Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«oʻlan» boʻyicha 20 ta natija

Filtr

← Barcha natijalar

Lugʻat maqolalari

20 ta
oʻlan
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot Oʻt II.

Koʻm-koʻk oʻlanlar va ularning orasidan ilon izi boʻlib, quyoshning nurida kumush tasmaday yarqirab turgan ariq va ariqchalar koʻrinib turadi. — A. Qahhor, Sarob

Yengilgina esgan shamol dimoqqa turli oʻlan islarini keltirib urar edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Toʻliq maqola →
oʻlanchi
Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda

ot Oʻlan aytuvchi, qoʻshiqchi.

Juda suluv qiz, oʻlanchi qiz. — Oybek, Tanlangan asarlar

Eshigida necha qoʻshchi, qoʻlonchi, Bari —

polvon, bari — chechan oʻlanchi. — M. Alaviya.

Toʻliq maqola →
oʻlanzor
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot Turli oʻt-oʻlanlar oʻsgan maydon; oʻtzor.

Daryo, oʻsha oʻlanzor qirgʻogʻu yovvoyi jiyda kundasidan boʻlak hech nima yoʻq edi. — R. Bekniyoz.

Toʻliq maqola →
oʻt-oʻlan
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot Har xil oʻtlar, koʻkatlar.

Rota bir qator boʻlib soʻqmoqdan, baland oʻsgan oʻt-oʻlanlar orasida goh koʻrinib, goh koʻrinmay ketmoqda edi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Toʻliq maqola →
doʻlana
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot 1. Raʼnodoshlar (atirgullilar oilasi)ga mansub, koʻpincha togʻli joylarda yovvoyi holda oʻsadigan, sariq yoki qizgʻish, dumaloq mevali daraxt va uning yeyishli mevasi.

Jondan kechmasang — jonona qayda, toqqa chiqmasang — doʻlana qayda? — Maqol

Toʻp-toʻp oʻsgan yovvoyi doʻlana, naʼmatak shoxlarida chumchuqlar chugʻurlashardi. S. Anorboyev, — Oqsoy

2. Shu daraxt yogʻochidan ishlangan munchoq.

U [amaki] yoʻgʻon kalta barmoqlari bilan ayvonda doʻlana tasbeh oʻgirib oʻtirar edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Eshakka doʻlana taqqandek, senga fartuqni kim ilib qoʻydi? — I. Rahim, Ixlos

Toʻliq maqola →
koʻlanka
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot 1. Oftob nuridan toʻsilgan joy; soya.

Abduvahob ayvondagi koʻlankaga oʻtirdi, oʻgʻilchasini tizzasiga olib, peshonasidan oʻpdi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi

Mashina teraklarning quyuq koʻlankasi ostida uchib borarkan, Qudratning doʻstlari koʻm-koʻk va boʻliq paxtazor dalalarni unga koʻrsatib, faxrlanar edilar. — Z. Fatxullin, Soʻnmas yulduz

2. Kishi va narsalarning yorugʻlikka qarama-qarshi tomonga tushadigan soyasi.

Aravani ot tortar, koʻlankasini it tortar. — Maqol

Olis-olislarda yigitlarning koʻlankalari koʻrinadi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Roʻparadagi uyda chiroq yondi. Darparda orqasida tebranib turgan koʻlanka toʻxtadi. — Gazetadan

Qaragʻaylarning koʻlankasi tungi sokin havoda qimir etmay turardi. — M. Muhamedov, Qahramon izidan

3. Uzoqda, qorongʻilikda, tumanda gʻira-shira koʻringan narsa; qora, sharpa.

Koʻngli aldamagan ekan: uzoqdan allaqanday koʻlanka qorayib koʻrindi. — X. Sultonov, Onamning yurti

Bashorat yaqin bordi, koʻlanka yana qimirladi. — A. Muxtor, Opa-singillar

4. Biror ichki ruhiy holatning (masalan, tashvish, gʻam, azob) ifodasi, aksi.

Sheʼriyat boshiga zulmat koʻlankasi tushdi. Zulfiya, Xayollar, tuygʻular.

uning [Madrayimning] nuroniy chehrasini, xuddi quyoshni bulut bosganidek, qaygʻu-alam koʻlankasi chulgʻab oldi. — Mushtum

Iqbol xola uning chehrasidagi alam koʻlankasini ilgʻamadi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

5. (3-sh. egalik va oʻ.-p. k. shaklida) Biror kimsaning himoyasi; panoh, homiylik.

Birovning koʻlankasida yashamoq.

— Qalay, Homidbek, yurtlaringiz tinchlikmi? — Xudoga shukur, davlatlari koʻlankasida. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

6. Narsalarning boshlangʻich shakli, hali toʻla shakllanmagan umumiy koʻrinishi.

Chigit ekish boshlanguncha, yangi qishloqning koʻlankasi koʻrinib qoldi: hali ochilmagan koʻchalarning ikki yuziga sakson besh mingdan ortiq koʻchat oʻtqazildi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

  • Koʻlankasi qolibdi Juda ozib ketibdi, ramaqijon boʻlib qolibdi. Soʻrila-soʻrila koʻlankasi qolgan sovliq nimaga yaraydi? — S. Anorboyev, Oqsoy
  • Koʻlanka (sini) solmoq Salbiy taʼsirini oʻtkazmoq. [Nigoraning] bu tabassumi zoʻrma-zoʻraki ekanini, qandaydir gʻussa yuziga koʻlanka solib turganini Sherbek bir boqishdayoq payqadi. — S. Anorboyev, OqsoyUrush barcha qatori Maqsuda opaning ham boshiga oʻz koʻlankasini soldi. — Gazetadan
  • Oʻz koʻlankasidan (ham) qoʻrqmoq Har narsadan qoʻrqadigan, xavfsiraydigan boʻlmoq. Lekin Madamin yuragini oldirib, oʻz koʻlankasidan qoʻrqadigan boʻlib qoldi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
  • Oʻzi xon, koʻlankasi maydon
  • Qora koʻlanka Yomonlik, balo ramzi. Bilaman, ana, hozir sen turgan oʻlka Boshida qanot yozgan qora koʻlanka. — Gʻayratiy
Toʻliq maqola →
qoʻlansa
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

sft. 1. Yoqimsiz hid tarqatadigan; sassiq, badboʻy.

Qoʻlansa hid.

Ming-boshi yaktak barlarini ochib tashlab, yelpina boshladi. Semiz badanidan qoʻlansa ter hidi anqir edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

2. Badboʻy hid.

Yoʻlchi quruq namatga yotib, ustiga koʻrpacha yopdi. Koʻrpachadan zax hidi bilan ot shiptirining qoʻlansasi dimoqqa urdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Badboʻy hidli.

Bu xona ham nimqorongʻi va qoʻlansa edi. — Yoshlik

4. Qoʻpol; yoqimsiz (gap, muomala haqida).

Muncha ham qoʻlansa odam ekansiz. Doʻqini qarang-a! — B. Rahmonov, Yurak sirlari

Yursa ham, tursa ham, xayolida uning [Qodirqulning] qoʻlansa gapi — A. Muhiddin, Inson qalbi otash

Toʻliq maqola →
qoʻlansimoq

fl. Qoʻlansa hid tarqatmoq, sasimoq.

Har kuni millat matroslari ishratxonalar sassigʻi bilan qoʻlansib yotgan Istambulda kun sayin razolat tubiga choʻkib borardi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Toʻliq maqola →
Oʻzlari — xon, koʻlankalari — maydon.

Сам себе хан, и тень его — майдан., Аналогия: Сам себе голова, сам себе господин., Сам себе большой, сам себе маленький., Чего захочу, то и ворочу.

Xojidan ham qutilib, bir yoʻlasi bu xonadonda oʻzi xon, koʻlankasi maydon boʻla qolsa nima qiladi? А что если он заодно избавится от Ходжи и станет в этом доме сам себе господином? — Шуҳрат, Жаннат қидирганлар.

Toʻliq maqola →