Поиск

fl. 1. Parchalab yoki qoʻporib, agʻdarib yoʻq qilmoq; ishdan chiqarmoq, yaroqsiz holga keltirmoq; vayron qilmoq, yemirmoq.

Devorni buzmoq. Uyni buzmoq. Oʻyinchoqni buzmoq. Uy buzganning uyi buzilar. — Maqol

Otning yomoni oxur buzar. — Maqol

ilonning oʻrdasini buzganingiz chakki boʻpti-da, oʻgʻlim. — M. Mansurov, Yombi

[Dadavoy Xadichaga:] Soat meniki. Buzadigan ham oʻzim, tuzatadigan ham oʻzim. — Uygʻun, Navbahor

Jaynoq, qulfni buzma, yaxshilik koʻrmaysan. — N. Safarov, Sharq tongi

2. Oʻzgartirib, boshqa maqsadda foydalanish uchun moslamoq.

Bedani buzib, paxta ekmoq. Paltoni buzib, kostyum qilmoq.

Mana, kanal bitdi, mana bu toʻqaylarni buzib, yangi yer ochayotibmiz. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Uyda bir eski gilamcha bor edi, uni buzib, yana bir xurjun qilib olar edim. Mirtemir.

3. Insonning biron-bir ruhiy holatiga, osoyishtaligiga ziyon keltirmoq, zarba bermoq.

Ikromjon xotinining quvonchini buzgisi kelmadi. — S. Ahmad, Ufq

Eski turmush quzgʻunlari, bir yangi turmush qurgan oilaning turmushini buzmoq uchun qanday hiylalar qilgansiz. — Hamza, Tuhmatchilar jazosi

4. Jamoaviy qoidalarga, turmush tarziga xilof ish qilmoq, unga rioya (amal) qilmaslik.

Qonunni buzmoq. Intizomni buzmoq.

Sen, rais, umumiy yigʻilish qarorini buzma, oʻzboshimchalik qilma, ha, yomon oqibatlarga olib keladi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Uz ahdingni buzib, inkor aylama. — Habibiy, Devon

5. Zararli taʼsir koʻrsatib, ishini, faoliyatini yomonlashtirmoq.

Yogʻli ovqat meʼdani buzadi.

6. Mavjud vaziyatni, holatni oʻzgartirmoq, unga xalal bermoq.

Tinchlikni buzmoq. Suhbatni buzmoq.

Bu jimlikni oxiri Jannat buzdi. — S. Ahmad, Ufq

Begʻam, betashvish doʻstlar shirin uyquda edilar. Elmurod ularning uyqusini buzmaslik uchun asta karavoti yoniga bordi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

7. Haqiqatdagidan, aslidagidan boshqacha qilib yubormoq.

Haqiqatni buzib koʻrsatmoq. Soʻzni buzib yozmoq. Fikrni buzib talqin qilmoq.

— Mezbon qani, Teshabay? — dedi u, rus tilini nemislarga xos bir talaffuz bilan buzib. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

8. Uddasidan chiqa olmay, yomon yoki yaroqsiz qilib qoʻymoq.

Oshni buzib qoʻyibsiz. Suratni buzib qoʻyibsiz.

9. Inson axloqi, feʼl-atvorini yomon tomonga oʻzgartirmoq.

Kishining zari kishini buzar, zarni koʻrgan — zanjirni uzar. — Maqol

Hali erimniyam buzyapman deng? — Hamza, Tuhmatchilar jazosi

10. Oʻzaro munosabatlarni yomonlashtirmoq, chatoqlashtirmoq.

Yaxshi oʻgʻil yurt tuzar, yomon oʻgʻil yurt buzar. — Maqol

Jahl ustida urishib qolgan boʻlsangiz, ehtimol, yarashib qolarsiz. Oilangizni buzmang! — Mirmuhsin, Umid

Kimki odamlar oʻrtasini buzib yuruvchi boʻlsa, u ham moʻmin emasdir. — Fan va turmush

11. Bokiralikdan judo qilmoq, nomusiga tegmoq.

Ahmoq yigit nodonlik qilib, qizni buzib qoʻyibdi.

12. Biror harakatni, marosimni toʻxtatmoq.

Sen buzding Nodirshohning toʻyini — Yusuf va Ahmad

13. Foydalana boshlamoq (yaxlit yoki yangi narsalardan).

Pulni buzmoq. Bochkadagi yogʻni buzmoq.

safni, jangovor tartibni buzmoq

A:... beklar arzgʻa yetkurdilarkim, bu kishi xud jazm tuyubtur. Yasolni buzmay yoruqta-oʻq yetib borsak munosibdur [94]. 1..... that therefore it was better not to advance in disorder, but slowly and in regular array [113].

T:... beklar xabar yetkazdilarki, u Shahboz hamma narsani aniq sezgan. Jangovor safni buzmay yorugʻdayoq yetib borsak durust boʻladi [93]. 2.... the begs represented to me that as the man would have had news if us, it was advisable not to go on in broken array [110].

Р. Т:... беки доложили: «Этот человек наверное обо всем догадался. Если мы подойдем, не расстраивая рядов, при свете дня — будет подходяще» [69]. 3. «This person has learned of our plan. It would be appropriate for us to get closer in without breaking formation» [127].

violate (neglect, break) discipline

violate an agreement

violate a treaty