Qidiruv

arabchaاسنان, AsnaanruschaЗубыinglizchaTeeth

читается как „ци“ перед гласными, а после согласных „s“, „t“, „x“-как „ти“.ti-unlilar oldida „si“ deb oʻqiladi, „s“, „t“, „x“ undoshlardan keyin kelganda esa „ti“ deb oʻqiladi-articulatio ostium artikulyatsio ostium

ot 1. anat. Ovqat yeyish, tishlash, chaynash, tutib turish uchun xizmat qiladigan aʼzo.

Kurak tish. Oziq tish. Fil tishi. Tilla tish. Tish choʻtkasi. Tish pastasi. Tish doktori. Tish tozalamoq. Tish qoʻymoq, Tishni sugʻurmoq (olmoq).

Juvon yelkasi osha Sidiqjonga qarab, oppoq, marjondek tizilgan tishlarini yarqiratib iljaydi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Qurol, asbob, mashina qismlari va shu kabilarning (tishga oʻxshash) oʻtkir, uchli qismi.

Arraning tishi. Qirgʻichning tishi. Taroqning tishlari. Omochning tishi,

Avvalgi yillarda ham traktor ishlardi, bolalar tushmagur tishini sayoz botirishardi, hozir unaqasi yoʻq. — S. Mahkamov, Katta rulda

Tosh omochning tishi shakliga kirganda, polvon koʻrib maʼqulladi — A. Qahhor, Koʻr koʻzning ochilishi

Ammo chigʻiriq oʻqining tishi chigitni chaynagan choqda ishchilarning aylan-tirishga kuchi yetmas va quloqni chappa aylantirib, qaytadan oldin bosishga majbur boʻlar edilar. — S. Ayniy, Qullar

fl. 1. Tishlari orasiga olib, bir qismini uzib, ajratib olmoq.

Juvon qoʻlidagi olmani ustma-ust bir necha martaba tishladi va chala chaynab yutdi. — A. Qahhor, Ming bir jon

Eʼzozxon suvi qochgan nonni tishlab, chaynay boshladi. — H. Gʻulom, Mashʼal

2. Tishlari orasiga olib qismoq, tishlari bilan tutmoq, tishida ushlamoq.

Mushuk bolasini tishlab, hovliga olib chiqdi.

Mirzakarimboy soʻzni nimadan boshlashni bilmay, soqolining uchini tishlab dedi. — Oybek, Tanlangan asarlar

[Joʻra] Qamchini tishlagan holda, otga mindi. — H. Shams, Dushman

3. Tishlarini botirib jarohatlamoq, qopmoq.

Uni it tishlab oldi. Bu ot tishlamaydi.

Tilini tishlab olgan odam tishini sugʻurib tashlamaydi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Ot jonivor, oldidan kelganni tishlab, orqadan kelganni tepibdi. — Ertaklar

4. koʻchma Qattiq gap bilan ozor bermoq, achitib gapirmoq, chaqib olmoq.

Maston kam-pir nevarasining yigʻlab turib qilgan zoriga qaramay, yana tishlab-tishlab olmoqchi boʻldi, lekin shaytonga hay berdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

бивни

погов. ленивый делает двойную работу (т. к. не доделывает или переделывает) и в конце концов кусает палец (досадует), ≈ глупый да ленивый одно и то же дважды делают.

tabobatruschaлечениеinglizchamedicine

Nužum bilsä tibb ham yöra bilsä tüš Yulduzlar ilmini, tib ilmini bilsa, tushlarni toʻgʻri taʼbir qilsa – Посол должен знать астрологию, медицину и уметь толковать сны – The ambassador must know astrology, medicine and be able to interpret dreams

time interval to contactruschaинтервал времени между началом видимости дорожки и моментом приземления самолетаoʻzbekchayoʻlka koʻrina boshlaydigan va samolyotning qoʻnishi oʻrtasidagi vaqt oraligʻi

oʻzbekchakechikmoqruschaзадерживатьinglizchalate

Ača ber qapuy tïdma barsa kiši Kimdir ketmoqchi bo‘lsa eshikni och, kechikma – Открой ворота, если уходит человек, не задерживай [его] – Open the gate, if a person leaves, do not delay [him]

n deadlock

ot tib. Isitma va ong parokandaligi, xiralashuvi bilan kechadigan ogʻir yuqumli kasalliklarning umumiy nomi; terlama.

Orada besh oy oʻtgandan keyin, uning boʻyga yetgan qizi tif bilan ogʻrib, oʻn yetti kun deganda vafot qildi. — A. Qahhor, Sarob

ot 1. Qilich, xanjar, pichoq, nayza kabi sovuq qurollarning umumiy nomi.

Tigʻ yarasi tuzalar, til yarasi tuzalmas. — Maqol

Ammo tigʻ tegib, qoʻl yoki oyogʻi uzilganlar oh-voh urib, madad kutib yotardi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Ernazar jallod, Sheralini siyosat bilan yiqitdi va poʻlat tigʻini qinidan tortdi. — Erali va Sherali

2. Kesuvchi asbob, qurol-yarogʻ va shu kabilarning keskir qirrasi, dami; turli mashina, mexanizm va shu kabilarning keskich qismi.

Boltaning tigʻi. Qilichning tigʻi.

Ketmon tigʻini qayiradigan tosh-metin eski paxsalarni qizlar necha chaqirim yerdan tashib kelib, dalaga toʻkishdi. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar

Qaynarning boʻydor oʻtlari kosilkalarning beomon tigʻlari zarbidan yuztuban yiqilardi. — S. Anorboyev, Oqsoy

3. Nishtar, nayza kabi asboblarning oʻtkir uchi, nayzasi.

4. s. t. Stvol, mil.

Qoʻsh tigʻ miltiq.

Vagondan eng keyin tushgan va miltigʻini tigʻidan ushlab, ketmonday yelkasiga qoʻyib kelayotgan Ahmadjon — A. Qahhor, Oltin yulduz

5. koʻchma Umuman, tigʻ, nayza kabi taʼsir oʻtkazuvchi narsa, kuch.

Zulm tigʻi. Jabr tigʻi.

Ilm-u fan tigʻi birlan jahl bagʻrini qon sil. — Hamza

Uchchiga chiqqan maʼmuriyatchi degan sarlavha ostidagi maqolaning oʻtkir tigʻi Oyqizga qaratilgan boʻlsa ham — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

tijoratga oid atama

Kanop yoki paxta tolasidan toʻqilgan qalin, pishiq gazmol, mato (koʻpincha matrats, dasturxon va sh.k. uchun ishlatiladi)

Oynisa yoʻl-yoʻl tik koʻrpachada.. oʻtirarkan, oʻgʻli Yoʻldoshbekdan kelgan xatni qayta oʻqib chiqdi — H. Gʻulom, Toshkentliklar

Tikdan bir xilda tikilgan kiyim kiygan, madori ketgan yaradorlar hovliga chiqishdi — R. Fayziy, Hazrati inson

1. anat. Ogʻiz boʻshligʻida joylashgan, taʼm-maza bilish, ogʻizga ovqat olish, yalash lar uchun xizmat qiladigan muskulli aʼzo

Issiqdan itning tili osilgan

Aytsam, tilim kuyadi, aytmasam - dilim — Maqol

Oʻlguday taxir ekan, tilimni yorguday, ogʻzimni kuydirguday boʻldi — Mirzakalon Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Nihoyat, gapira-gapira qaqragan lablarini tili bilan yalab, Lutfiniso jim boʻldi — Oybek, Tanlangan asarlar

buzoqchalar boʻyinlarini choʻzib, unga [raisga] tillarini koʻrsatishdi — "Mushtum"

2. koʻchma Asbob, mexanizm va shu kabilarning osilib, qimirlab turadigan qismi

Soatning tili. Kompasning tili

Qoʻngʻiroqning tili

3. koʻchmapoet. Tigʻga oʻxshash, uchli narsa

Shamol kuchayib, olovning tili yana ham uzunlashdi — Said Ahmad, Ufq

Tepaga koʻtarilgan quyosh oʻtli tili bilan yer bagʻridagi barcha namni soʻrib olardi — Sharof Rashidov, Boʻrondan kuchli

Quyosh haroratidan bahramand boʻlgan maysa, Qiyoq tillarin choʻzib, nurga qasida kuylar — Gʻafur Gʻulom

ot Usti yopiq bozor; savdo rastasining baland tomi; karvonsaroy.

Gʻarchcha moy! Uning jarangli ovozi rastaning timini teshgunday yangrardi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Abdullaxon soldirgan qubbali timning ichi ari inidek gʻuvullar edi. — M. Osim, Elchilar

Matchon tura karvonsaroy tomonga, timga burildi. — J. Sharipov, Xorazm

Nafas olish, nafas

Yigʻishtirib bor bisotini, Boʻgʻiziga tiqilib tini, Nuri sari qildi ishora, Zaynab uchun bu boʻldi chora — H. Olimjon

ot 1. Muayyan bir turdagi (guruhdagi) narsalarning muhim belgilarga ega boʻlgan namunasi, shakli, modeli.

Bizning vazifamiz — choʻlda shahar tipidagi posyolkalar qurish, obod qishloq barpo etish. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Tuproqlar shoʻrlanish tipiga koʻra, asosan, xlor-sulfatli, baʼzan sulfat-xlorli boʻladi. — Fan va turmush

2. biol. Hayvonlar sistematikasida: kelib chiqishi jihatidan oʻzaro qarindosh, yagona tuzilish shakliga ega boʻlgan hayvonlar sinflarini birlashtiradigan oliy sistematik kategoriyalardan biri.

Boʻgʻimoyoqlilar tipi.

3. Ijtimoiy, kasbiy, axloqiy va boshqalar belgilarning umumiyligiga koʻra birlashadigan kishilarning yorqin vakili.

Kamtar, ijtimoiy tadbirkor — ilgʻor kishilar, xalq vakili sifatida, ijtimoiy taraqqiyotga ulkan hissa qoʻshgan yangi tipdagi odamlar-dir. — N. Safarov, Olovli izlar

4. Adabiyot va sanʼatda: bir turdagi kishilarning xarakterli, umumlashma belgi-xususiyatlarini aks ettiradigan, mujassamlashtiradigan obraz.

Temaning qahramoni qilib olingan tipning, mehnatni sanʼat darajasiga koʻtara olgan odamning xarak-terini boʻrttirib bera olish kerak. — N. Safarov, Olovli izlar

Oʻzbek prozasida prototipdan adabiy tip yaratishning rang-barang koʻrinishlari bor. — OʻTA

5. s. t. Oʻziga xos (koʻpincha salbiy) xususiyatga ega boʻlgan odam.

Mana bu tipga otni ber desam, bermadi. Meni tutib soʻkdi. — T. Murod, Ot kishnagan oqshom

elik. tıq, tıqıldı

ot esk. (i — choʻziq) kt. Uq, kamon oʻqi.

Tir otmoq.

Har balodan asraguvchi eng muhim, qimmat yarogʻ — Tiri vahshat, xanjari zillatga qalqondir kitob. — Hamza