По запросу «doʻndir» — результатов: 52: Толковый
fl. 1. esk. 1 Aylanmoq, oʻxshamoq; bir tomondan ikkinchi tomonga oʻgirilmoq.
Yonmagan qorlar yonar, Tushlarim oʻngga doʻnar. — Sharq yulduzi
Toshga doʻndi yostiqlar, gʻam-gʻussa bosh qoʻyganda. — Saodat
2. Qaytmoq; tiklanmoq, oʻzgarmoq.
Mard oʻgʻlonsan, alvon-alvon doʻnmagin. Xasmingning soʻziga, bolam, koʻnmagin. — Xushkeldi
Qiyo qaytgan davlat qayta doʻnmaydi, Baxt qushi qoʻlingga oson qoʻnmaydi. — Tohir va Zuhra
ot 1. Boshoqli va dukkakli oʻsimliklar mahsulining bir donasi.
Bugʻdoy doni. Makkajoʻxori doni. Dehqon ishlab don sochar, El-yurtiga non sochar. — Maqol
Arpaning doni boʻlguncha, Bugʻdoyning somoni boʻl. — Maqol
— Bir qumursqa bir dona donni tortsa, ikkinchi qumursqa orqadan itarib, unga yordam beradi-da, — dedi bir dehqon. — S. Ayniy, Qullar
2. Shunday mahsul majmui, yigʻindisi; gʻalla.
Birida ulov boʻlsa, ekish uchun doni yoʻq, doni borida ulov, yer yoʻq. — N. Safarov, Olovli izlar
Endi mehnat kuniga ham oz-moz don tegsa kerak. — O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa
Boshida otasi, uyida qopda doni boʻlsa, bular shu yerda oʻtirarmidi. — T. Ashurov, Oq, ot
3. Parrandalarga beriladigan shunday ovqat, ozuqa; (sochiladigan) don-dun.
Bir tovuqqa ham suv kerak, ham don. — Qanotli soʻzlar
Bolali ona nonga toʻymas, Bolali gʻoz — donga. — Maqol
Ey, doʻstim, hozir-chi, tuxum qilmaydigan tovuqqa hech kim don bermaydi. — Shukrullo, Saylanma
Onasi toʻr ortidagi tovuqlarga don sochardi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol.
fl. 1. Doʻnmoq feʼlining orttirma nisbati.
2. s. t. Joyiga keltirib, koʻngildagidek qilib, boplab bajarmoq, ijrosini joyiga qoʻymoq, oʻrinlatmoq.
Gapni doʻndirmoq.
Chorshanba — zoʻr yigit, ishni doʻndiradi. — M. M. Doʻst,
[U] Oʻzimizning taomlarni— kabob va palovdan tortib to halimgacha — doʻndirib yuboradi. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar
ot s. t. Talabga javob beradigan qilib, oʻrinlatib, joyiga keltirib, koʻngildagidek qilib ishlangan, tayyorlangan.
Doʻndirma kabob. Doʻndirma ish.
Doʻndirma qilib damlangan choylar ketma-ket quyilib turibdi. — K. Yashin, Hamza
— Eh, qani endi, doʻndirma ish boʻlar edi-da! — Hakimboyvachcha labini yalab qoʻydi. — Oybek, Tanlangan asarlar
fl. Doʻndirmoq feʼlining birgalik nisbati.
Bu ertakda dono qizning oʻtkir aqli va topqirligi tufayli otasining mol-mulkini qaytarib olgani hamda boyning hiylalarini fosh etgani hikoya qilinadi. Qiz oʻz d
Bu ertakda podshoh qizi oʻziga uylanmoqchi boʻlgan shahzodalarga gʻayrioddiy shart qoʻyadi: har kim uchta yolgʻon topsin, har qaysisida qirqta yolgʻon boʻlsin.
Bir kambagʻal yigitning gʻisht quyish va tashishdagi gʻayrioddiy mahorati podshohning eʼtiborini tortadi. Podshoh uning sirini bilish uchun ayyorlik bilan yigit
Bir oʻgʻri yigitning hayoti saxiy bir inson bilan uchrashuvdan soʻng tubdan oʻzgaradi. Yigit yomon niyatidan voz kechib, halol mehnat bilan baxt topadi.
Ushbu ertakda yolgʻon gapirishga usta boʻlgan aka va sodda ukasi oʻrtasidagi munosabatlar tasvirlanadi. Aka oʻzining topqirligi bilan ukasini bir necha bor oʻli
