Қидирув

сфт. 1. Тиниқ осмон рангидаги; мовий, зангори.

Кўк кўз. Кўк бўёқ.

Қўлимизда товланар жажжи-жажжи байроқлар, Осмонда кўк, қизил шар енгил учиб ўйноқлар. — И. Муслим.

2. Кул рангидаги, кулранг.

Кўк бўри. Кўк каптар.

Қамчи кўк от билан саман тойни етаклаб, дарё томонга кетди. — Ҳ. Ғулом, Машъал

3. с. т. Яшил, сабза.

Кўк ўт.

Қаршимда тебранар кўк барглар ҳар он — Ю, Ҳамдам

4. Ер устида гумбаз шаклида кўриниб турадиган ҳаво қатлами; осмон.

Энкайганга энкайгин, бошинг ерга теккунча, Кеккайганга кеккайгин, бошинг кўкка етгунча. — Мақол

Мартнинг охирги кунлари. Кўк юзида сузиб юрган булут парчалари офтобни бир зумда юз куйга соляпти. — А. Қаҳҳор, Минг бир жон

5. Ўсаётган ўт-ўсимлик, ўт-ўлан; майса, кўкат.

Ёмғирлар ёғиб, ерда ўт-ўланлар кўрина бошлади, ҳайвонларнинг оғзи кўкка тегди. — М. Муҳаммаджонов, Турмуш уринишлари

Менинг бригадамга қарашли ердан уч гектарига Миср пахта экдим. Кўки жуда яхши. — Ғ. Ғулом, Тирилган мурда

6. Баҳорда янги чиққан, сомса, чучвара каби овқатларга ишлатиладиган отқулоқ, ёʻнғичқа, жағжағ, исмалоқ каби кўкатларнинг умумий номи ва шундай кўкатлар қўшиб тайёрланган овқат.

Кўк сомса. Кўк шўрва.

Кўк териш баҳонаси билан далаларни тусай бошлаган эди. — Чўлпон, Кеча ва кундуз

7. Кашнич, жанбил, укроп каби овқатга қўшиб ейиладиган резавор ўсимликлар, кўкат.

Кўк солиб қатиқланган маставанинг лаззатли ҳиди келди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

8. с. т. (3-ш. бирл. шаклида — кўки) Доллар.

Бир пачка кўки билан қўлга тушибди, иш чатоқ.

от махс. Металл буюмлар қуймаларини тайёрлашда кўп марта фойдаланиладиган металл қолип.

(кўк рангдаги) қуш номирусчаназвание птицы, журавльинглизчаname of bird, crene

Кўкис турна кўкдä üнüн янқулар Кўкиш турна кўкда овоз чиқариб сайрамоқда – Журавли курлыкают в небе – Блуе кран аре клаппинг ин тҳе скй

сфт. айн. Кўкимтир.

Ўртадаги ўчоқда ҳўл тўнка биқсимоқда. Ундан чиққан кўкиш тутун юқори кўтарилиб, ис босган қоп-қора шиплардан жой қидиради. — П. Турсун, Ўқитувчи

сфт. Кокилга эга.

сфт. Бошида кокили бор.

Ҳасан қайғичи кокилдор боланинг қўлидан қозиқлунгини олиб, бошига салла қилиб ўради — С. Сиёев, Аваз

сфт. 1. Кўк рангга яқин, кўкка мойил, кўкиш, оч кўк.

Турсуной Маржон, исирға, узук тақишни бировлардан кўриб ҳавас қилар, лекин ингичка, кўкимтир томирлари билиниб турган бўйни ва қўлларига бу зийнатлар ярашиб тушмас эди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

Атрофдаги ҳовлилардан кўтарилган тутунлар кўкимтир, майин мавж билан тиниқ, совуқ ҳавода сузади. — Ойбек, Танланган асарлар

2. с. т. Яшил ёки зангор рангга яқин, оч яшил.

Кўкимтир шоҳи рўмол.

У [Салимбой] кўзларини ҳовуздаги турғун кўкимтир сувга тикиб ўйлади. — Ойбек, Танланган асарлар

от Тошкўмир, торф, нефт қолдиқлари ва шу кабиларни ҳавосиз қиздиришдан ҳосил бўладиган углеродли қаттиқ қолдиқ (қора металлургияда ёқилғи сифатида ишлатилади).

Бўёқ олиш учун нефт чиқиндилари ва тошкўмирни кокслашдан олинган маҳсулотлар асосий хомашё ҳисобланади. — Фан ва турмуш

1. Nesnelerden yayılan küçük zerrelerin burun zarı üzerindeki özel sinirlerde uyandırdığı duygu.ҲИД

2. Güzel kokmak için sürülen esans.АТИР

от 1. Ўсиб турган ўт-ўлан; ўт-ўсимлик.

Қўйларнинг барра кўкатларни ўткир тишлари билан жодидай қирқиб пишиллашлари, қўзиларнинг оналарини қидириб маърашлари атрофни босди. — С. Анорбоев, Оқсой

Мансур тизза бўйи кўкатлар устида чўнқайиб ўтирар ҳеч нимани кўрмас эди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

2. Овқатга қўшиб ейиладиган (кашнич, укроп каби резавор) ўсимликлар; ошкўк.

Хушбўй мевалар, айниқса кўкатлар, турли нав сабзавотлар жуда мўл ёғилди. — Ойбек, Нур қидириб

Кўкат растаси, қовун бозор, ҳўл мева, қуруқ мева расталарини кўриб, ён кўчадан пастладик. — Муштум

от шв. Кўнгил, дил.

Бу гапларни кўкайингга келтирма, Хуш келибсан она манзил, она жой. — Юсуф ва Аҳмад

[Қорасочнинг] қийиқ кўзлари қиздай қилиқли йигитларнинг ҳам кўкайида туғён қўзғатар эди. — Т. Сулаймон, Қорасоч

Авазхон буни ўлдириб, кўкайи ўсиб, кўтарилиб, отидан тушиб, яёв бўлди. — Маликайи айёр

1. Kabak, kavun, karpuz gibi bitkilerin toprak üstünde yayılan dalları.

2. Bir şeyin çıktığı, dayandığı temel, biçim, sebep veya yer, menşe.МАНБА, КЕЛИБ ЧИҚИШ

ўзбекчаоқармоқ, оқ ораламоқрусчаседетьинглизчаbecome pale

Некü тер эšитгил қарï кўклäмиš Соқолига оқ оралаган қари киши нима дейди, эшитгин

от Танаси ҳалқа-ҳалқа, барги пацимон бўладиган, баланд бўйли доим яшил палма дарахти ҳамда унинг жуда катта ёнғоққа ўхшаш меваси.

Кокос мойи. Кокос ёнғоғи.

Кокос палмасининг бўйи кўпинча 20—30 метр бўлади, баъзилари эса 50 метр бўлади. — Ҳ. Хасанов, Экватордан ўтганда

ўзбекчаўкирмоқ, гумбурламоқрусчареветь, греметьинглизчаcrash, thunder

Булут кўкрäди момақалдироқ гумбурлади – в облаках прогремело – тҳе клоудс тҳундеред

ўзбекчакерилмоқ, гердаймоқрусчапотягиватьсяинглизчаput on airs, behave haughtily

Менин кўксäгüčи мени қалмади Мен-мен деб керилувчи мани [яъни бирорта ҳам киши] (ўлимдан қутилиб) қолгани ёʻқ – У желающего возвысить свое «я» до небес от этого «я» [ничего] не осталось – Тҳе оне вҳо ванц то раисе ҳис “И” то ҳеавен фром тҳис “И” ҳас нотҳинг лефт

ўзбекчабағир, кўксрусчагрудьинглизчаchest, breast, heart

Эрäт сüм телим теб кўкüз кермäгил “Qo‘shinim va askarlarim ko‘p”– deb ko‘ksingni kermagin – Не гордись тем, что [у тебя] много мужей и войска – Do not be proud of the fact that you have many husbands and troops

от Тропик ўсимлик (кока) баргидан олинадиган алкалоид, кучли наркотик модда (тиббиётда баданни оғриқ сезмайдиган қилиш учун ишлатилади).

1985 йили врач Пеоло Мантагац кокаин алкалоидини ажратишга муваффақ бўлди. — Фан ва турмуш

Масалан, кокаин бирор ерга суртилса, ўша жойнинг ўзгинасини сезгисизлантиради. — Фан ва турмуш

ўзбекчаҚўқон ш.русчаг. Коканд