См.: tamizli
Поиск
По запросу «botamiz» — результатов: 93
Фильтр
Словарные статьи
93fl. 1. Suyuqlik, sochiluvchan jism va shu kabilar ichiga yorib kirmoq. choʻmmoq.
Suvga tomgan yogʻ botmas. — Maqol
[Shokir ota] Oldida yotgan kerakli asboblarni tez topa olmas, kuvani qidirgan qoʻli shirach kosaga botar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Kechagi chorshanba bozor bir sigir oldim deng, yegani quruq xashag-u, sutiga qoshiq botmaydi — shundoqqina qaymoq. — Askiya
2. Belanmoq, koʻmilmoq; qoplanmoq.
Terga botmoq. Qonga botmoq.
Yusufbek shunday qarasa, Amirbek oʻzidan ketib qolyapti, hamma yeri bilchillab, qonga botib kelayapti. — Yusuf va Ahmad
Zambarakning oʻqi tegdi sonima, Oq koʻylagim botdi qizil qonima. — Qoʻshiqlar
Otlar oppoq koʻpikka botgan, har junidan ter ketgan — Yusuf va Ahmad
Madaminning yoʻgʻon, semiz qora barmoqlari yoqqa botgan guruchlar orasida oʻrmalay boshladi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
U [Rukniddin] terga botib, suv boʻlib ketgan edi. — Mirmuhsin, Temur Malik
3. Gʻarq boʻlmoq, choʻkmoq.
Dushman kemasi suvga botdi. Tavakkalchining kemasi botmas. — Maqol
4. Bosib, ezib yoki yorib ichiga kirmoq; koʻmilmoq; suqilmoq, sanchilmoq.
Badaniga achchiq qamchi botibdi. — Yusuf va Ahmad
Etak yarim boʻlar-boʻlmas, bogʻichi boʻynini kesib yuborguday botadi. — S. Nurov, Narvon
Bilaguzuk bilagima botadi. Usta yigit roʻmolimdan tortadi. — Qoʻshiqlar
Ularning oʻlimi bu xoin cholning Koʻksiga xanjardek abadiy botdi. — X. Davron, Qaqnus
Qilich, nayza sindi-da, Ikkoviga botmaydi. — Nurali
5. Tiqilib yoki koʻmilib, yurolmay qolmoq, zoʻrgʻa yurmoq.
Etigi toʻpigʻigacha loyga botib ketdi. — Yoshlik
Baʼzan Bektemir tizzagacha loyga botadi. Kalavlanadi, yiqiladi. — Oybek, Quyosh qoraymas
Oldinda barxan tepa paydo boʻlib, mashina undan oʻta olmay, gʻarillay-gʻarillay qumga botib qoldi. — M. Mansurov, Yombi
Tizzasigacha tuproqqa botib, bir yonboshiga qiyshayib qoldi. — S. Ahmad, Ufq
6. Qarzga botmoq Katta miqdorda qarz boʻlmoq.
Otamurodni uylantirganlarida qarzga botdi. — Sharq yulduzi
7. koʻchma Biror ruhiy holatga tushmoq, koʻmilmoq; biror salbiy muhit, gʻoya va shu kabilar taʼsiriga berilib yoki girdobiga tushib qolmoq.
Sherbek xayolga botib, uzoq jim qoldi, soʻng chuqur uh tortdi. — S. Anorboyev, Oqsoy
Gulnor boshini egib, chuqur sukutga botdi, bir lahzada yuzini iztirob koʻlankasi qopladi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Ularga tikilib goh jilmaydi, goh qaygʻuga botdi. — Yoshlik
Gunohga botasizlar! Bor, yuz-qoʻlingni yuvib chiq, xazon boʻlgur. — Hamza
— Dadasi! Gunohga botmang, dadasi! — dedi chirillab. — Oʻ. Hoshimov, Ikki eshik orasi
8. koʻchma Qattiq tegmoq, ogʻir tuyulmoq.
Bu gap menga ancha ogʻir botdi, lekin chidadim. — Yoshlik
Isfandiyorning beandisha mulohazasi bosh vazirga ogʻir botdi. — S. Siyoyev, Avaz
Lodon deding, sening soʻzing menga botibdi, Shunday lodon necha devni yutibdi. — Malikayi ayyor
9. Ichkari tomon ezilib, botiq hosil boʻlmoq, ichkari kirmoq.
Ali tajang bir tomoni ichiga botgan kaskasini koʻzigacha bostirib kiydi. — Oybek, Quyosh qoraymas
Uning qizarinqiragan koʻzlari ich-ichiga botib ketgan edi. — S. Zunnunova, Olov
10. Ufq orqasiga yashirinmoq, yashirinib, koʻzdan gʻoyib boʻlmoq (asosan Quyosh, Oy haqida).
Kun qizarib botsa, qizingni uzat, Tong qizarib otsa, tomingni tuza t. — Maqol
Oy botsa ham, boy yotmas. — Maqol
Mana uzzukun butun borliqni qizdirib, oʻz kuchini koʻrsatgan quyosh ufqni olovlantirib botmoqda. — Gazetadan
11. Singmoq, hazm boʻlmoq; nasib qilmoq.
Birovni norozi qilib olingan non menga botmaydi. — Sharq yulduzi
Ayronni qanday ichayin, Och yuragimga botmaydi. — Nurali
- Ayil botmoq Bu gaplar Nazokatga ayil botdi. — A. Muxtor, Opa-singillarAyil botadigan joyi shun-daki, oʻz ayblarini yashirish, odamlar fikrini chalgʻitish niyatida sofdil kishilar ustidan tuhmatlar uyushtiradi. — Mushtum
1. rvsh. Oradan koʻp vaqt oʻtmay yoki oʻtkazmay; tez. "Qanotli soʻzlar". n Mirmuhsin, Umid. B. Boyqobilov
Ekinlar bot avj oldi. Birovning baxtiga suyangan bot qoqilar
-Bir ishga tez kirishib, bot qaytarsan. Oʻzingni bosib ol, — dedi Nafisa Hafizaga
Hayot tashvishi-la boʻlib ovora, Ajdodlar ruhini unut-mangizbot
2. Yana, qayta. M.M.Doʻst, Gala-tepa qissalari. Oripov. M.M.Doʻst, Lolazor
Elomonov Sobirjonga ba-tafeil xat yozib, ahvolini tushuntirdi, tezroqkel, deb bot oʻtindi
Sen chindan ham goʻzalsan, Huzuringga keldim bot. A
Avval bek gʻashini keltirgan paypiarini bot va bot eslaydi
BOʻTA ’tuyaning bolasi’. Karvondagi tuyalardan birining b oʻ t a s i bor edi. Bu ot qadimgi turkiy tilda ’bola tugʻ-’ maʼnosini anglatgan bot- feʼlidan (ЭСТЯ, II, 200) -u qoʻshimchasining -a shakli bilan yasalgan; Devonda (I, 142) va DSda (115- bet) bu soʻz botu shaklida keltirilgan; oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almashgan: bot- + a = bota > botä. Asli bot- feʼli barcha hayvonlarning tugʻishiga nisbatan ishlatilgan, shunga koʻra botä oti dastlab ’hayvon bolasi’ni ang— latgan, keyinchalik maʼnoda torayish voqe boʻlib, faqat 'tuyaning bolasi’ni bildira boshlagan
1. Tuyaning bir yoshgacha boʻlgan bolasi, boʻtaloq. Maqol
Sabr qilsang, tuyaning yukini boʻta koʻtarar
2. koʻchma Bolalarni, yoshlarni boʻtaloqqa qiyos qilib, erkalatib aytiladigan soʻz
3. Boʻta (erkaklar ismi)
узбекскийikkalasiрусскийоба
узбекскийboʻtam, boʻtalogʻim, aziz, hurmatliрусскийдитя, деткаанглийскийchild
Asïylïy kišilär bolur bu qutu, bularïy yemä edgü tutyïl botu Bu turli kishilar foydali bo‘ladi, bularni yanada aziz tutgil, ey bo‘tam – Люди этого сорта полезны, содержи их хорошо, любезный – People of this sort are useful, keep them well, amiable