Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«rm» boʻyicha 1925 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

458 ta
armon

ot 1. Koʻngilga tugilgan, lekin(hali)yuzaga chiqmagan, amalga oshmagan orzu-niyat.

Shuningdek, minglab vatandoshlarimiz umra amallarini bajarib kelishyaptiki, bu ilgari qanchadan-qancha yurtdoshlarimizning armonlari edi. — Gazetadan

Shoir yuragida elning dardi, raiyatning ertakka solib qoʻmsagan tilaklari armonlari aks sado bermagaymi, Avaz? — S. Siyoyev, Avaz

2. Koʻngilga tugilgan orzu-niyatning roʻyobga chiqmasligidan afsus-nadomat.

— E, bearmon odam boʻlarkanmi, Nazar aka, — deya taskin bergan boʻldim. — Aytishlaricha, xudoyam Odam Atoni toʻkisroq yaratolmaganidan armonda ekan. — M. M. Doʻst, Lolazor

  • Armon qilmoq Amalga oshmagan orzu-niyatdan afsuslanmoq. Erta ekkan xirmon qilur, kech ekkan armon qilur. — Maqol
Toʻliq maqola →
burma

ot 1. Burib-burib ishlangan, burmalab tikilgan; burmali.

Burma yubka. Koʻkrak burma koʻylak.

Erta bilan suyanaman daraxtga, Burma koʻylak yarashadi bilakka. — Qoʻshiqlar

Sochlaring sumbuldir, popuging burma. — Gulshanbogʻ

Otingning qamchisi burmadan burma. — Qoʻshiqlar

2. Shu xildagi kiyimning, narsaning burilgan, burmalangan joyi.

Koʻylakning burmasi.

Ayiqday qoʻpol, tepakal direktor loqayd diplom varaqlaydi-yu, koʻylagining burmasidan koʻz uzmasdi. — Yoshlik

Koʻylak burmalarini turtib turgan koʻkraklari qisqa-qisqa nafas olganidan tinmay qalqirdi. — S. Ahmad, Ufq

3. Burab ishlatiladigan, burab ochadigan.

Osmonga qarasam parcha bulutlar, Parchaning ichinda burma kalidlar. — Qoʻshiqlar

4. Yer qobigʻining qatlangan joyi.

Toʻliq maqola →
charm

ot 1. Hayvonlar terisidan yoki sunʼiy xom-ashyodan tayyorlanadigan material; koʻn.

[Chol] Teriga suv purkaydi va koʻva bilan doʻq-doʻq urib, charmni tekislaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Oyoq kiyimining ostki qismi, tagcharm.

Mahsi charmi. Tufli charmi.

3. Charmdan tayyorlangan, charmdan tikilgan, charm qoplangan.

Charm sumka.

[Mulla Fazliddin] Oyogʻiga charm kavush kiyib, obrez chetida bet-qoʻlini yuvdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Mening ham qutim oʻchib, jon holatda charm suyanchiqni shartta ushlab oldim. — N. Fozilov, Diydor

  • Yuziga (yoki betiga) charm qoplamoq Or-nomus, vijdonni yigʻishtirib qoʻyib, bezbet boʻlib olmoq. Poshsha xola shunga ham shukur qilib, betiga charm qoplab, istasa-istamasa, kuyovining oldida girdikapalak edi. — D. Nuriy, Osmon ustuniGap boshlasang unga agar tanqiddan, Betiga charm qoplab olar shu zamon. — Mushtum
  • Charm qoʻlqop ustalari Boksyorlar. Bahslarda toshkentlik yosh charm qoʻlqop ustalari eng koʻp gʻalabaga erishib, birinchi oʻrinni qoʻlga kiritdilar. — Gazetadan
Toʻliq maqola →
ermak

ot 1. Vaqtni koʻngilchogʻlik bilan yoki zerikmay oʻtkazish uchun xizmat qiladigan narsa, mashgʻulot.

Bolalar ermagi. Bekorchilikka ermak. Ertak — ermak.

Ovqatdan keyin ermak uchun oʻzining ham oʻzga shoirlarning muammolaridan bir nechasini oʻqib, yashirilgan ismlarni topishni iltimos qildi. — Oybek, Navoiy

2. Koʻngilga tasalli beradigan, ovutadigan narsa, kimsa; ovunchoq, yupanchiq.

Nazokatning birdan-bir mashgʻuloti va ermagi dutor edi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Yolgʻizlikning dastlabki kunlarida uning ermagi faqat Toʻlqin bilan Uchqun boʻldi. — H. Gʻulom, Mashʼal

3. Masxara, kulgi, mazax boʻlgan kimsa, narsa.

Qizlar Salimaxonni ermak qilib, kulishib oʻtirganlarida, Xadichaxon kirib keldi. — N. Fozilov, Oqim

  • Ermak qilmoq 1. Ermak uchun biror narsa bilan mashgʻul boʻlmoq. Muhammad Jamol urina-urina, nihoyat, uyquga ketdi. Ahmad Husayn u-bu kitoblarni ermak qildi. — Oybek, Nur qidiribAna, har kuni ermak qilib turadigan doʻmbirasining dastasi qamish kuli orasidan chiqib yotibdi. — N. Fozilov, Diydor;Qiz ermak qilayotgandek, orqasiga qarab qichqirdi: — Hoy, Akbar, oʻrtogʻing keldilar, bu yoqqa chiq. — S. Ahmad, Togʻ afsonasiSayfi boʻlsa, hadeb tilini chiqarib, meni ermak qiladi. — S. Ahmad, Saylanma
Toʻliq maqola →
erman

ot Murakkabguldoshlar oilasiga mansub koʻp yillik, toʻp boʻlib oʻsadigan oʻt (uning hidli mayda sargʻish-yashil, kakra barglari dori tayyorlash uchun ishlatiladi).

qoya poylarida esa sap-sariq erman gullari toʻlqini mavj uradi. — A. Ibodinov, “Latofat doʻkonidagi qatl

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 458 →

Ertaklar

349 ta
Abduaziz
Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aldarkoʻsa va boy
Xalq ogʻzaki ijodi

Aldarkoʻsa yoʻlda ketayotib, oʻzining ustidan kulmoqchi boʻlgan takabbur boyga duch keladi. Aldarkoʻsa oʻzining zukkoligi bilan boyni qanday aldashni oʻylab top

Hammasini koʻrish · 349 →

Sheva materiallari

1117 ta
Arbamoq
Qashqadaryo viloyati · Arbamoq

Olqishlamoq, undamoq; ruhini ko‘tarmoq.

Bermak
Xorazm viloyati · bermoq
Bodom barmoq
Xorazm viloyati · koʻrsatkich barmoq

koʻrsatkich barmoq

Bosh barmoq
Xorazm viloyati · bosh barmoq

bosh barmoq

Burmak
Xorazm viloyati · yengil tanbeh so‘z

Yengil tanbeh so‘z.

Hammasini koʻrish · 1117 →

Sahifalar

1 ta
Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.