Qidiruv

ot 1. Narsalarning kuzatuvchiga qaragan qismi; pesh, yuz.

Binoning oldiga shiorlar osilgan. Koʻylakning oldi uzunroq boʻlibdi.

Ot old oyoqlarini irgʻitib sapchidi-da, shamoldek uchib ketdi. — S. Ahmad, Ufq

2. Narsalarning ilgari tomonidagi yoki qismidagi joy, oʻrin.

Uyning oldini supurib, joy qilmoq.

Mastonga aravaning oldidan joy berishdi. — A. Qahhor, Maston

3. (3-shaxs birlik shaklda) Biror ish-harakat, voqea-hodisa va shu kabilardan oldin boʻladigan, roʻy beradigan, oʻtkaziladigan.

Bayram oldi musobaqasi. Saylov oldi kampaniyasi.

4. 3-shaxs egalik va joʻnalish, oʻrin-payt, chiqish kelishiklari affikslari bilan koʻmakchi vazifasida qoʻllanadi (oldida, oldidan).

Ilgari, oldin.

Choy oldidan. Urush oldidan.

Mansur xayrlashish oldidan eshik yonida turib sekingina: — Bir yoqqa borsangiz, Zulayho opangizga aytib keting, — dedi. Oʻ. — Hoshimov, Qalbingga quloq sol

rvsh. 1. Biror narsaning boshqalardan ilgarida turgan, oldingi vaziyatni ishgʻol etgan qismi, kishilarning eng oldingisi, sarasi, koʻzga koʻringani.

Endi Zaynab boʻyi yetib qoldi. Yurtimizning mana eng oldi. — H. Olimjon

2. Biror ish yoki holatning boshlanish arafasi, yaqin yetgan payti.

Uyqu oldi. Qish chiqar oldi. Yoz oldi.

Hoy, keling! Oldi yoz, derazasi qurilsa bas-da, pechkasiz ham uy hammom boʻlib ketadi. — N. Safarov, Oliyaxon Sultonova

rvsh. 1. Old tomonda, oldinda; ilgari.

U mendan oldin. Oldin turmoq.

Shu paytda oldin ketayotgan yoʻlovchi tashiydigan avtobus toʻxtadi. — S. Zunnunova, Olov

2. Dastlab, birinchi galda.

Qoʻrqqan oldin musht koʻtarar. — Maqol

U yoqqa borgani hammadan oldin bu yangi oʻqituvchilarning oʻzlari uyalishlari tabiiy edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

3. koʻm. (chiqish kelishigi bilan) Muqaddam, ilgari, avval, burun.

Ovqatdan oldin. Siz kelmasdan oldin. Bundan bir yil oldin.

Undan oldin Toʻlanboy javob qildi. — S. Ahmad, Ufq

rvsh. 1. Boshqalarga nisbatan oldinda, ilgarida turgan, old tomondagi; old tomonda joylashgan.

Oldingi qator. Binoning oldingi xonasi.

Qism qorongʻi tushguncha, dushmanni oldingi okoplardan surib chiqardi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Nigora Qoplonga qaradi: it tumshugʻini oldingi oyoqlari orasiga olib, bemalol mudrab yotibdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Qirmizxon tushayotib, oldingi oʻrindiqdagi tugunni oldi. — N. Aminov, Qahqaha

2. Ilgari boʻlib oʻtgan; avvalgi, burungi.

Tarixdan oldingi davr. Oldingi toʻrt yil ichida erishilgan muvaffaqiyatlar.

Salimjon bundan bir necha yil oldingi qiziqarli voqealarni eslatib, davraga iliqlik kiritdi. — Sharq yulduzi

3. koʻchma Biror ishda hammadan oldinda boruvchi; peshqadam.

Mamlakatimizning oldingi kishilari.

Mirzakarimboy Toshkentning eng oldingi boylaridan. — Oybek, Tanlangan asarlar

rvsh. Old va orqa tomon; atrof.

Old-orqangga qarab yur!