бут

but

1 та луғатда: Изоҳли яна 6 та луғатда — ҳаммасини кўриш ЖСОН Шеваларда Барча қидирув натижалари

Изоҳли луғат

бут И

от 1. Тўлиқ, ҳеч қандай камчилиги ёʻқ; бекам-у кўст; етарли; таъмин этилган.

Уст-бошим бут, қорним тўқ, қайғум ёʻқ. — Ғ. Ғулом, Шум бола

Бердибойнинг ўз ҳунарларига тегишли бўлган ҳамма асбоблари бут. — А. Қодирий, Ғирвонлик Маллавой

Қорнинг тўқ, устинг бут, ношукурчилигинг бошингни ейди. — Ёшлик

Қуш қаноциз учолмаганидек, машина ҳам ёқилғисиз ёки бирор қисми бут бўлмаса, бир қадам ҳам силжий олмайди. — Муштум

2. Синмаган, бутун, шикастланмаган, соғ.

Сўнг қўл-оёқларини ҳаракатлантириб кўрди. Шукур, аъзойи бадани зирқираб оғриб турса ҳам, суяклари бутга ўхшайди. — Ёшлик

Имони бут 1. Оллоҳга, динга ишончи мустаҳкам; Тилагим: ёшлар асло завол топмасинлар, имонлари доимо бут бўлсин. М. — М. Дўст, Лолазор
Кўнгли (ёки бағри) бут Камчилиги ёʻқ, бахтли. Назар акам етим ўсмаган, бағри бут одам, лекин шундай бўлса-да, негадир унга раҳмим келади. М. — М. Дўст, ЛолазорТоки унинг [Муҳсиннинг] кўнгли бут бўлсин, умр дафтарига доғ тушмасин М. — М. Дўст, Лолазор
Нони бут Тирикчилиги тўлиқ таъминланган, рўзғордан камчилиги ёʻқ. Нони бут кишининг сўзи ҳам бурро. — Ғ, Ғулом
Бут қилмоқ Ўз ҳолига келтирмоқ, бутун қилмоқ. Коса синди. Энди уни бут қилиб бўлмайди. — Х. Тўхтабоев, Йиллар ва ёʻллар[Саидхон] Икки парчани бир-бирига улаб, бут қилиб кўрди. — Ш. Тошматов, Тонгдаги кўланка
Тўрт (ёки чор) ишкал бут

бут ИИ

от 1. с. т. Икки оёқ ораси; чот.

Олақарғага етаман деб, чумчуқнинг бути йирилибди. — Мақол

— Тезроқ юраверинг, Исомов, бутингиз йирилмайди, — деди Зумрад. Аёллар гуруллаб кулди. — С. Сиёев, Отлиқ аёл

Ойим челакни бутига қистирганча, зириллаб турган елинга яна қўл чўзди. Ў. — Ҳошимов, Икки эшик ораси

2. шв. Оёқ, пут.

Наби Фарҳоднинг қўл-оёғига боғлаган оддий кишанни ечди ва бўғовли кишанлардан бирини олиб, унинг бути ва бўйнига урди. — С. Айний, Қуллар

Зўр деган девлар йиқилиб қолди, Икки бути товдай бўлиб. — Маликайи айёр

бут ИИИ

от 1. айн. Санам.

Бу ёʻллар кўп қадим ёʻллардир, Конфуций, шомоний, ислом ва будда, Бут ва тасбеҳ юкланган карвон. — Ғ, Ғулом

Балки у Буддани бутга алишмас, Космос мўжизасин англамас балки — А. Мухтор, Асарлар

2. с. т. Хоч (крест) шаклидаги нарса; хоч, салиб.

Отряднинг ўликларини тўплаб, қайинзордаги қабристонни ёғоч бутлар билан тўлдириб кетишдан бошқа иложи ёʻқ эди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат