Savaşçıların veya itfaiyecilerin başlarına giydikleri demir başlık.DUBULGʻA
Поиск
По запросу «tolga» — результатов: 172
Фильтр
Словарные статьи
162TOL ' ingichka uzun bargli mevasiz daraxt'. Yomon arida bol boʻlmas, suvsiz yerda t o l boʻlmas (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli tal tarzida talaffuz qilingan (ПДП, 425; De — von, III, 171; DS, 528); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga almashgan: tal > tâl
1. Ingichka uzun bargli, surx novda otib oʻsadigan daraxt yoki buta, (asosan soya-salqini, poyasi, poyasidan esa turli narsalar tayyorlash uchun ekiladi)
Qora tol. Sambit tol. Bir tup tok eksang, bir tup tol — Maqol
Terak ekmay, tolni ek, tolning soyasi yaxshi — "Qoʻshiqlar"
Soy boʻyidagi aksariyat azim tup tollarning tagi choyxona — K. Yashin, Hamza
2. Majnun tol q. majnuntol. . o. Siz (yoki u) aytgan tollar kesilib ketgan Zamon, u bilan bogʻliq holda shart-sharoitlar oʻzgarib ketganligini bildiradi, qayd etadi. . Tol bargak q. bargak III
Gʻulomjon.. majnun tolning ham bir mahallar suvga choʻzilgan, suv yetay-yetay deb qolgan uzun, nozik novdsiarini esladi — M. Ismoiliy, Fargona
Sarvi xola qizining ixtiyori oʻzidaligini, hozirgi zamonlar boshqaligini, u aytgan tollar kesilib ketganligini qayta-qayta takrorlab, jagʻi ogʻri- — S. Abduqahhor, Sanamay sakkiz dema
Kechagina tol bargak oʻynab, Tom boshida erkin yurganding — Yu. Hamdam
fl. shv. Chayqatmoq; silkimoq, tebratmoq.
Suluv ogʻir tulumni toʻlgʻab, qovoq kosadan jindak suv hoʻpladi-da yana ishga tushdi. — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi
Oyxon ikki oʻrim sochini toʻlgʻab, oʻchoqdan bosh koʻtarmay toʻngʻilladi. — A. Muxtor, Kumush tola
Qodir guvaladek mushtini havoda toʻlgʻadi. — N. Norqobilov, Bekatdagi oq uycha
- Bosh (yoki boʻyin) toʻlgʻamoq Itoatdan bosh toʻlgʻagan Toshkent ustiga, albatta, Musulmonqul zolim qoʻshin tortar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarBizlar bamaslahat nima desak, u boʻyin toʻlgʻamas. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Yuragi toʻlgʻadi Qorni burab ogʻridi.
fl. 1. Toʻlgʻamoq feʼlining oʻzlik nisbati.
Ilon dumi toʻlgʻanishdan toʻxtab, yerga choʻzildi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Sherbek Nigoraga yer ostidan qaradi. Uning yoʻgʻon ikki oʻrim sochi baland quymichida toʻlgʻanib yotardi. — S. Anorboyev, Oqsoy
2. Toʻlqinli harakatga kelmoq, toʻlqinlanmoq.
Oh tortdi qiz, goʻyoki daryo — Toʻlgʻandi-yu qirgʻoqdan oshdi. — T. Toʻla
Qishloqning chap unguridan mangu kuyini chalganicha, toʻlgʻanib-toʻlgʻanib Oqdaryo oqib oʻtadi. — Yoshlik
3. Alam-iztirob, bezovtalikdan oʻzini u yon-bu yonga tashlamoq, bezovtalanmoq.
Uning [Elgeldining] azobli toʻlgʻanishiga qarab faryod koʻtarmaslik uchun cheksiz bardosh, tosh yurak kerak edi. — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi
Uch daqiqali kurashdan soʻng Mutal boʻshashdi, ilgarigi kuchanishlaridan qoldi va bir-ikki dafʼa toʻlgʻanib, jimgina jon berdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Shermat aka kechasi bilan uxlolmay, toʻlgʻanib chiqdi. — A. Hayitmetov, Poʻlat barmoqlar
fl. Toʻlgʻamoq feʼlining orttirma nisbati.
fl. ayn. Toʻldirmoq.
В определениях
7ДУБУЛҒА Savaşta başı dış darbelerden koruyan, demir, çelik, vb.den yapılmış başlık, tolga.
shubhasiz – без сомнения – undoubted. Adïlduqta šaksiz közüŋ tolga yaš – Hushyor tortgan paytda, shubhasiz ko‘zing yoshga to‘ladi Когда протрезвишься, глаза у тебя, несом
o‘rash Oʻramoq feʼlining birgalik nisbati. Qizlar roʻmol oʻrashadi. Kampirlar ip oʻrashadi. Oʻralmoq, chirmashmoq, ilashmoq. Zebixon ariq boʻyida tolga oʻrashib chiqqan c
tanla Biror belgi-xususiyati, xislati va shu kabilarga koʻra ajratmoq, belgilamoq. Qovun tanlamoq. Koʻyning semizini tanlamoq. Polvon uchinchi dafʼa keltirilgan toshlar i
shart Biror ish yoki masala yuzasidan yozma yoki ogʻzaki oʻzaro kelishib olish, oʻzaro kelishuv. Shuning uchun Yoʻlchining iltimosiga darrov koʻnib, shart boʻyicha, Shoqo
shart Biror ish yoki masala yuzasidan yozma yoki ogʻzaki oʻzaro kelishib olish, oʻzaro kelishuv. Shuning uchun Yoʻlchining iltimosiga darrov koʻnib, shart boʻyicha, Shoqo
Сказки
2Yetim qolgan Toʻqli ismli bola boyning uyiga asrandi boʻlib kiradi. U oʻzining aql-zakovati va tilsim otining yordami bilan turli sinovlardan oʻtib, oxir-oqibat
Zulxumor ismli goʻzal qiz otasi va onasidan ayrilgach, sayrgohda uch yigit bilan tanishib, ularga turmushga chiqishga vaʼda beradi. Qiz kasallikka chalingach, y
Диалектные материалы
1oʻyga tolgan, xafa holat