Қидирув

от 1. Чанг, тўзон кабилардан ҳавода сақланган ёки нарса сатҳига инган майда зарралар; гард.

Дўл шундай шиддат билан ёғардики, гўё ердан чанг кўтарилиб, ҳавони ғубор босди, кундуз қоронғилашди. — Н. Сафаров, Оловли излар

Пахта битган ерларингни кўрмоқчиман, Ғуборини кипригимга сурмоқчиман — С. Акбарий

Шоён меҳнатингнинг нишонаси бу — Қора қошларингга қўнган чанг, ғубор. — А. Орипов, Йиллар армони

Саратонда муаллақ қотган ғубори шабнам билан яна ўз онаси — тупроқ оғушига оҳиста чўкди. — Саодат

2. Умуман, тиниқлик, равшанликни бузувчи, хира қилувчи (хиралаштирувчи) зарралар.

Осмонда ғубор ёʻқ, тиниқдан-тиниқ, Қуёш чарақлайди нурини сочиб. — Ғ. Ғулом

Қишлоқдан чиққанимизда, ғубор ичида кўринган тоғлар ҳам анча яқин келиб қолди. М. М. — Дўст, Лолазор

Бугун кун бўлади равшан ва бедоғ, Ғубор ёʻқдир зарра ҳавода. — Ҳ. Олимжон

3. кўчма Умуман, равшанлик, тозалик, покликни бузувчи нарса (масалан, доғ ва бошқалар).

Ташқарида оламни жамики ғуборлардан покламоқчидек, уриб жала қуяр эди. — М. Мансуров, Ёмби

Зайнаб Кумушнинг тўлиб етмаган гавдасига ва ўн олти ёшлар чамали ғубор тегмаган ҳуснига ҳайрон бўлиб, мулоҳазасини айтишдан қўрқди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Дил ҳам бамисоли шундай: севги шаробига қатра ғубор аралашдими — тамом. — М. Жўра, Изтироб

4. кўчма Киши руҳини (руҳиятини) бузувчи ҳолат, доғ, хиралик.

Ҳар қалай, кундузлари чидаса бўлади: бир-ярим яхши-ёмонни кўради, ундан-бундан икки оғиз сўзлашиб, пича тафти чиқади, ғубори арийди — Х. Султонов, Онамнинг юрти

Суҳбатда одам ёзилади, дам олади, ғубордан чиқади дерди Юсуфжон ака. — Т. Обидов, Юсуфжон қизиқ

Бир марта тўйиб ҳидласанг, ичингдаги жами ғуборни ҳайдаб чиқаради. — С. Аҳмад, Уфқ

5. махс. Чангсимон доғ; кул (ўсимликлар касаллиги).

новдаларда ҳам, худди барглардаги сингари, кулранг ғубор пайдо бўлади. — Газетадан

сфт. 1. Ғубори бор, чанг босган, тўзонли.

Қурилиш комбинатининг оппоқ гардга қопланиб ётган чала корпуслари ҳам, қурум пуркаб, биқсиб турган хумдон мўрилари ҳам ўзининг дим, ғуборли ҳавоси билан орқада қолди. — А. Мухтор, Чинор

У уйнинг ғуборли ва тўзонли ҳавосини янгилаш учун парталар орасидан сиқилиб бориб, деразани очди. — М. Файзий, Уч қиз

2. кўчма Дилгир, хафа, ғамга тўлган.

Ғуборли юрак.

сфт. 1. Ғубори, чанги ёʻқ; гардсиз; тоза, мусаффо.

Ғуборсиз осмон.

Қуёш ғуборсиз кўкда талтайиб порлар эди.

Жувон ҳам узун қора киприкларини пирпиратиб, чинни сингари ғуборсиз юзидан нур ёғилаётгандай, кулимсираб қаради. — А. Мухтор, Туғилиш

2. кўчма Кўнгли, дили пок; кир, ғубордан холи.

Типирчилаган жажжи юраги шундоққина кўриниб турибди: самимий, ғуборсиз, чин кўнгилдан гапиради нораста. — А. Мухтор, Тонг билан учрашув

Қиз болани авайлаб, ғуборсиз, пок ўстириш тарбияда энг муҳим давр саналади. — Саодат

shańlanıw, shań basıw, shań menen qaplanıw

от

Дафтарнинг гард-ғуборини аста артиб, илк саҳифасини очишим биланоқ, олис ўтмиш гуп этиб димоғимга урилди. — Х. Султонов, Бир оқшом эртаги

от Чанг ва ғубор, чанг ва тўзон.

Чанг-ғуборда одам кўрмай бир-бирин, Тоғнинг ичи ётар дуд бўлиб тутаб. — Эргаш Жуманбулбул ўғли