Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ин-у» бўйича 2157 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

2147 та
ин
Изоҳли луғат · яна 10 та луғатда

ИН ъқуш, ҳашарот, ҳайвонларнинг яшаш учун қурган жойиъ. Арининг и н и н и бузиб ташладик. Қадимги туркий тилда 'йиртқич ҳайвон уясиъ маъносини англатган бу от асли йин тарзида талаффуз қилинган бўлиб (Девон, ИИИ, 11), ўша даврлардаёқ сўз бошланиши — даги й ундоши талаффуз қилинмай қўйган (Девон, И, 84; ДС, 209): йин >

1. Қуш, қашарот ва ҳайвонларнинг яшаш, бола очиш учун қурган жойи; уя

Қарқуноқ ини. Арининг ини. Тулкининг ини. Яхши сўз билан илон инидан чиқар — Мақол

2. Инсоннинг яшаш жойи

Бу — иссиқ инни ташлаб, совуқда қалтираб, иссиқ инни қўмсаш, деган сўз эди — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

[Одамзод] Киндик қони тўкилган жойни тарк эца, қушмижоз бўлиб қоларкан. Қаерда яшаш қулай бўлса, ўша ерга ин қураверар экан — "Ёшлик"

3. Бирор нарса, одамлар эгаллаган жой; макон. . .в. шабадалар

Айитбой жанговар учувчи бўлган экан. У фашистлар инига неча марта/шб қирғин солибди — Ш. Ғуломов, Қалб ундайди

Баъзи ташвиқотчилар хурофотга, эскиликка қарши мажлисларда ўт очадилар.. бирок, ўз уйлари хурофотнинг чирик ини эканини билмайдилар — Ойбек, О

Улар очлик, қашшоқлик ва касалликлар ини бўлган хароб кулбалар олдида тўп-тўп йиғилиб, нималардир тўғрисида суҳбатлашардилар — Ойбек, Нур қидириб

Тўлиқ мақола →
инмоқ
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

фл. 1. Ўтирмоқ, қўнмоқ.

Ойпарча, ҳазратнинг сўзлари таъсиридан кўзларига ёш инганча, мерганга қаради. — Ш. Холмирзаев, Қил кўприк

Баргларга шудринг инган, Ҳаво қимиздай тинган. — С. Акбарий

2. Юқоридан пастга тушмоқ.

Пода қирдан инди.

Ўйнар бўрон, чир айланиб қор, тинмай инар кўкдан ер сари. — Уйғун

3. Кирмоқ, пайдо бўлмоқ.

Суҳроб тоғасининг ушбу сўзларини эсларкан, титроқ вужудига қувват ингандай бўлди. — Газетадан

Туни билан чўмдим хаёлга, кўзларимга инмади уйқу. — Н. Нарзуллаев

Тўлиқ мақола →
in (unter) jmds. Gewalt stehen немисча

von jmdm. abhängenрусчанаходиться в чьей-л. власти (во власти кого-л.), зависеть от кого-л.ўзбекчаизмида, ихтиёрида бўлмоқ, кимнингдир (қарамоғида) қўл остида бўлмоқ

Herr N. bat den Bürovorsteher um Lohnerhöhung. Dieser erklärte, das stehe nicht in seiner Gewalt, und verwies ihn an den Direktor.

Тўлиқ мақола →
Инк

ўзбекчатинч, хотиржамрусчапокой, спокойноинглизчаcalm, quiet

Аюр инč тирилсü элиг миŋ йïлïн “Ҳукмдор минг йил хотиржамликда яшасин!”– деб айтди – Говорит: «Пусть правитель живет спокойно тысячи лет» – Ҳе сайс: “Лет тҳе рулер ливе қуиетлй фор тҳоусандс оф еарс”

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 2147 →

Эртаклар

9 та
Беш қиз
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда беш опа-сингилнинг саргузаштлари, уларнинг меҳмоннаварлиги ва қийинчиликларга дуч келиши ҳикоя қилинади. Эртакда садоқат, хиёнат ва адолатн

Булбулигўё
Халқ оғзаки ижоди

Золим подшоҳнинг олтин чинори учун Булбулигўё қушини топишга чиққан кенжа шаҳзода саргузаштлари ҳақида ҳикоя қилинади. У ўзининг мардлиги ва садоқат

Жонон пиёла
Халқ оғзаки ижоди

Қўқон подшосининг қимматбаҳо пиёласи синиб қолади ва уни тузатишга ҳеч ким қодир бўлмайди. Фақатгина бир кал шогирд ўзининг ақл-заковати билан бу муаммо

Камбағал қиз
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳнинг ярамас ўғлини ўқитиб, тўғри ёʻлга солган камбағал қизнинг донолиги ва матонати ҳикоя қилинади. Унинг ақл-заковати туфайли подшо

Маҳмуд ямоқчи
Халқ оғзаки ижоди

Маҳмуд исмли камбағал ямоқчи чол билан саргузаштга отланади. Улар биргаликда сирли хазинани топиш ёʻлида ҳаракат қилишади ва Маҳмуднинг ҳаёти бутунлай

Меҳригиё
Халқ оғзаки ижоди

Савдогар ўғлининг саргузаштлари ва сеҳрли меҳригиё ёрдамида бошига тушган мушкулларни енгиши ҳақида ҳикоя қилинади. Эртакда садоқат, топқирлик ва ёв

Ҳаммасини кўриш · 9 →

Шева материаллари

1 та
калапатра
Хоразм вилояти · тартибсиз

тартибсиз, остин-устун