По запросу «ХИМИЧЕСКИЙ» — результатов: 42
-ая, -ое, -ие kimyoviy
химический завод kimyo zavodi
химическая промышленность kimyo sanoati
химические пробы kimyoviy tajribalar
Лазер, в котором активная среда возникает в результате экзотермических химических реакций.kimyoviy lazer, Aktiv muhit ekzotermik kimyoviy reaksiya natijasida paydo boʻladigan lazer., kimyoviy lazer, Aktiv muhit ekzotermik kimyoviy reaksiya natijasida paydo boʻladigan lazer.
Исследование состава, структуры и химических свойств веществ.
ximiyaviy asbob
ximiyaviy element
kimyoviy gigrometr, kimyoviy gigrometr
Ishlashi tadqiq qilinayotgan gaz namligi bilan yutqich orasidagi kimyoviy reaksiyaga asoslangan toʻliq yutilish gigrometri.
Ishlashi tadqiq qilinayotgan gaz namligi bilan yutkich orasidagi kimyoviy reaksiyaga asoslangan toʻliq yutilish gigrometri.
Индикатор в виде вещества, изменяющего свой цвет в присутствии тех или иных химических соединений, или вещества, указывающего конец химической реакции по изменению цвета или образованию осадка.kimyoviy indikator, U yoki bu kimyoviy birikmalar mavjudligida rangini oʻzgartiradigan modda yoki rangning oʻzgarishi yoki choʻkindi hosil boʻlishi boʻyicha kimyoviy reaksiya tugashini koʻrsatuvchi modda koʻrinishidagi indikator., kimyoviy indikator, U yoki bu kimyoviy birikmalar mavjudligida rangini oʻzgartiradigan modda yoki rangining oʻzgarishi yo choʻkindi hosil boʻlishi boʻyicha kimyoviy reaksiya tugashini koʻrsatuvchi modda koʻrinishidagi indikator.
siyoh qalam
['kemıkəl ı'kwıvələnt]
английскийchemical equivalentузбекскийekvivalent "teng qiymatli" degan maʼnoni bildiradi. K.E. oʻlchamsiz miqdor boʻlib, unsur massasi bilan reaksiyaga, kimyoviy ekvivalent
английскийchemical potential ['kemıkəl pə'tenʃəl]узбекскийholat funksiyasi, termodinamik sistemaning holatini zarrachalar soni bilan ifodalovchi funksiya., kimyoviy potensial
Neftning kimyoviy tarkibi
kemık|ı'kwıv(ə)lənt əv 'elımənt
английскийchemical equivalent of elementузбекскийbir atom massa vodorod yoki yarim atom massa kislorodning oʻrnini oladigan yoki birikadigan elementning massasi. Kimyoviy ekvivalent kimyoviy reaksiyalarda stexiometrik hisoblashlarda keng ishlatiladi., elementning kimyoviy ekvivalenti
turli kimyoviy tarkibli tabiiy gazlar uch asosiy turga boʻlinadi: 1) uglevodorodli; 2) karbonat angidridli; 3) azotli. Ularning har biri tabiatda toza holatda, shuningdek keyingi ikki turi bilan aralashma holida uchrashi mumkin. Karbonat angidrid-uglevodorodli, azot-uglevodorodli, azot-karbonat angidridli va h.k. gazlar mavjud. Uchchala turdagi gazlar va ulardan hosil boʻlgan turli aralashmalarda koʻpincha turli miqdorda (odatda, 15% dan oshmaydi) kislorod, vodorod, vodorod sulfid, karbon oksidi, oltingugurtli gaz va nodir gazlar boʻladi., Tabiiy gazlar kimyoviy tarkibi
neft-gazli havzalarda suvda erigan gazlarning asosiy qismi metan va azotdan iborat. Ularning har qaysisi miqdori 0 dan 98—100% gacha yetadi. Metan va karbonat angidridining ogʻir gomologlari miqdori 10—12% gacha. Vodorod sulfid erigan holatda oz miqdorda kam uchraydi. Uning eng koʻp miqdori karbonatli va angidridli jinslardagi suvlarga mansub, ammo bunday qatlamlarda tarkibida H₂S boʻlmagan erigan gazlar ham bor. Koʻpincha vodorod sulfidi (H₂S) sulfatli suvlarda boʻladi. Uning koʻp miqdori oltingugurtli konlardagi suvlarda aniqlangan. L.M.Zorkin (1973) suvda erigan gazlarni 4 asosiy sinfga: uglevodorodli (metanli), azotli, karbonat angidridli (vodorod sulfidi karbonat angidrid gaziga qoʻshiladi) va aralash gazlarga boʻlishni taklif etdi (X.1-jadval)., Suvda erigan gazlarning kimyoviy tarkibi
koʻmir havzalarida gazlar koʻmirlarning va ularni ajratib turadigan togʻ jinslarining yoriq va govaklarida erkin holatda, shuningdek, koʻmirli qalin qatlamlarga singigan va suvda erigan holatlarda uchraydi. Gazning asosiy miqdori singigan koʻrinishida boʻladi. 1 t yonuvchi massada singigan gazning miqdori 2 dan 20 m³ gacha. Koʻmir qatlamlari ochilganda erkin gaz tinch yoki toʻsatdan kuchli portlab ajraladi. Tinch ajraladigan erkin gazlarning hajmi 1 sutkada yuz minglab m³ ga yetadi. Koʻmirdagi gazlarning 86—92% metandan iborat. Metan gazida doimo 20% gacha azot, shuningdek, 10% gacha karbonat angidrid gazi uchraydi. Yer yuzasiga yaqinlashgan sari gaz tarkibida azot va karbonat angidridi miqdori koʻpayadi. Metan butunlay yoʻqolib karbonat angidrid-azotli va azot-karbonat angidridli gazlar paydo boʻladi (X-2 rasm). Koʻmir gazlarida 20% gacha vodorod uchraydi. Uning yaltiraydigan (vitren-klaren) xilida vodorodning eng koʻp miqdori aniqlangan. Shuningdek, metanning ogʻir gomologlari, etan, propan, butan va pentan borligi maʼlum (6,5—10,0%). Ogʻir uglevodorodlarning eng koʻp miqdori metamorfizmning oʻrta bosqichidagi toshkoʻmirda, eng kami — quyi va yuqori bosqichidagisida uchraydi. Boshqa shunday sharoitlarda, umuman, gazning, ayniqsa, metanning eng kam konsentratsiyasi qoʻngʻir koʻmir va antratsitda aniqlangan. Hamma koʻmir havzalarida chuqurlik oshgan sari (metamorfizm darajasiga koʻra) metan va azotning koʻpayib borishi va sezilarli darajada karbonat angidrid gazining miqdori kamayib borishi kuzatiladi., Koʻmir havzalari gazlarining kimyoviy tarkibi
Детектор ионизирующего излучения, использующий химические реакции в веществе, происходящие под действием ионизирующего излучения.ionlovchi nurlanish kimyoviy detektori, Ionlovchi nurlanish taʼsirida moddada yuz berayotgan kimyoviy reaksiyalardan foydalaniladigan ionlovchi nurlanish detektori., ionlovchi nurlanish kimyoviy detektori, Ionlovchi nurlanish taʼsirida moddada yuz berayotgan kimyoviy reaksiyalardan foydalaniladigan ionlovchi nurlanish detektori.
gaz uyumlari tarkibida uglevodorodli gazlar asosiy rol oʻynaydi. Koʻpchilik gaz uyumlarining 80% dan ortiqrogʻi uglevodorodli gazlardan tashkil topgan, juda kam uyumlarda (4%) uglevodorodli gazlar 25% tini ishgʻol qilgan. Uglevodorodlar miqdori uyumlar chuqurligi va yotqiziqlar yoshiga bogʻliq. Chuqurlik sayin uglevodorodlar konsentratsiyasi ortib boradi. Mas. 500 m chuqurlikda 55%, 2000—4000 gacha, 89% uyumlarda ularning miqdori 90% gacha. Uglevodorodlarning asosiy qismi metandan iborat. Ogʻir gomologlar miqdori toza gazlarda 10% dan oshmaydi. Odatda uglevodorodlar molekulyar massasining oshishi ularning kamayishiga sabab boʻladi. Karbonat angidridi 4—5% dan ortiq emas. $\text{CO}_2$ ning yuqori konsentratsiyasi (10% va koʻproq) Vena, Anglo-Parij, Markaziy Ovrupo havzalarida uchraydi. Mixayn konida gazning 95% ini $\text{CO}_2$ tashkil etgan ($\text{CH}_4$ — 4,5%). Azotning miqdori 83% uyumlarda 0,4—12,5% (Voronin A.N., Tixomirov V.V. va b., 1976). Qadimgi platformalarga azotning yuqori konsentratsiyasi mansub. 80—90% azotdan iborat gazlar Uilliston (Charlson, Kebin-Krik) havzasining baʼzi bir konlarida maʼlum. Seravodorod miqdori erkin gaz toʻplamlarida 1—2%. $\text{H}_2\text{S}$ ning eng, Erkin toʻplangan (uyumlar)gazlar kimyoviy tarkibi
neftda erigan gazlarning asosiy kimyoviy xususiyatlari, ularning uglevodorod qismida metanning ogʻir gomologlarining koʻp miqdorda (goho 40%) boʻlishidir. Yoʻlakay gazlar kimyoviy tarkibini birinchi boʻlib V.A.Sokolov (1948) tahlil qilgan. Gazlarning uglevodorod qismi tarkibi neft tarkibiga yaqin. Yengil metanli neftda 20 dan 40% gacha metanning ogʻir gomologlari kuzatiladi. Bularning koʻpini etan (6—20%), kamrogʻini propan tashkil etadi. Metanning ogʻir gomologlari va ular izomerlarining miqdori turlicha. Ogʻir neftlar odatda deyarli toza metandan tarkib topgan. Togʻ jinsi yoshining oshishi bilan yoʻlakay gazlarda metan va uning gomologlari nisbati oʻzgaradi. Qadimgi yotqiziqlar yoshlariga nisbatan metanning ogʻir gomologlariga boyroq. Uglevodorod uchramaydigan yoʻlakay gazlarda azot, karbonat angidridi va kamroq vodorod sulfidi muhim rol oʻynaydi. Azotning miqdori — noldan 50% gacha, uglevodorod ikki oksidi 15% gacha, vodorod sulfidi — 6% gacha. Yoʻlakay gazlarda geliy 0,001—0,5% (fon miqdori 0,005—0,05%), argon 0,025—0,100%., Neftda erigan gazlar (yoʻlakay gazlar)ning kimyoviy tarkibi
Идентификация (обнаружение) компонентов анализируемых веществ и (или) приблизительная количественная оценка их содержания в веществах и материалах.
экспериментальное определение содержания (массовой или объемной доли, молярной концентрации и т.д.) одного или ряда компонентов вещества в пробе физическими, физико-химическими или другими методами.
