Поиск

ot 1. shv. Quloqli issiq qalpoq; quloqchin.

Orqada boshiga qozoqi tumoq kiygan podachi bola hadeb shovqin solar edi. — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi

Gʻiyos aka boshida koʻhna tulki tumoq, xayol surib ketyapti. — N. Fozilov, Diydor

U tumogʻini olib, tizzasiga qoʻydi. — E. Samandar, Tangri qudugʻi

2. Oʻrgatilgan ov qushining boshiga kiydiriladigan teri qalpoqcha.

Ne mungligʻ bu dunyoda — qizlar mungligʻ, Boshida tumogʻisi burgut mungligʻ. — Oq olma, qizil olma

ot 1. Tag, ost.

Paqirning tubi. Dengiz tubi.

Sakkiz buldozer kanal tubini oʻyib, mashina xartumiga qamrab olgan tuproqni yuqoriga surib chiqarardi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Bogʻning etak tomoni chuqur jarlik. Uning tubida bir tegirmoncha suv qishin-yozin toʻxtamay oqib yotadi. — M. Osim, Tilsiz guvoh

2. Koʻchma Pirovard natija, oxir-oqibat; asos, zamir.

Sabr tubi — oltin. — Maqol

Yoʻq, oʻrtoq Nizomov, biz tavakkal qilmaymiz. Tavakkalning tubi — tosh, boshingni ursang — yoriladi. — Shuhrat, Shinelli yillar

Bu soʻzlarning tubida juda katta rashk borligini sezdim. — M. Qoriyev, Oydin kechalar

3. Mohiyat eʼtibori bilan asosiy boʻlgan; asl, birlamchi.

Yordamchi va shaxsiy xoʻjaliklarni rivojlantirish kundalik turmushimizning tub masalalaridan boʻlib turibdi. — Mushtum

Adib, hayotga faol munosabatda boʻlish — yozuvchi mehnatining tub mohiyati, deb hisoblagan. — Gazetadan

4. tlsh. Qismlarga boʻlinmaydigan, yasama boʻlmagan.

Tub soʻz. Tub terminlar.

Sodda terminlar oʻz oʻrni bilan ikkiga boʻlinadi: tub va yasama terminlar. — OʻTA

ot 1. 1 Tupurganda hosil boʻladigan tovushni bildiradi.

Nasva [nasiba] tortib kelib qolsa Ahmadjon, Haq, tuf, deb tupuradi yuzingga. — Yusuf va Ahmad

2. etn. Koʻz tegmaslikni istab aytiladigan soʻz.

Anzirat xola uning bolasiga havasi kelib, oʻrnidan turib, bolani qoʻliga oldi: — Tuf, yomon koʻzdan saqla, muncha ham doʻmboq, muncha ham oppoq! — A. Muxtor, Opa-singil-ar

1. 1. Musulmonlarning yogʻoch dastaga oʻrnatilgan qoʻtos, hoʻkiz yoki ot dumidan va yarim oy tasviridan iborat bayroqsimon belgisi (qadimdan Sharq mamlakatlarida hukmdorlik, beklik va sh. k. belgisi hisoblangan)

U koʻchaning nariyogʻidagi bir avliyoning sogʻonasi ustiga oʻrnatilgan tuti koʻrdi — Sh. Toshmatov, Erk qushi

2. esk. 2. Bayroq, alam

Yo biror jahongir, yurt talovchining Unutib qoldirgan mudhish tugʻidir — Sh. Rahmon, Yurak qirralari

ot 1. Badanda oʻsadigan soch yoki yungning har biri; moʻy.

Moʻylov tuki,

Sochining har bir tolasi, qoshidagi har bir tuk, mijjasidagi har bir kiprik koʻz oʻngimda turibdi. — I. Rahim, Chin muhabbat

2. Baʼzi narsalarning ustini qoplab olgan (qoplab oʻsgan) mayda qilsimon oʻsimta.

Shaftolining tuki. Chigitning tuki.

Otliq shoxni ushladi, uni avaylab oʻziga tortdi, keyin behilardan birining chang bosib yotgan tukini qoʻli bilan artdi, qalpoqli boshini engashtirib, uni hidladi, yana hidladi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

ot Eri yoki xotini oʻlib yolgʻiz qolgan; beva, yesir.

Tul xotin. Tul qolmoq.

Qancha-qancha onalar, kelinchaklar tul boʻldi. — Z. Diyor

[Ahmadning] Pastdagi qoʻshnisi tul erkak, juda boʻshang, beozor odam edi. — F. Musajonov, Himmat