qurmoq
қурмоқqurmoq
fl. 1. Qurilma, qurilish insho-oti bunyod etmoq, yasamoq.
Uy qurmoq. Qasr qurmoq. Shiypon qurmoq. Toʻgʻon qurmoq. Kanal qurmoq. Saroy qurib, shahar buzma. — Maqol
Yoru doʻstlar bilan hasharlashib, binoyiday maskan qurib oldim. — M. M. Doʻst, Lolazor
2. Oʻrnatmoq.
Tandir qurmoq. Uyga eshik qurmoq.
Sattorqul akang uyini yangi turmush qildi; oqlatdi, darchaning oʻrniga deraza qurdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Bir yerdan oʻchoq qilib, oshpalov qilmoqchi boʻlib, qozonni qurdi. — Nurali
3. Tashkil etmoq, barpo qilmoq, tuzmoq.
Yangi davlat qurmoq. Yangi jamiyat qurmoq.
4. Tashkillashtirmoq.
Shirin suhbat qurib qaymoqlashaylik — Habibiy
Har qalay, Joʻravoy bilan gurung qurib, tong ottiray dedi-ku. — S. Ahmad, Yulduz
Zeriksangiz, shohona ziyofatlar quring, bazmlar yasang, ixtiyor sizda. — Oybek, Ulugʻ yoʻl
Badiuzzamon beklarini, ishbilarmon yigitlarini yigʻib, jangga hozirlanish toʻgʻrisida kengash qurdi. — Oybek, Navoiy
- In (yoki uya) qurmoq 1. Oʻziga yashash joyi, makon yasamoq, tayyorlamoq (yovvoyi hayvon, parranda, hasharotlar haqida); Uning haromnamaklari hali koʻp mahkamalarda in qurganlar. — Oybek, Navoiy
- Turmush (yoki oila) qurmoq Uylanib, turmushga chiqib, oʻzaro oila tuzmoq. Sevishib, oʻldim-toldim deb turmush qurganlarni koʻryapmiz, kunora uyida janjal — T. Ashurov, Oq otOyim bilan dadam sinfdosh boʻlganlar. Sevishib oila qurganlarini eslashadi. — Yoshlik