Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз
Терминологик

Психология терминларининг изоҳли луғати

РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ПСИХОЛОГИЯ ТЕРМИНЛАРИНИНГ ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ

Турғунов, Қ. (1975). РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ПСИХОЛОГИЯ ТЕРМИНЛАРИНИНГ ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ. Tashkent: Ўқитувчи» нашриёти.

Русско-узбекский толковый словарь психологических терминов. Объяснения делают его полезным не только для перевода, но и для образовательных и социальных текстов.

Алифбо кўрсаткичи

АМОРАЛИЗМ

аморализм; ахлоқни инкор қилиб, ҳақиқий ахлоқий принсиплардан бош тортиб, одамовиликни о…

АМОРАЛЬНЫЙ ПОСТУПОК

ахлоқ қоидаларига хилоф хатти-ҳаракат; муайян жамиятда қабул қилинган ахлоқ нормалари в…

АМОРАЛЬНОСТЬ

ахлоқсизлик; муайян жамиятдаги ахлоқсизлик; муайян жамиятдаги ахлоқ нормалари ва прин…

АМПЛИТУДА

амплитуда; психик функсия ёки реаксияларнинг сифат ва миқдор жиҳатидан тебраниш чега…

АМУЛЕТ

амулет; диндорларнинг бўйнига, қўлига тақиб юрадиган «ёмон кўздан асрайдиган», «каса…

АНАЛИТИКО-СИНТЕТИЧЕСКИЙ ЗВУКОВОЙ МЕТОД

аналитик синтетик товуш методи; бутун бир суҳбатдан гап, гапдан сўз, сўздан бўғин, б…

АНАЛИЗ

анализ (таҳлил), нарса ва ҳодисаларни фикран таркибий қисмларга ажратишдан иборат бўлга…

АНАЛИЗ ПРОДУКТОВ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ

фаолият маҳсулининг анализи; психологиянинг илмий текшириш методларидан биридир. Унин…

АНАЛИЗАТОРЫ

анализаторлар; ташқи ва ички муҳитдан келадиган таъсиротларни қабул қилиб олиб, физиоло…

АНАЛОГИЯ

аналогия; нарса ва ҳодисаларнинг бир-бирига ўхшаш бўлган баъзи белгиларига қарабгина…

АНЭНЦЕФАЛ

инсон боласининг бош мия ярим шарлари қобиғисиз туғилишидан иборат нуқсон, бундай …

АНЭРГИЯ

кишидаги фаол ҳаракат қилиш қобилиятининг бузилиши ёки бутунлай ёʻқолишидан иборат…

АНЕСТЕЗИЯ

нерв системасининг касалланиши сабабли сезгирликнинг ёʻқолишидан иборат психопатологик…

АНИМИЗМ

анимизм, ибтидоий одамларнинг атрофдаги нарса ва ҳодисалар ҳақидаги фангача бўлган таса…

АНКЕТНЫЙ ПРИЁМ

текширилувчига олдиндан тайёрланган саволлар тарқатиб, уларга тегишли ёзма жавоблар …

АНОМАЛИЯ

анатомик, физиологик ва психик функсияларнинг нормал ўсмаслигидан иборат патопсихологик…

АНОМАЛЬНЫЕ ДЕТИ

анатомик, физиологик ва психик жиҳатдан нормал ривожланмаган болалар, аномал болалар

АНТИЧНАЯ ПСИХОЛОГИЯ

психология тарихининг эрамиздан аввалги ВИИ—В асрлардаги қадимги Греция, Рим, қадимги …

АНТИИНТЕЛЛЕКТУАЛИЗМ

ҳақиқатни ақл ёрдамида очиш мумкинлигини, демак, дунёни илмий асосда билиш мумкинлиг…

АНТИОБЩЕСТВЕННЫЙ ПОСТУПОК

муайян жамиятдаги ахлоқ нормалари ва принсипларига зид бўлган хулқ, хатти-ҳаракат., жа…

АНТИПАТИЯ

бирор нарсага ёки кимсага нисбатан бўлган салбий муносабатдан келиб чиқадиган ва уни и…

АНТРОПОИДЫ

одамсимон маймунлар, одамнинг қадимги аждодлари; ҳозирги вақтда А. лар қирилиб битган., а…

АНТРОПОЛОГИЯ

одамнинг биологик табиатини атрофлича ўрганадиган фан; А. нинг вазифаси одамнинг органи…

АНТРОПОМЕТРИЯ

одам танасининг айрим қисмларини ўлчаб, уларни олдиндан белгиланган намуналарга таққосл…

АНТРОПОМОРФИЗМ

ҳайвонот, ўсимлик ва ишончсиз табиат оламидаги ҳодисалар (стихиялар) гўёки тафаккур…

АПАТИЯ

шахснинг атрофдаги нарса ва ҳодисаларга, кишиларга нисбатан пассив ёки бефарқ муносаба…

АППЕРЦЕПЦИЯ

идрок процессининг шахснинг аввалги билим ва тажрибалари, қизиқиши, эҳтиёж ва одатлар…

АПРАКСИЯ

бош мия ярим шарлари қобиғидаги баъзи нерв марказларининг зарарланиши натижасида од…

АРГУМЕНТ

чинлиги амалда текширилган ва исботланган, шунинг учун ҳам бошқа ҳукмларнинг чин ё…

АРГУМЕНТАЦИЯ

муайян фикрнинг чин ёки ёлғонлигини исботлаш учун обектив далиллар келтиришдан и…

АРТИКУЛЯЦИЯ

нутқ органлари (лаблар, тил, юмшоқ танглай, товуш пайчалари) нинг, артикуляция

АРХОМАТИЧЕСКИЙ ЦВЕТ

оқ, қора ва улар ўртасидаги кул ранг тусдаги ранглар., ахраматик ранг

АСЕКСУАЛЬНОСТЬ

жинсий ёки шаҳвоний майлнинг ёʻқолишидан иборат психопатологик нуқсон., асексуаллик

АСКЕТ

«нариги дунёга» ишониб, «жаннат»га умид боғлаб, «худога етишиш» ёʻлида ёруғ дунй…

АСКЕТИЗМ

ахлоқий камолотга эришиш ва худога етишиш учун ўз-ўзини тута билиш ва барча ҳис…

АССОЦИАЛЬНОЕ ТОРМОЖЕНИЕ

ассоциатив тормозланиш

АССОЦИАТИВНАЯ ПСИХОЛОГИЯ

ассоциациялар тушунчасининг асоси бош принсип деб ҳисобловчи, илмий-ғоявий моҳий…

АССОЦИАТИВНЫЙ ЭКСПЕРИМЕНТ

текширилаётган кишининг аввалги турмуш тажрибаларида ҳосил қилинган ассоциацияларн…

АССОЦИАЦИЯ

онгимиздаги аввалги турмуш тажрибалари билан белгиланадиган тасаввурлар боғланиши, шу…

АССОЦИАЦИЯ ПО ПРОТИВОПОЛОЖНОСТИ

аввал идрок қилинган қарама-қарши сифатларга эга бўлган нарса ва ҳодисаларнинг бирортас…

АССОЦИАЦИЯ ПО СМЕЖНОСТИ

аввал бир вақтда ёки кетма-кет идрок қилинган нарса ва ҳодисаларнинг бирортасини қайта и…

АССОЦИАЦИЯ ПО СХОДСТВУ

бир-бирига ўхшаш белгиларга эга бўлган нарса ва ҳодисаларнинг бирортасини идрок ёки …

АССОЦИОНАЛИЗМ

психик фаолиятнинг барча қонуниятлари фақат ассоциацияларнинг ҳосил бўлиши ва юз…

АСТЕНИЧЕСКИЕ ЧУВСТВА

кишининг фаолиятини, ғайрат-шижоатини сусайтирадиган салбий ҳислар, А. ҳ. кўпинча к…

АСТЕНИК

бирор психопатологик сабабга кўра, жисмоний ёки психик томондан ожиз бўлиб қолган одам…

АСТЕНИЯ

кишининг жисмоний ва психик кучсизлиги, ожизлигидан иборат нуқсон., астения

АТЕИЗМ

худонинг ғайри табиий кучлар ва нариги дунёнинг «борлиги»ни илмий далиллар асосида инк…

АТОМИЗМ

табиат ҳодисалари ҳақидаги материалистик таълимот бўлиб, биринчи марта эрамиздан аввалг…

АТРИБУТ

нарса ва ҳодисаларнинг тасодифий, ўткинчи белгиларидан фарқ қиладиган зарур, энг муҳим,…

АТРОФИЯ

маълум бир психопатологик сабабларга кўра идрок, ақл ва ҳиссиётнинг пасайиши, ўтмасла…