Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«Tiri» boʻyicha 1778 ta natija

Filtr

Lugʻat maqolalari

1207 ta
tir
Izohli lugʻat · yana 3 ta lugʻatda

ot (i — choʻziq) kt. Uq, kamon oʻqi.

Tir otmoq.

Har balodan asraguvchi eng muhim, qimmat yarogʻ — Tiri vahshat, xanjari zillatga qalqondir kitob. — Hamza

  • Tiri mijgon
Toʻliq maqola →
tirik
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

sft. 1. Oʻlmagan, hali yashab turgan; hayot, barhayot.

Ikkita tirik katta baliqning boʻgʻzidan kanop oʻtkazib, hovuzga tashlab qoʻyildi. — Mirmuhsin, Soʻgal

E, onajonginam, qani endi, sen ham shu yerda tirik boʻlsang-u, oʻz oʻgʻlingning qanday odam boʻlganini koʻrsang, deb xayol qildi [Elmurod]. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Alhamdulilloh, koʻrdim, tirik ekansan, noqobil bolam. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Oʻsimlik yoki hayvonot dunyosiga oid; jonli.

Tirik tabiat. Tirik organizm.

3. Oʻzining yangi vaqtdagi koʻrinishini, tarovatini yoʻqotmagan, soʻlmagan (oʻsimlik, uning guli, mevasi va shu kabilar haqida).

Sabzining tirik-tirigini terib olmoq. Bodring suvda tirik turadi.

4. Kuch-quvvatini yoʻqotmagan; bardam, tetik.

[Buvim] Tirikkina kampir, hassa tutmaydi. — Oybek, Bolalik

5. Tiyrak; sergʻayrat, harakatchan.

Hamida oʻn olti yoshlardagi tirik, quvnoq qiz. — A. Qahhor, Adabiyot muallimi

6. Yashayotgan, saqlanib qolgan, jonli, barhayot.

Azim togʻa bilan suhbatlashgan odam uni tirik tarix deydi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Bu taxt-u saltanatlar benom-u nishon yoʻqolur, faqat meʼmor-u musavvirlar yaratgan zoʻr sanʼat asarlari tirik qolur, degan aqidalar bizga maʼlum. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

7. Yaxshi pishib yetilmagan (asosan ovqatga solingan don haqida).

Mastavaning guruchi tirik, bir oz qaynasin. Mosh hali tirik.

Xayolim qochib, kabobni qayish qilib qoʻyibman. Osh ham tirik boʻlibdi. — P. Qodirov, Qadrim

  • Koʻz tirigida Hayot vaqtida, hayotligida, oʻlmasdan. [Ona:] Koʻzimning tirigida orzu-havasini koʻrsam, deyman bolaginamning. — I. Rahim, Chin muhabbatEndi koʻzimning tirigida eng kichik Yusufjon ukangni ham xatna qildirib qoʻysam, deyman. — Boʻtakoʻz
  • Tirik vazn Hayvonning tiriklayin tortilgandagi ogʻirligi. Goʻshtga topshirilgan har bir qoramolning tirik vazni oʻrtacha 400 kilo-grammga yetdi. — Gazetadan
  • Tirik yetim Ota-onasi oʻlmagan, ammo ulardan biror sabab bilan judo boʻlgan bola haqida. [Sharofat:] Bolam tirik yetim boʻlmasin, deb keldim. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
  • Tirik jon Yashab turgan inson haqida, unga nisbatan qoʻllanadi. Hay, mayli, tirik jon nimalarni koʻrmaydi! Nima boʻlsa, koʻraveramiz! — P. Tursun, Oʻqituvchi
  • Tirik tovon
Toʻliq maqola →
TİRİL=

oʻzbekchatirilmoq, yashamoqruschaжить, оживатьinglizchalive

Tirilsü köŋül bolsu näfsim ölüg Ko‘ngil tirilsin, nafsim o‘lsin – Пусть оживет мое сознание и буду мертв я сам –Let my consciousness revive and my passion will be dead

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 1207 →

Taʼriflar ichida

7 ta
JONLI

1. janlı, janı bar, tiri; 2. awıs. qızǵın, jalınlı; 3. awıs. shoq; háreketsheń; 4. awıs. shın, haqıyqıy; 5. awıs. anıq, túsinikli;

YER

1. Jer planetası; 2. Jerdiń qurǵaqlıq bólimi, qurǵaq, qurǵaqshılıq; 3. Planetamız qabıǵınıń sırtqı qatlamı; 4. tiri organzimler jasap atırǵan jerdiń beti; 5. jer, aymaq;

zillat

zillat kt. Kamsitish, xoʻrlash, haqorat; tubanlik. — Shunda biz zorlikdan, zillatdan qutulurmiz, tinch boʻlurmiz, vatanimiz tinch boʻlsin, omin! — dedi olomon. Oybek, Nur

tir

tir esk. (i — choʻziq) kt. Uq, kamon oʻqi. Tir otmoq. Har balodan asraguvchi eng muhim, qimmat yarogʻ — Tiri vahshat, xanjari zillatga qalqondir kitob. Hamza (i — choʻziq

Hammasini koʻrish · 7 →

Ertaklar

314 ta
Abduaziz
Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Alvasti
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir yigit tasodifan alvastining telpagini qoʻlga kiritadi va shu orqali koʻrinmas boʻlib qoladi. U alvasti bilan birga turli sarguzashtlarga duch keladi, jumlad

Hammasini koʻrish · 314 →

Sheva materiallari

249 ta
Chorsi kumush
Fargʻona viloyati · Chorsi kumush

pichoqchilikda qushpichoq (kachkart) ning dastasiga yopishtirilgan chiroyli bir metall bo'lak

DUVASTARA, dushastara
Fargʻona viloyati · duvastara

zargarlikda - kumushga tillani yopishtirishning bir usuli

Häläklämäk
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · ovora qilmoq

ovora qilmoq, tashvishga solmoq; urintirib qoʻymoq

Jangli bodrak
Xorazm viloyati · Varrak

Ikki shoxiga qayrilgan qamish yopishtirilgan, uchirilganda shamol ta’sirida jaranglaydigan varrak

Uzayam
Xorazm viloyati · cho'zish

ishni uzaytirish, cho'zish, o'ylab ish qilish

a:rästä
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · ozoda

1. ozoda, toza, pokiza: 2. yig'ishtirilgan, saranjom-sarishta qilingan uy, hovli va b. x.

Hammasini koʻrish · 249 →

Sahifalar

1 ta
Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.