Qidiruv

fl. Ikki tomonga tortib, orasini ochmoq, yirmoq.

Mahkam aka botinkani qoʻliga olib, dastasini kerib berdi. — R. Fayziy, Sen yetim emassan

Begʻubor osmonda bir kalxat qora qanotlarini kerib, boʻynini choʻzib, alanglab yuribdi. — A. Muhiddin, H. Tojiboyev, Otash qalbli qiz

yoʻl cheti

Kez, defa, sefer.KARRA, DAFʼA

n oedema

oʻzbekchaqarama-qarshiruschaнапротивinglizchaopposing

Bu saqlïqtïn arttï bu beglär eli, osa[l]lïq kerü buzdï beglik ulï Ehtiyotkorlik beklar sonini orttiradi, unga qarama-qarshi boʻlgan beparvolik beklik asoslarini buzadi – Осторожность увеличила количество беков, напротив, нерадивость [беспечность] разрушила основание бекства – Caution increases the number of beks, on the country, negligence destroyes the basis of beks

rvsh. 1. Talab-ehtiyoj bor, darkor, zarur.

Joy kerak. Oziq-ovqat kerak. Kitob kerak.

Bir tovuqqa ham don kerak, ham suv kerak. — Maqol

Tuya

yantoq kerak boʻlsa, boʻynini choʻzadi. — Maqol

Qishloqdagilarni boqish uchun pul kerak, kiyim kerak. — Oybek, Tanlangan asarlar

Agar odam, odam bolasiga oʻxshab umr kechiraman desa, unga koʻp narsa kerak boʻlar ekan. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Yordamchi soʻz vazifasida

3. 1) feʼlning -(i)sh qoʻshimchali shakliga birikib, tasviriy shaklni hosil qiladi va oʻzi birikib kelgan soʻz bildirgan harakatni bajarish lozim boʻlgan harakat ekanligi maʼnosini bildiradi.

Aytishim kerak. Xabar olish kerak. Dam olish kerak.

Hozirgi kunda ilm-fanning biror yoʻnalishida yetuk mutaxassis boʻlish uchun fanning boshqa yoʻnalishlarini ham chuqur bilish kerak. — Gazetadan

Yoshlar ulamolar oldida adab saqlashlari kerak. — Oybek, Tanlangan asarlar;

4. 2) feʼlning shart mayli shakli bilan birikib, gumon, taxmin, ehtimollik maʼnosini bildiradi.

Kelsa kerak. Bilsa kerak. Aytsa kerak. Chiroyli boʻlsa kerak. Shirin boʻlsa kerak.

U, Charosning onasi jahl ustida shu ishni qilgan boʻlsa kerak, deb oʻylagandi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol