Поиск

ot Biror shaxs yoki narsaga aloqadorlik, taalluqlilik; aloqa, munosabat.

Bizning urishib qolishimiz uchun Karim sandiqchining ham daxli bor. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Aslini surishtirsangiz, bu ishlarga xudoning hech daxli yoʻq, aka. Hammasini oqposhsho qilayotibdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

sft. ayn. Daxldor.

Bu gaplar senga daxlli emas.

sft. Biror narsaga bevosita aloqasi, bogʻliqligi boʻlgan, aloqador, taalluqli.

Nizomiddin suhbat hozir oʻzining jangovar ishlariga daxldor boʻlgani uchun indamay oʻtirardi. — N. Safarov, Olovli izlar

Aybnomada hali qamoqqa olinmagan, ammo jinoyatga daxldor boʻlgan bir qancha kishilarning nomlari ham keltirildi. — Gʻulom, Mashʼal

sft. 1. Maʼlum bir narsaga bevosita aloqasi, bogʻliqligi boʻlmagan, daxli yoʻq, taalluqli emas.

Bu senga daxlsiz gaplar.

Qurbon oʻziga daxlsiz narsalar haqida xayol surayotganini payqab, yuragi siqildi. — Sh. Xolmirzayev, Qil koʻprik

2. Hech kim daxl qila olmaydigan, qoʻl tegiza olmaydigan, har qanday qasd yoki tajovuzdan himoya qilingan yoki qilinadigan; buzilmas.

Maddohlar — xudoning daxlsiz bandalari, ularni xonlikning har bir bekligi, har bir noibligiga joʻnatsak, zarar qilmas. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Yana qadri oshadi onamizday muqaddas, Har qarichi muborak, daxlsiz, aziz yerning. — Gʻ. Gʻulom, Sheʼrlar

3. dip. Oʻzga ellarda qonun yoʻli bilan jazolab boʻlmaydigan.

— Hazrat, bu odatga xilof. Elchilar daxlsiz-ku, — deb xirilladi. — M. Osim, Karvon yoʻllarida

ot Biror ish-harakatga, jarayonga aloqadorlik; sheriklik.

Keyin bilsam, mamlakat taqdiridan, uning tashvish va muammolaridan doimo boxabar boʻlib turish har bir fuqaroning tabiiy ehtiyoji boʻlib, u Vatan taqdiriga daxldorlik tuygʻusidan kelib chiqar ekan. — Gazetadan

ot 1. Biron-bir ishga daxli, aloqasi yoʻqlik, taalluqli emaslik.

2. Har qanday xavf yoki tajovuzdan himoya etilganlik.

Chegara daxlsizligi. Uy-joy daxlsizligi. Diplomatli daxlsizlik. Deputat daxlsizligi.

Mamlakatimizning taqdiri, chegaralarimizning daxlsizligi shu hududda yashayotgan fuqarolarimizning hushyor va sergakligiga ham bogʻliq. — Gazetadan

jamiyatda xususiy mulkchilikka nisbatan hurmat va uning daxlsizligini taʼminlaydigan muhit yaratishimiz shart. — Gazetadan