Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«botirmoq» boʻyicha 127 ta natija

Filtr

Lugʻat maqolalari

93 ta
botmoq
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

fl. 1. Suyuqlik, sochiluvchan jism va shu kabilar ichiga yorib kirmoq. choʻmmoq.

Suvga tomgan yogʻ botmas. — Maqol

[Shokir ota] Oldida yotgan kerakli asboblarni tez topa olmas, kuvani qidirgan qoʻli shirach kosaga botar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Kechagi chorshanba bozor bir sigir oldim deng, yegani quruq xashag-u, sutiga qoshiq botmaydi — shundoqqina qaymoq. — Askiya

2. Belanmoq, koʻmilmoq; qoplanmoq.

Terga botmoq. Qonga botmoq.

Yusufbek shunday qarasa, Amirbek oʻzidan ketib qolyapti, hamma yeri bilchillab, qonga botib kelayapti. — Yusuf va Ahmad

Zambarakning oʻqi tegdi sonima, Oq koʻylagim botdi qizil qonima. — Qoʻshiqlar

Otlar oppoq koʻpikka botgan, har junidan ter ketgan — Yusuf va Ahmad

Madaminning yoʻgʻon, semiz qora barmoqlari yoqqa botgan guruchlar orasida oʻrmalay boshladi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

U [Rukniddin] terga botib, suv boʻlib ketgan edi. — Mirmuhsin, Temur Malik

3. Gʻarq boʻlmoq, choʻkmoq.

Dushman kemasi suvga botdi. Tavakkalchining kemasi botmas. — Maqol

4. Bosib, ezib yoki yorib ichiga kirmoq; koʻmilmoq; suqilmoq, sanchilmoq.

Badaniga achchiq qamchi botibdi. — Yusuf va Ahmad

Etak yarim boʻlar-boʻlmas, bogʻichi boʻynini kesib yuborguday botadi. — S. Nurov, Narvon

Bilaguzuk bilagima botadi. Usta yigit roʻmolimdan tortadi. — Qoʻshiqlar

Ularning oʻlimi bu xoin cholning Koʻksiga xanjardek abadiy botdi. — X. Davron, Qaqnus

Qilich, nayza sindi-da, Ikkoviga botmaydi. — Nurali

5. Tiqilib yoki koʻmilib, yurolmay qolmoq, zoʻrgʻa yurmoq.

Etigi toʻpigʻigacha loyga botib ketdi. — Yoshlik

Baʼzan Bektemir tizzagacha loyga botadi. Kalavlanadi, yiqiladi. — Oybek, Quyosh qoraymas

Oldinda barxan tepa paydo boʻlib, mashina undan oʻta olmay, gʻarillay-gʻarillay qumga botib qoldi. — M. Mansurov, Yombi

Tizzasigacha tuproqqa botib, bir yonboshiga qiyshayib qoldi. — S. Ahmad, Ufq

6. Qarzga botmoq Katta miqdorda qarz boʻlmoq.

Otamurodni uylantirganlarida qarzga botdi. — Sharq yulduzi

7. Biror ruhiy holatga tushmoq, koʻmilmoq; biror salbiy muhit, gʻoya va shu kabilar taʼsiriga berilib yoki girdobiga tushib qolmoq.

Sherbek xayolga botib, uzoq jim qoldi, soʻng chuqur uh tortdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Gulnor boshini egib, chuqur sukutga botdi, bir lahzada yuzini iztirob koʻlankasi qopladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Ularga tikilib goh jilmaydi, goh qaygʻuga botdi. — Yoshlik

Gunohga botasizlar! Bor, yuz-qoʻlingni yuvib chiq, xazon boʻlgur. — Hamza

— Dadasi! Gunohga botmang, dadasi! — dedi chirillab. — Oʻ. Hoshimov, Ikki eshik orasi

8. Qattiq tegmoq, ogʻir tuyulmoq.

Bu gap menga ancha ogʻir botdi, lekin chidadim. — Yoshlik

Isfandiyorning beandisha mulohazasi bosh vazirga ogʻir botdi. — S. Siyoyev, Avaz

Lodon deding, sening soʻzing menga botibdi, Shunday lodon necha devni yutibdi. — Malikayi ayyor

9. Ichkari tomon ezilib, botiq hosil boʻlmoq, ichkari kirmoq.

Ali tajang bir tomoni ichiga botgan kaskasini koʻzigacha bostirib kiydi. — Oybek, Quyosh qoraymas

Uning qizarinqiragan koʻzlari ich-ichiga botib ketgan edi. — S. Zunnunova, Olov

10. Ufq orqasiga yashirinmoq, yashirinib, koʻzdan gʻoyib boʻlmoq (asosan Quyosh, Oy haqida).

Kun qizarib botsa, qizingni uzat, Tong qizarib otsa, tomingni tuza t. — Maqol

Oy botsa ham, boy yotmas. — Maqol

Mana uzzukun butun borliqni qizdirib, oʻz kuchini koʻrsatgan quyosh ufqni olovlantirib botmoqda. — Gazetadan

11. Singmoq, hazm boʻlmoq; nasib qilmoq.

Birovni norozi qilib olingan non menga botmaydi. — Sharq yulduzi

Ayronni qanday ichayin, Och yuragimga botmaydi. — Nurali

  • Ayil botmoq Bu gaplar Nazokatga ayil botdi. — A. Muxtor, Opa-singillarAyil botadigan joyi shun-daki, oʻz ayblarini yashirish, odamlar fikrini chalgʻitish niyatida sofdil kishilar ustidan tuhmatlar uyushtiradi. — Mushtum
Toʻliq maqola →
bot
Izohli lugʻat · yana 8 ta lugʻatda

1. Oradan koʻp vaqt oʻtmay yoki oʻtkazmay; tez. "Qanotli soʻzlar". n Mirmuhsin, Umid. B. Boyqobilov

Ekinlar bot avj oldi. Birovning baxtiga suyangan bot qoqilar

-Bir ishga tez kirishib, bot qaytarsan. Oʻzingni bosib ol, — dedi Nafisa Hafizaga

Hayot tashvishi-la boʻlib ovora, Ajdodlar ruhini unut-mangizbot

2. Yana, qayta. M.M.Doʻst, Gala-tepa qissalari. Oripov. M.M.Doʻst, Lolazor

Elomonov Sobirjonga ba-tafeil xat yozib, ahvolini tushuntirdi, tezroqkel, deb bot oʻtindi

Sen chindan ham goʻzalsan, Huzuringga keldim bot. A

Avval bek gʻashini keltirgan paypiarini bot va bot eslaydi

Toʻliq maqola →
botir
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

1. Xavf-xatardan, qiyinchilikdan qoʻrqmaydigan, qoʻrqmas, dovyurak, jasur. Ogʻzi (yoki tili) botir - hech kimni va hech narsani andisha qilmay va qoʻrqmay gapiraveradigan

Koʻz - qoʻrqoq, qoʻl - botir — Maqol

Mergan ovda bilinar, botir yovda bilinar — Maqol

Musa umrida boyga bunchalik tik, botir boqmagan — N. Fozilov, Diydor

Qoʻrqoq boʻlmay botir boʻling, beklarim, Botir odam har ofatdan qoladi — "Nurali"

Ogʻzi botir odam

Ogʻzi botir odamlar yoʻq deysizmi? El ogʻziga elak tutib boʻlmaydi — "Oʻzbekiston qoʻriqlari"

Uning [Tojining] juda ogʻzi botir: gap kelganda, hech kimni ayamasdi — Mirmuhsin, Meʼmor

2. Botir (erkaklar ismi)

Toʻliq maqola →
boʻta
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

BOʻTA ’tuyaning bolasi’. Karvondagi tuyalardan birining b oʻ t a s i bor edi. Bu ot qadimgi turkiy tilda ’bola tugʻ-’ maʼnosini anglatgan bot- feʼlidan (ЭСТЯ, II, 200) -u qoʻshimchasining -a shakli bilan yasalgan; Devonda (I, 142) va DSda (115- bet) bu soʻz botu shaklida keltirilgan; oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almashgan: bot- + a = bota > botä. Asli bot- feʼli barcha hayvonlarning tugʻishiga nisbatan ishlatilgan, shunga koʻra botä oti dastlab ’hayvon bolasi’ni ang— latgan, keyinchalik maʼnoda torayish voqe boʻlib, faqat 'tuyaning bolasi’ni bildira boshlagan

1. Tuyaning bir yoshgacha boʻlgan bolasi, boʻtaloq. Maqol

Sabr qilsang, tuyaning yukini boʻta koʻtarar

2. Bolalarni, yoshlarni boʻtaloqqa qiyos qilib, erkalatib aytiladigan soʻz

3. Boʻta (erkaklar ismi)

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 93 →

Taʼriflar ichida

32 ta

Hammasini koʻrish · 32 →

Sheva materiallari

2 ta
batlamaq
Qashqadaryo viloyati · botirmoq
chomyr-
Qashqadaryo viloyati · botirmoq