Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«сиз» бўйича 1894 та натижа: Изоҳли

Филтр

Луғат мақолалари

732 та
сиз

(кш. олм. 2-ш. кўпл.)

1. 1. Ўзидан катта кишининг ёки ҳурмат билдириладиган шахснинг номи ўрнида қўлланувчи сўз (тингловчига нисбатан)

Бу сизнинг китобингизми?

[Оксол]:Қимирламанг, отахон! Сиз келганда, биз турсак ярашади, биз келганда, сиз турсангиз, хунук кўринади — А. Қаҳҳор, Асарлар

[Меъмор:] Майманадаги Ҳорун бўзчи — сиз бўласизми? — Мирмуҳсин, Меъмор

Акрам ака! — қизнинг овозида гина аралаш илтижо бор эди. — Сиз мени тушунишни ҳам хоҳламаяпсиз! — Газетадан

2. 2. Кўпчиликка қилинган мурожаатда қўлланади

Мана, Назира хола ҳам, Шаҳодат хола ҳам келишди. Яхши бўлди. Ўзим ҳам сизларни йиғиб, икки оғиз гаплашмоқчи эдим — А. Қаҳҳор, Хотинлар

Сизлар ким бўласиз? — деди Чўли бобо. Мана бу йигит бек ҳазратларининг инилари, — деди Меъмор — Мирмуҳсин, Меъмор

Тўлиқ мақола →
сизмоқ

фл. 1. Бирор нарса орқали ёки унинг орасидан аста-секин ёки томчилаб ўтмоқ.

Молхона томининг бўғотидан сизиб тушаётган йирик-йирик томчилар ора-чора ярақларди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

Собирнинг Лабларининг четидан шўртанг томчилар сизиб кирди. — М. Мансуров, Ёмби

Ориф ака тош тагидан сизиб чиққан бир чашмадан ётиб сув ичди. — А. Мухтор, Чинор

2. Аста-секинлик билан, оҳиста.

Янгроқ куй юракка сизиб кириб, гўё сизни анвои гуллар чаманзорига етаклагандек бўлади. — Газетадан

Нусратбекнинг кўнглидан: Гулхайри бирон жойга кецайди, деган истак сизиб ўтди. — С. Нуров, Нарвон

Тўлиқ мақола →
сизот
  • Сизот сув Ер остидан сизиб чиқадиган сув, зах суви. Сизот оқар зовурлардан, Отилади шағал ва қум. — МиртемирЗовурни қанча чуқур олсангиз, сизот сув шунча тез ёʻқолади. — Ҳ. Нуъмон, Қаҳрамон пахтакор
Тўлиқ мақола →
сизғимоқ

фл. Сизмоқ 1, 2.

Майин ел чўққиларни қучиб ётган қор нафасини олиб келади; музликдан сизғиб тушаётган сув шилдираб оқади. — Й. Шамшаров, Тошқин

Ток барглари орасидан сизғиб ўтган тангадек офтоб нурида олтиндек товланиб турган антиқа беҳиларга меҳмоннинг кўзи тушиб, завқланди. — М. Хайруллаев, Алёр

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 732 →

Таърифлар ичида

585 та
бетаъсир

бетаъсир айн. Таъсир-сиз. Бетаъсир гап. Гап таъсир қилмайдиган, териси қалин; сурбет. Бетаъсир одам.

бедом-дарак

бедом-дарак рвш. Ҳеч қандай дараги бўлмай; бутунлай бедарак; хат-хабарсиз. Оббо сиз-эй, мунча бедом-у дарак бўлиб кетмасангиз? Тинчликми ўзи? С. Абдуқаҳҳор, Санама

дунё-дунё

дунё-дунё Жуда кўп, беҳад, ҳисоб-сиз, беадад. Сизга биздан дунё-дунё салом. Дунё-дунё умидлар. Хотиралар Бу бир оғиз сўз ўз ичига дунё-дунё воқеаларни сиғди

дарддош

дарддош Бировнинг дардига шерик бўлувчи; ҳамдард, сирдош. Навоий минбарда туриб, бир туйғу, бир ҳаяжон билан жим қотган халққа дард-дош кўзларини югуртириб чиқ

эшакқурт

эшакқурт зоол. Тенгоёқли қисқичбақасимонлар туркумига мансуб, тўқ бинафша рангли, бир неча жуфт оёқли умуртқа-сиз жонивор. Димоғидан эшакқурт ёғилмоқ Маъсумани

бенаво

бенаво Овоз-сиз, унсиз; хомуш, сокин. Турмушнинг ҳузур-ҳаловати, роҳат-фароғатидан бебаҳра қолган, рўшнолик кўрмаган; ғариб, нотавон, шўрлик. Авазнинг юраги ач

Ҳаммасини кўриш · 585 →

Эртаклар

297 та
Абдуазиз
Халқ оғзаки ижоди

Абдуазиз бой отасидан қолган мол-мулкни совуриб, қирқта жўрасидан ёрдам сўрайди, аммо улар ёрдам бермайди. Кейинчалик у карвон билан сафарга чиқиб, қудуқд

Аҳмоқ жўралар
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда Юз Муҳаммад исмли калнинг топқирлиги ва айёрлиги орқали аҳмоқ жўраларини алдаб, улардан қутулиши ҳикоя қилинади. Унинг ҳар бир ҳийласи кутилмага

Аҳмоқ подшо
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўғрилик қилган бир кишининг айби билан бошланган воқеалар занжири аҳмоқ подшоҳнинг бемаъни ҳукмлари туфайли кулгили тус олади. Адолатни ўрнатис

Ака-ука
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда ака-уканинг саргузаштлари орқали инсонларнинг тақдири ва амалларининг оқибатлари ҳақида ҳикоя қилинади. Ака ўзининг ғалати дуолари ва ҳаракатл

Алдаркўса ва бой
Халқ оғзаки ижоди

Алдаркўса ёʻлда кетаётиб, ўзининг устидан кулмоқчи бўлган такаббур бойга дуч келади. Алдаркўса ўзининг зукколиги билан бойни қандай алдашни ўйлаб топ

Алдоқчи мушук
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўрмондаги ҳайвонларни доимий алдаб юрадиган бир доно мушук ҳақида ҳикоя қилинади. Мушук ўзининг айёрлиги билан турли вазиятлардан чиқиб кета

Ҳаммасини кўриш · 297 →

Шева материаллари

279 та
Жимси
Хоразм вилояти · қатъияциз, характерсиз одам

Қатъияциз, характерсиз одам.

абйсäрäŋ
Қорақалпоғистон Республикаси · нимжон

Нимжон, заиф, дармонсиз, ожиз; хаёлпараст, фантазёр

алмас
Қорақалпоғистон Республикаси · хавфсиз устаранинг тиг'и

хавфсиз устаранинг тиг'и (рус. лезвие)

ангüддüк
Қорақалпоғистон Республикаси · онгсиз, эс-ҳушини ё'қотган

онгсиз, эс-ҳушини ё'қотган

Ҳаммасини кўриш · 279 →

Ташқи ресурслар

1 та
Lotin.uz
Имло ва ёзув воситалари

Бепул ва чекловсиз кирилл–лотин транслитерацияси; ў ва ғ ҳарфларини ёзиш жараёнида тузатади.