Qidiruv

ot 1. Boshga tushgan ruhiy azob; gʻam, musibat.

Ogʻir qaygʻu. Chuqur qaygʻu. Qaygʻu tortmoq.

Joʻraxonning nobud boʻlishi yurt qaygʻusiga aylandi. — Nazarmat, Joʻrlar baland sayraydi

Toʻgʻri, [Shohista] baʼzi vaqtlarda nimalarnidir oʻylab, bir oz maʼyuslanar ammo bunchalik qaygʻuga botmasdi. — M. Aliyev, Qalb soʻzlari yozilgan maktub

Hasratli hujramda qaygʻudan boʻlak Hamma ketib boʻldi birma-bir — E. Shukur, Hamal ayvoni

2. Koʻzlangan maqsad yoʻlidagi bezovtalik xatti-harakati, oʻy-fikr; tashvish, gʻam.

Echkiga — jon qaygʻusi, qassobga — moy qaygʻusi. — Maqol

Yigitlar oʻz istiqbollari qaygʻusida yangi bino, yangi roʻzgʻor tuzaydilar. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

sft. 1. Qaygʻu-alam chekayotgan.

Qaygʻuli kishi,

Unsin sevikli va qaygʻuli yagona doʻsti boʻlgan akasini quchoqlab, qonli yarasiga yuzini, koʻzini surib yota berdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Qaygʻu-alamga ega; qaygʻuga soladigan; musibatli, alamli; gʻamgin, maʼyus.

Qaygʻuli kunlar.

Nega qaygʻuli koʻrinasan, Oftob? — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Bugungi qaygʻuli hodisa uni bu uyga ertaroq keltirib qoʻydi. — H. Gʻulom, Mashʼal

Sanʼatkorni yaqindan bilgan yoki tomoshalarini koʻrgan kishi bu qaygʻuli xabarga aslo ishongisi kelmasdi. — T. Obidov, Yusufjon qiziq

sft. 1. Qaygʻu-alamdan xoli, tinch, xotirjam, osuda.

Qaygʻusiz hayot.

2. Hech qanday gʻam-tashvishi yoʻq, hech narsani oʻylamaydigan; begʻam, betashvish.

Qaygʻusiz odam.

ot Kimsaning qaygʻusiga sherik boʻladigan kishi, hamdard; dardkash.

Unga [Unsinga] dardlarini oʻrtoqlashuvchi sirdosh — qaygʻudosh boʻlmoqchi boʻlib, hol-ahvolini soʻradi. — Mirmuhsin, Sozanda

Azangda qaygʻudosh, toʻyingda oʻrtoq. — T. Toʻla

fl. 1. Qaygʻu-alam chekmoq; kuymoq.

Qaygʻurmang, opajon. Qora kunlar oʻtar, yorugʻlikka chiqarmiz. — Oybek, Tanlangan asarlar

Qahramon qizning fojiali oʻlimini eshitganlar hammasi qaygʻurib yigʻladilar. — J. Sharipov, Xorazm

2. Biror kimsa, narsa, ish va shu kabilar haqida oʻylamoq, uning xatti-harakati, tashvishida boʻlmoq.

Nodira onasi oʻrnida Anvarning boshini siladi, yuvib taradi va Anvarning istiqboli uchun qaygʻurdi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Moʻl-koʻl yem-xashak — koʻp goʻsht, sut, yogʻ demakdir. Shunga koʻra mollarning qishki ozuqasi haqida hozirdan qaygʻuraylik. — Gazetadan

ot Qaygʻu va alam

fl. kam qoʻll. ayn. Qaygʻurmoq.

Qoʻqonga borgach, birinchi ishim oʻgʻlingizni qutqazish boʻlsin, joysiz qaygʻulanmangiz, hoji! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

ot Qaygʻu va hasrat

fl. Qaygʻurmoq feʼlining birgalik nisbati.

fl. Qaygʻurmoq feʼlining orttirma nisbati.

ot ayn. Gʻam-tashvish.

У каждой горести есть две радости.

Железо съедает ржа, а человека — печаль.

— Sadir aka, oʻzingizni bunday qiynamang, zang — temirni, qaygʻu armon — kishini ado-yu tamom qiladi. — Садыр-ака, не надо себя так мучить. Железо съедает ржа, а человека — печаль. — Шуҳрат, Балогат.

погов. мясник печется о сале, а коза — о жизни, кошке игрушки — мышке слёзки, каждый думает о своем, а безбородый — о бороде.