Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«bogʻ» boʻyicha 204 ta natija

Filtr

← Barcha natijalar

Lugʻat maqolalari

204 ta · 1-sahifa / 11
boʻgʻmoq
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

fl. 1. Qattiq qismoq.

Tomogʻidan boʻgʻmoq. Galstuk boʻgʻib yuboryapti.

Safarov yugurib borib, uni boʻgʻayotgan yoʻgʻon kishining yelkasiga bir tepdi. — A. Qahhor, Asarlar

Oyshabonu, erini birov boʻgʻib oʻldirayotgandek, dod sola boshladi. — H. Gʻulom, Mashʼal

Piyoz oʻtash — xotinlarning ishi Nima boʻpti! Ariqqa oʻtirib olasiz-u, pushtadagi piyozni boʻgʻib qoʻygan oʻtni yulib tashlayverasiz. — Oʻ. Hoshimov, Ikki eshik orasi

2. Nafas olishni qiyinlashtirmoq, damini qaytarmoq.

Sovuq jonlaringni ola-dimi? Tutun boʻgʻadi-ku, eshikni ochinglar! Oybek, Tanlangan asarlar. Oʻtning harorati Ergashevning yuzini qizdirib, burqiv chiqayotgan tutun esa nafasini boʻgʻar edi. N. Safarov. Nafasni boʻgʻadigan, koʻzlarni koʻr qiladigan chang-toʻzon buluti havoni tutdi. — Oybek, Navoiy

3. Qattiq siqib, chandib yoki burab bogʻlamoq.

Qopning ogʻzini boʻgʻmoq.

— Oʻljalarimiz ham koʻpayib qoldi, — dedi qopning ogʻzini boʻgʻib — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

4. Gʻov, boʻgʻov solib toʻsmoq.

Daryoni boʻgʻmoq. Koʻchani boʻgʻmoq.

Toʻgʻon taxtasini pastga bosib, suvni boʻgʻmoqchi boʻlganida, toʻgʻonga qulf solinganini koʻradi. — N. Safarov, Tanlangan asarlar

Xalqimiz katta-katta kanallar qazib, daryolarni boʻgʻdi. — Mushtum

5. Koʻchma Iskanjaga olib, tang ahvolga solmoq yoki halok qilmoq, mahv etmoq.

Mudhish oʻrgimchak uyasi, qullik davrining mashʼum soyalari, hurlikni boʻgʻuvchi qora yuraklar! — N. Safarov, Tanlangan asarlar

Bunday paytlarda yashil koʻkat qanchalik koʻzni quvontirsa, shoʻrxok shunchalik taʼbni xira qilar, bamisoli biri hayotga talpinsa, ikkinchisi uni boʻgʻmoqchi boʻlardi. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi

6. Koʻchma Toʻsqinlik qilib, oʻsishdan, rivojlanishdan toʻxtatmoq, barbod qilmoq.

Tashabbusni boʻgʻmoq.

U oʻz mayl-istagini boʻgʻmaydigan, koʻrkam ham uddaburon yigitga turmushga chiqishni oʻylaydi. — Yoshlik

7. Koʻchma Ortiq darajada asabiylashtirmoq, xunob qilmoq, diqqatini oshirmoq.

Oʻzingni ham diqqat qilma, meni ham boʻgʻma.

Hijron panjalari uning [Zulfiqorning] tomogʻidan boʻgʻa boshladi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Kishini boʻgʻasiz, Zaynab! Gapga temirchilik yaxshi emas! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

8. Rangini, tusini xiralashtirmoq; koʻrinishini buzmoq.

Paxsa devorlar tabiat manzarasini boʻgʻib turibdi.

U

oʻrta boʻyli bir juvon boʻlib, egnidagi toʻq-qizil koʻylagi, uning ustidan kiyib olgan qora jiletkasi, boshidagi yashil roʻmoli qorachadan kelgan yuzini boʻgʻibroq qoʻygan boʻlsa ham, oʻziga xoʻp yarashgan. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

9. Ogʻirlashtirmoq, buzmoq.

Kuni bilan quyosh taptini yegan paxsa devorlar oʻzidan issiqlik chiqarib, havoni boʻgʻib qoʻyadi. — A. Muxtor, Opa-singillar

  • Ovozni (yoki gapni) boʻgʻmoq 1. Tovush paychalarini zararlantirib, ovozni chiqarmaydigan yoki xirildoq qilib qoʻymoq. Yoʻtal ovozimni boʻgʻib qoʻydi;Nega birovning gapini boʻgʻasiz? Balki oʻsha qiz Mirzayevni yaxshi koʻrar? — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq solQachongacha ovozimni boʻgʻadilar, tirikman — tinchimayman, tinchimayman. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Ishtahani boʻgʻmoq 1. Ishtahani ketkizmoq. Hayot boyagiday qiltomoq boʻlib oʻtiraverdi, toʻgʻrisi, bu noyob baxt uning ishtahasini boʻgʻib qoʻygan edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha— Ishtahasini boʻgʻib qoʻyish kerak unday odamlarning, — dedi Elmurod. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Toʻliq maqola →
BOʻGÜ

oʻzbekchadono, olim, ulamoruschaмудрый, мудрецinglizchawise, learned

Asïylïy qayu ol asïysïz qayu, sen adra sečä tut ay bilgä bögü Foydalisi qaysi, foydasizi qaysi, sen yaxshisini tanla, ey dono – Эй, мудрец, ты лучше выбирай, кто полезен, кто бесполезен – Hey, sage, you better choose who is useful, who is useless

Toʻliq maqola →
BOʻGDA

oʻzbekchaxanjarruschaкинжалinglizchadagger

Bu bögdä bičäk kim eligda tutar, bičïylï kesigli turur ey unär Mening qo‘limda tutib turgan xanjar(sifat) pichoq esa, qirquvchi va kesuvchi bir narsadir, ey unib-o‘suvchi – О могущественный, эти кинжал и нож в [моей] руке, могут колоть и резать –O mighty, this dagger and knife in [my] hand, can prick and cut

Toʻliq maqola →
boʻgʻim
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot Boʻgʻin.

Umuman bod, boʻgʻim kasalliklari turlari bir necha oʻn koʻrinishga ega. — Fan va turmush

Boʻgʻim-boʻgʻim barmoqlar xinolarni qoʻmsagan. — Sharq yulduzi

Toʻliq maqola →
boʻgʻin
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Gavda suyaklarining togʻaylar, paylar bilan birikkan joylari.

Barmoq boʻgʻinlari.

Qoʻl suyaklari bir-biriga birikkan harakatchan birikmalar hosil qiladi, bu birikmalar boʻgʻinlar deyiladi. — Zoologiya

Boʻgʻinlari gʻadir-budur boʻlib ketgan barmoqlari bilan ogʻzining ikki chetini artdi. — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi

2. Bir turdagi qismlardan tashkil topgan suyakning har bir qismi; segment.

Umurtqa boʻgʻinlari. Boʻgʻinlarim ogʻriyapti.

Paygʻamov barmoqlarini bir-biridan oʻtkazib bukkanda, boʻgʻinlari qirsilladi. — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi

Mafosilga giriftor boʻlgan kimsadek, yetmish ikki boʻgʻini zirqirab ogʻridi. — S. Siyoyev, Avaz

3. Tanasi bir turdagi qismlardan, segmentlardan tuzilgan jonivorlar yoki oʻsimliklarning har bir qismi.

Chuvalchang boʻgʻinlari. Qamish boʻgʻinlari.

4. Uzviy ravishda bogʻlangan voqea-hodisa, jarayon yoki tashkilot va shu kabilarning har bir halqasi, bosqichi, pogʻonasi.

Toʻgʻri, qogʻozbozlik kamaydi. Lekin xodimlar quyi boʻgʻinlarni bezovta qilishning boshqa usullaridan foydalanmoqdalar. Gazetadan.Oshkoralik, demokratiya ham intizomning boʻgʻiniga aylanadi. — Gazetadan

5. Avlod, nasl.

Yosh boʻgʻin.

Shu ildizdan oʻsib chiqar kelajak boʻgʻin. — Gʻ. Gʻulom, Sheʼrlar

[Hojar:] Men qanday qilay! Yetti boʻgʻinimizda qulogʻim bunday satang nomini eshitgani yoʻq edi. — Hamza, Paranji sirlari

Eng aʼlo sifatli — birinchi yoki ikkinchi boʻgʻin duragaylar oʻz-oʻzidan koʻpaytiriladi. — Oʻzbekiston parrandachiligi

6. Soʻzning bir nafas bilan aytiladigan, bir yoki bir necha tovushdan iborat boʻlagi.

“Tosh“ soʻzi bir boʻgʻindan, bolta soʻzi esa ikki boʻgʻindan iborat.

  • Boʻgʻini boʻshashmoq (yoki qaltiramoq) 1. Oyoq-qoʻli boʻshashib ketmoq (qoʻrquv, hayajon va shu kabilardan). Juman qabulxonaga chiqib, qoʻlidagi qogʻozga qaragan edi, boʻgʻinlari boʻshashib, tizzasi qaltirab ketdi. — A. Muxtor, TugʻilishBirdaniga boʻgʻini qaltirab, qoʻrqib qolgan-da. — Bahrom va GulandomToparmanmi, yorim, seni? Boʻgʻinlarim tol-tol boʻshab. — Shirin bilan ShakarSeni koʻrib, bolam, boʻgʻinim boʻshadi, Sening koʻngling daryodayin toshadi. — Oysuluv
Toʻliq maqola →
boʻgʻiq
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

sft. 1. Boʻgʻilib, xirillab qolgan, xirildoq, aniq-tiniq emas, noaniq (ovoz haqida).

-Yoqmaydi! — dedi Anzirat alamnok, boʻgʻiq ovozda. — N. Qilichev, Quyun

— Oʻzi nima deydi, soʻradingmi? — Abdusamad amakining ovozi boʻgʻiq chiqdi. — M. Mansurov, Yombi

Yana boyadek boʻgʻiq kulgi ovozi eshitildi. — S. Karomatov, Oltin qum

2. Boʻgʻov solib toʻsilgan, biror narsa bilan boʻgʻilgan.

Keyin, bir vaqt hushimga keldim. Ogʻzim boʻgʻiq. Qalin narsaga oʻralgan-man. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Boʻgʻib, burib, siqib qoʻyilgan; tor.

Yoqasi boʻgʻiq koʻylak.

Katak koʻylagi, pochasi boʻgʻiq koʻk satin shalvari ozoda va oʻziga yarashgan. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

4. Havosi nam va buzuq, erkin nafas olib boʻlmaydigan.

Davralarning boʻgʻiq havo-sini jirkanmay shimiradilar. — Gʻ. Gʻulom, Yodgor

Biz ozdan keyin Amudaryo tomondan esgan salqin shabada boʻgʻiq havoni tarqatib yuboradi. — J. Sharipov, Xorazm

5. Erkin yashab, ishlab boʻlmaydigan; siqiq, ziq, tang.

Xoʻjayin aytgancha, uzilmagan gul boʻlmasa ham, ruhi, qalbi bu chirkin boʻgʻiq muhitda soʻnmagan, toʻzmagan koʻrinadi. — Oybek, Tanlangan asarlar

6. Uncha ochiq boʻlmagan, xira (rang, tus haqida).

Boʻgʻiq rang. Rangi boʻgʻiq chit.

Toʻliq maqola →
boʻgʻiz
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. (3-shaxs birlikda boʻgʻzi va boʻgʻizi)

2. 1 Tomoqning qiziloʻngach va kekirdak boshlanadigan yeri; tomoq.

Odam ogʻzidan, mol boʻgʻzidan osilar. — Maqol

Hazratqul qoʻzichoqning boʻgʻziga pichoq tortdi. — S. Ahmad, Yulduz

Qitigʻiga tegsang, boʻgʻzingga ustara tortishdan toymaydi battol. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

3. Jon, hayot-mamot ramzi.

Musulmonqulning omonsiz qilichi ogʻaynimning boʻgʻzida edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. Qumgʻon, oftoba va shu kabilar idishlarning qornidan yuqorisidagi tor, naysimon qismi.

Shishaning boʻgʻzi. Obdastaning boʻgʻzi. Boʻgʻzi tor idish.

— Qaysi biridan boʻlsin? — dedi shishalarning boʻgʻzidan ushlab turib.

5. Oʻsimlik tanasining ildizga tutashgan joyi.

Bundan maqsad: koʻchatning boʻgʻzidagi tuproq choʻkib, havo kiritmaydi, ildizi yaxshi rivojlanadi. — Gazetadan

  • Joni boʻgʻiziga keldi
  • Gapi, soʻzi boʻgʻziga tiqilmoq yoki boʻgʻzida qolmoq Muayyan sharoit, ruhiy holat taʼsirida oʻz fikrini ayta olmay qolmoq, gapirolmay qolmoq. Indamadi-yu, aytadigan gapi boʻgʻziga tiqilib qolganday boʻldi. — A. Muxtor, AsarlarShu soʻz boʻgʻziga tiqildi. Aytay dedi, aytolmadi. — YoshlikShu payt eshik zarb bilan taqillab qoldi. Muhabbat choʻchib tushdi. Safaralining gapi boʻgʻzida qoldi. — N. Fozilov, Diydor
Toʻliq maqola →
bogʻli
Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda

sft. Bogʻi, bogʻchasi boʻlgan, bogʻrogʻli.

besh hoʻkizdan bir qoʻshini, bogʻli yerlarining yarmini oʻgʻliga ajratsa, uning yuki ancha kamayadi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Qirq kecha, qirq kunduz yoʻl yurib, bir bogʻli yerga yetdi. — Bahrom va Gulandom

  • Qoʻli (yoki qoʻl-u oyogʻi) bogʻli Erksiz, qaram, asir. Tokaylar biz yuramiz Qoʻl-u oyoq bogʻli? — Hamza
  • Koʻzi bogʻli Xat tanimaydigan, savodsiz. Buni qarangki, butun bobokaloni bilan bu dunyoga ikki koʻzi bogʻli kelib, bogʻli ketgan chorvachi qashshoqning bolasi — doʻxtir! — S. Anorboyev, Oqsoy
Toʻliq maqola →
bogʻma
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

sft. Boʻgʻib qoʻyiladigan yoki boʻgʻib, burib qoʻyilgan, burmali.

Boʻgʻma yoqa koʻylak.

Hotamova novcha kishining pochasi boʻgʻma shimini koʻrib ikkilandi, shekilli, nima deyishini bilmay qoldi. — A. Qahhor, Kartina

Hayal oʻtmay, ostonada qosh-koʻzlarini hafsala bilan boʻyagan, olaqargʻa krepdeshindan kalta yengli boʻgʻma koʻylak kiygan Qirmizxon koʻrindi. — N. Aminov, Qahqaha

  • Boʻgʻma ilon Oʻljasini tanasi bilan oʻrab, siqib, boʻgʻib oʻldirish xususiyatiga ega, turli kattalikdagi ilonlar oilasi. Boʻgʻma ilon vahshat bilan bir toʻlgʻandi-da, pastga argʻimchoqdek osilib, vishilladi. — Mushtum
Toʻliq maqola →
bogʻot
Izohli lugʻat · yana 3 ta lugʻatda

ot Bogʻlar, bogʻlar bilan qoplangan yerlar.

Oppoq tongdek hayotbaxsh bu sado, bu faryod devor, tom, chaman, bogʻotlar osha taralib, tun bagʻrini tilim-tilim qilar edi. — K. Yashin, Hamza

Toʻliq maqola →
boʻgoʻv
Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda

ot 1. Kishan, band, iskanja.

Mustamlaka boʻgʻovlari.

Tuproq qorasovuq boʻgʻovida. Uning kasri dov-daraxtga oʻtdi. — R. Umarov, Doʻrmon bogʻlari

2. Toʻsiq, gʻov.

Suv yoʻliga boʻgʻov solmoq.

3. Zulm, asorat.

Siz shu kunlarda yuz yillardan beri chekib kelayotganingiz zulmdan, azob-uqubatdan va boʻyningizga solingan qullik boʻgʻovidan qutulib oʻz taqdiringizga oʻzingiz ega boʻlasiz. — S. Ayniy, Doxunda

Toʻliq maqola →
boʻgʻoz
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot 1. Qornida bolasi bor (hayvonlar haqida).

Boʻgʻoz sigir. Boʻgʻoz sovliq.

Boʻgʻoz quyonlarni homiladorlik davrida oʻz vaqtida sifatli ozuqa va toza suv berib parvarish qilish lozim. — Fan va turmush

2. Homilador.

Tugʻishiga toʻrt oy qolgan boʻgʻoz xotinlar ham ishga chiqmaydilar. — A. Qodiriy, Obid ketmon

Bir necha boʻgʻoz xotinlar Kulishib, oʻzidan ketdi. — Hasanxon

Toʻliq maqola →