Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«олам» бўйича 935 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

582 та
олам
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от 1. Бутун мавжудот, борлиқ, коинот, дунё.

— Айб менинг ўзимда, — деди у [бой] зардаси қайнаб. —

Олам бино бўлгандан бери яхшиликка — ёмонлик, хизматга — туҳмат бўлиб келган. — С. Айний, Дохунда

2. Бутун жаҳон, дунё, ер юзи ва ундаги инсонлар, халқлар

Пахтамизнинг шуҳрати бутун оламга машҳур.

Ҳакимбойваччанинг овозаси оламни тутади. — Ойбек, Танланган асарлар

3. Табиатда мавжуд бўлган нарсаларнинг алоҳида бир тўпи, дунёси.

Ўсимликлар олами.

Титраш ўсимлик оламига ҳам ҳалокатли таъсир этади. — Фан ва турмуш

4. Ўзига хос хусусиятлари, мақсади, маслаги билан ажралиб турадиган ижтимоий гуруҳ, жамият.

5. Одамнинг маънавий, ички дунёси; ўзига хослиги.

Инсон руҳий оламининг энг нозик нуқталарини ҳис этиб, воқеа ва ҳодисаларнинг энг долзарб жиҳатларини бадиий акс эттирмоғим лозим бўлади. — ЎТА

6. Бирор соҳа, жабҳа.

Илм олами. Сиёсат олами.

У

энди Салимхондан кўп сўзлайди, ҳатто Салимхонни сиёсат оламига судрайди. А. — Қаҳҳор, Сароб

Фан оламида янгилик яратиш истаги унинг қалбини қамрай бошлади. — С. Кароматов, Олтин қум

7. Бу дунё; мавжуд дунё.

Оламдан ўтмоқ.

Қутбиниса онаси оламдан ўтгандан буён энди оҳорли кийим кийиши эди. — С. Аҳмад, Уфқ

  • Ўн саккиз минг олам
  • Янги олам 1. Бирор ижтимоий формация ўрнини олган иккинчи, янги формация. Янги оламга кирган одамларнинг ҳаммаси оёғида эски оламнинг лойи билан кирган. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлариУмрини шаҳарда, шовқинли сехларда ўтказган бу йигит учун қишлоқ мутлақо янги олам эди. — С. Аҳмад, Ҳукм
  • Бир олам 1. Ўзига хос бир дунё. [Нормат] 1940 йили [Москвадаги] қишлоқ хўжалик виставкасини кўргандаёқ: — Виставканинг ўзи бир олам, — деган эди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат;У Москавадан бир олам таассуротлар билан қайтди. — Т. Ашуров, Оқ от
  • Бошқа олам Хулқ-атвори бўлак, бошқача. От эса тамом бошқа олам, айниқса менинг қорабайирим. — Ҳ. Ғулом, Машъал
  • Жумла(и) олам Оламдаги ҳамма одам ёки нарса. Олтин тупроғингда жумла олам бор. — Ҳ. Ғулом
  • Икки оламда Ҳеч вақт, ҳеч қачон.
  • Олам гулистон Ҳаммасига ўша мошак сабабчи. Келинг, деб телефон қилмаганда, олам гулистон эди. — Н. Аминов, Қаҳқаҳа
  • Оламҳодис Мабодо, эҳтимол, бўлиши мумкин, балки. Олам ҳодис, қўлга тушиб қолсанг, сўроқ кезида айбни фақат ўз бўйнингга олиб, орага мени қотиштирмайсан! — А. Қодирий, Ўтган кунлар
  • Оламга сиғмай кетди Беҳад хурсанд бўлди. Кўрмайсизми: сувнинг шарпасини эшитиб, бечора [деҳқон]лар оламга сиғмай кетди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча
  • Парвардигори олам Оллоҳ; оламнинг яратувчиси, халлоқи олам, худо. Парвардигори олам дуоларимизни мустажоб қилгай.
  • Подшоҳи олам
  • Ҳусн олами Ҳусндор кишилар, нозанинлар тоифаси. Бу уза-тиш (тўй) мажлисини жонли, руҳли ўтказмоқ учун барча қизлар ўзларининг энг асл, энг нафис кийимларини кийиб, фавқулодда ҳусн оламини яна бир қат, яна бир қайта безабдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Тўлиқ мақола →
ола
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

сфт. 1. Оқ-қора, оқ-малла ва шу кабилар қоришиқ тусли (ҳайвонлар туси ҳақида).

Ола от. Ола ҳўкиз. Ола товуқ сомон сочар, ўз айбини ўзи очар. — Мақол

Бу пулга манман деган галанский [голланд] ола сигир олишингиз мумкин. — Н. Аминов, Қаҳқаҳа

2. Турли хил рангли, ёʻлли ёки гулли; чипор.

Ола (ёʻлли) беқасам. Илон чаққан ола арқондан қўрқар. — Мақол

Хонанинг тўридаги пўстак устида оппоқ соқоли кўксига тушган, катта саллали, ола чопонли домла ўтирарди. — П. Турсун, Ўқитувчи

3. Келишмовчилик, нифоқ, низо.

Олтовлон ола бўлса, оғиздагини олдирар. — Мақол

Овул ити ола бўлса, бўри келса бирикар. — Мақол.

[Тожибой:] — Ёʻқ, менинг фуқаром ичида оласи ёʻқ, — деди. — П. Турсун, Ўқитувчи

4. Тугал эмас, ҳаккам-дуккам, бир текис униб чиқмаган; чала.

Чигит сифациз экилиб, кўчат ола чиқса, кимга фойда-ю, кимга зарар? — М. Назаров, Жилвон жилвалари

  • Оқ ола Асосан оқ туси билан ажралиб турадиган ола-була.
  • Қора ола Асосан қора туси билан ажралиб турадиган ола-була.
  • Олачиқди Иттифоқи, ораси бузилди. Оқ пошшонинг аскарлари ўртасидан ола чиқиб, Уришмаймиз, уришса пошшо билан вазирлар уриша берсин, деб турган эмиш. — Ғ. Ғулом, Шум бола
  • Ола кўз, олакўз 1. Чақчайган катта кўз; Элмурод атрофига қараган эди олакўз завхоз ҳам саҳна олдида томоша қилиб турганини кўрди-ю, ўзининг бор-ёʻқлигини унутди. — П. Турсун, Ўқитувчи
  • Ола қарамоқ 1. Кўзларини олайтириб, ўқрайиб қарамоқ. Деҳқоновга ва унга танбеҳ бердим. Энди иккови ҳам менга ола қараб юрибди. — С. Нуров, Нарвон;— Сиз яхши кўрган бир қизга биров ола қараса, сиз нима қилардингиз? — деди. — Н. Сафаров, Уйғониш;Ултонни ҳеч ким бек қилгани ёʻқ, у ўзи ўзини бек қилиб, Қўнғиротга ола қаради. — Ёдгор
  • Оқ уй, ола баргак
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 582 →

Таърифлар ичида

179 та
журналист

журналист Даврий матбуотда адабий-публицистик мақолалар билан қатнашувчи адиб, матбуот ходими. Шариф Ризаев журналист, ёзувчи ва раҳбар сифатида гўзал фазилатларг

шубҳасиз

шубҳасиз Ҳеч қандай шубҳа туғдирмайдиган; аниқ. Ўзбекистон рассомлари эришган муваффақиятлар шубҳасиз. Газетадан мод. с. Муқаррар равишда, албатта, сўзсиз. Шуб

ҳужумкор

ҳужумкор Ҳужум қилувчи, ҳужум билан ҳаракатланувчи (ҳужум — тўғри ва кўчма маънода). Хуррамов бўлинмаси ҳужумкор группалар билан душманнинг ўқ олмас жойларини по

якун

якун Бирон нарсанинг охири, тугаш, охирига етиш қисми. Мусобақа якунида ғолибларни шарафлаш маросими бўлди. Газетадан Хулоса, натижа. Ўқув йилининг якунлари. М

қаҳрамон

қаҳрамон Шижоати, довюраклиги, ботирлиги билан шуҳрат қозонган, жонбозлик, мардлик қилиб, ўзини кўрсатган шахс. Ўлимдан қўрққан киши қаҳрамон бўлолмайди. А. Қаҳ

ҳеч

ҳеч Сўроқ олмошлари, шунингдек, нарса, вақт ва бошқалар баъзи сўзларга қўшилиб, бўлишсизлик олмошлари ҳосил қилади. Масалан, ҳеч ким, ҳеч нарса, ҳеч қандай,

Ҳаммасини кўриш · 179 →

Эртаклар

169 та
Абдуазиз
Халқ оғзаки ижоди

Абдуазиз бой отасидан қолган мол-мулкни совуриб, қирқта жўрасидан ёрдам сўрайди, аммо улар ёрдам бермайди. Кейинчалик у карвон билан сафарга чиқиб, қудуқд

Аҳмоқ жўралар
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда Юз Муҳаммад исмли калнинг топқирлиги ва айёрлиги орқали аҳмоқ жўраларини алдаб, улардан қутулиши ҳикоя қилинади. Унинг ҳар бир ҳийласи кутилмага

Аждар қуш
Халқ оғзаки ижоди

Етим қиз ғорда яшар экан, уни аждар қуш асраб, ўзига макон қилиб олади. Бир ботир йигит аждар қушни ўлдириб, қизни қутқаради ва у билан бахтли ҳаёт кек

Ақлли қиз (2)
Халқ оғзаки ижоди

Уч ўғил ва бир қизи бор отанинг кўзлари ожиз бўлиб қолади. Қиз отасининг кўзини очиш учун дори излаб, кўплаб қийинчиликларни енгиб ўтади ва охир-оқ

Ақлсизга минг сўз оз
Халқ оғзаки ижоди

Бир чол ва кампир ўзларининг ягона ўғлини уйлантиришга қарор қилишади. Келин уйга келганидан сўнг, у ҳеч қандай уй ишига қўл урмайди ва чол-кампир у

Аттанг
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда шаҳзода ўз севгилисининг "аттанг"ни топиб келиш шартини бажариш учун саргузаштларга дуч келади. У тушида кўрган чолнинг армонини рўёбга

Ҳаммасини кўриш · 169 →

Шева материаллари

5 та
аймақ
Қорақалпоғистон Республикаси · жазоламоқ, урмоқ, қаттиқ саваламоқ

жазоламоқ, урмоқ, қаттиқ саваламоқ

гуппи
Самарқанд вилояти · мақтанчоқ

мен қила оламан дейдиган, ҳеч нарсани бажара олмаса-да мен қила оламан дейдиган кишига нисбатан лақаб

солама сандïқ
Сурхондарё вилояти · сандиқ

юк остига қўйиладиган сандиқ