkina turi. Buni yana yupqaroq gazlama va qog'oz kesish uchun ham ishlatiladi
keltir; Turk-Barlos va o'zbek-qipchoq lahjalarida 'ketir' shakli ishlatiladi
Portal materiallaridan foydalanish tartibi.