Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «toma» — результатов: 226

Фильтр

Словарные статьи

210
tommoq

fl. Tomchilab oqmoq; chakka-chakka oqib turmoq, tushmoq, tomchilamoq.

Xatga siyoh tomdi. Shimga yogʻ tomdi. Tomchi tomib boʻlguncha, daryo oqib oʻtadi. — Maqol

Toma-toma koʻl boʻlur, hech tommasa, choʻl boʻlur. — Maqol

Sovuq tomchilar uning yuziga, boʻyniga tomib gʻashini keltirdi. — Oybek, Quyosh qoraymas

Koʻz yoshlari egarning qoshiga va otning yoliga toma boshlaydir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Uning koʻzlaridan oppoq soqoliga qatra-qatra yosh tomar edi. — A. Qahhor, Asror bobo

  • Koʻzlaridan qon tomadi Oʻta gʻazabli holatni qayd etadi. Azim tajang bir qadam oldinga tashladi. Koʻzlaridan qon tomardi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
  • Ogʻzidan (yoki labidan, tilidan) bol (yoki asal) tomadi Nihoyatda shirin soʻz, xushmuomala. Kattadan-kichikka ogʻzidan bol tomib muomala qiladigan xola negadir men bilan til uchida soʻrashib qoʻya qoldi. — T. Alimov, DashshoʻLablaringizdan bol tomadi, yonib turgan olovsiz. — K. Yashin, Hamza
  • Yuzidan qon tomadi [Qishlogʻimiz] Odamlari shunaqangi xushbichimki, bir qarashdayoq suqingiz kiradi. Yuzlaridan qon tomadi. — E. Raimov, Ajab qishloq
  • Qamchisidan qon tomadi Oʻta zolim, qahri qattiq. Qiz avval qoʻrqdi, otasi uning Sidiqjon bilan soʻzlashib turganini emas, bogʻga tushganini bilsa ham, terisiga somon tiqadi: bu xususda otasining qamchisidan qon tomar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Полная статья →
tom

TOM ' binoning ustini bekitib turuvchi qismi'. Mingboshi t o m d a g i karnaychilarga "bas" isho— rasini hildi (Mirzakalon Ismoiliy). Bu ot qadimgi turkiy tilda tam tarzida talaffuz qilingan (ДС, 529); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga almashgan: tam > tâm. Bu soʻz asli 'devor' maʼnosini anglatgan (Devon, I, 299; II, 206; III, 172). Mahmud Koshgʻariy bu soʻzni uy soʻzi bilan ham tarjima qilgan (Devon, III, 151). Tâm soʻzini ' uy' maʼnosida ishlatish oʻzbek tili shevalarida hozir ham mavjud. DSda qayd etilishicha, qadimgi turkiy tilda 'binoning ustini bekitib turuvchi qismi' maʼnosi tagʻam soʻzi bilan anglatilgan (526- bet); keyin — chalik bu soʻz tarkibidagi gʻa tovushlari talaffuz qilinmay qoʻygan boʻlsa kerak: tagʻam > tam > tâm

1. Uyning, binoning ustini bekitib turuvchi tepa qismi

Poy tom. Tunuka tom. Ikki nishabli baland tom. yash Asfalt yoʻllar, tunuka va shifer tomlardan qaynoq hovur koʻtarshshdi — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi

Keta-ketguncha yakkam-dukkam loysuvoq tomlar, devorlari toʻkilay deb turgan pastak uylarni koʻraverib, dilingiz xira tortadi — K. Yashin, Hamza

2. Baʼzi qurilmalarning qor-yomgʻir, quyosh va shu kabilardan himoya qiluvchi tepa qismi

Toʻlanboy Ikromjonning ahvolini koʻrib turganidan, u ham indamadi-da, ketdik, deb kabina tomini mushtladi — S. Ahmad, Ufq

Hkkojw boshliq qori tizzaga uradigan kizil vagon tomiga chikib, atrofni kuzata boshladilar — N. Safarov, Jasoratning davomi

3. Uy, hovli-joy

Eshakka muguz bitsa, egasini suzadi, Tuyaga qanot bitsa, tomingni buzadi — Maqol

yaya Shunda borib, bir tomni ochdi — bari tillaga toʻla, bir tomni ochdi — kumushga toʻla — "Ravshan"

"..Dashti qipchoqlar boyisa, xotin oladi, turkiylar boy boʻlsa, tom soladi" [oʻylardi Masuma beka] — Mirmuhsin, Meʼmor

Полная статья →

Показать все · 210 →

В определениях

8

Показать все · 8 →

Сказки

1
Qilich botir
Устное народное творчество

Qilich botirning sarguzashtlari, uning Oqbilak oyimni qoʻlga kiritishi va makkor kampirning hiylasi sababli yuzaga kelgan qiyinchiliklar haqida hikoya qilinadi.

Диалектные материалы

7
päsäjür
Andijon viloyati · avtomashina

Avtomashina

tomalaq
Xorazm viloyati · yumaloq

yumaloq

tomanna-
Qashqadaryo viloyati · shaharga tushmoq
tomazan
Xorazm viloyati · qoʻngʻiz

1. qoʻngʻiz; 2. pashshaning bir turi

Показать все · 7 →