Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«Begidan» boʻyicha 97 ta natija

Filtr

Lugʻat maqolalari

94 ta
BEGI

qahramonruschaгеройinglizchahero

Süčig esrükindä batar ay begi Ey qahramon, sharob mastlikdan koʻra yomonroqdir – О герой, вино ведь хуже опьянения – About the hero, wine is worse than intoxication

Toʻliq maqola →
bek
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Turkiy xalqlarning baʼzilarida xonliklar davrida davlat arboblariga, shahar yoki viloyat hokimlariga, ularning bolalariga berilgan faxriy unvon hamda shunday unvonga sazovor boʻlgan shaxs.

Boshlab hudaychi ot ustidan bir kimxob toʻnni olib, qoʻrgʻon begiga kiydirdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Atrof shahar va qishloq beklari aksar Musulmonqulning oʻz odamlaridan. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Aslida bu otni, Ulugʻbek Mirzo Samarqand taxtiga chiqqanda, Buxoro begi tuhfa etgan edi. — Mirmuhsin, Meʼmor

2. Erkaklar ismining tarkibiy qismi, masalan,

Yoʻldoshbek, Otabek, Yusufbek.

3. (1-shaxs egalik shaklida) Oʻz begi yoki xoʻjayiniga murojaatda yoki ular haqida gapirganda ishlatilgan soʻz.

Qaygʻurma, begim! Hasanali otang bu toʻgʻrida ham seni yodidan chiqarmaydi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Eski vaqtda yer-suv egalarining xizmatkorlari xonlar zamonidagi rasm-rusumni qilib, oʻz xoʻjayinlarini “begim“, “xonim“, oyim deb hurmatlar edilar. — M. Muhammadjonov, Turmush urinishlari

  • Beklar begi
  • Bek oyim yoki begoyim Bekning onasi yoki xotini va ularga murojaat shakli. Hasanali tanitdi: — Mana bu kishi qayin onangiz — bek oyim boʻladilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
  • Uzi(ga) xon, oʻzi(ga) bek Har kim oʻziga xon, oʻziga bek. — Maqol
Toʻliq maqola →
beka
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Bekning va umuman hukm-dorlarning, boyonlarning xotini.

Choʻri qiz Boʻston bekasining hozirgina saroydan kanizak kelib ziyofatga olib ketganligini bildirdi. — Oybek, Navoiy

Labbay, Badia bekam! [dedi Zavrak]. Badia oʻz ismiga “bekam“ soʻzini qoʻshib aytganni yoqtirar, chunki podshoning goʻzal kenja qizi Gulgun Aqoning nomiga ham beka qoʻshilardi. — Mirmuhsin, Meʼmor

2. Oilaga, xonadonga yoki xoʻjalikka boshchilik qiluvchi ayol.

Bogʻbonsiz bogʻ misli choʻl-yobon, Bekasiz uy — suvsiz tegirmon. — Qanotli soʻzlar

Toʻy bekasi — Mirzakarimboyning xotini ayollarni uch guruhga ayirgan edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

— Yarim kechada qayoqqa boramiz, oʻzingiz oʻylang! — dedi kuyov mehmonxona bekasiga. — S. Anorboyev, Oqsoy

3. Boshqaruvchi, sardor, ega, sohib.

Nechun, axir, mard goʻzallar bekasi, Gumburlamas Asqar togʻning tegrasi. — A. Sher, Qadimgi kuy

Uch oy yoʻlingizda yotdim koʻz tikib, Ey, bahor bekasi — may chechaklari. — A. Oripov

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 94 →

Taʼriflar ichida

2 ta
bas

bas und. Boshqa kerak emas, shu bilan yetar; toʻxtat. -Bas! — qichqirdi Mirzakarimboy,— manmanlik — xudo urganlik. Oybek, Tanlangan asarlar Bas endi, yota berma. Sal mehn

bas

bas und. Boshqa kerak emas, shu bilan yetar; toʻxtat. -Bas! — qichqirdi Mirzakarimboy,— manmanlik — xudo urganlik. Oybek, Tanlangan asarlar Bas endi, yota berma. Sal mehn

Ertaklar

1 ta
Toʻlgʻonoy
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda kambagʻal oiladan chiqqan Toʻlgʻonoyning jasorati va topqirligi tasvirlanadi. U oʻz oilasini qutqarish uchun gʻayrioddiy yoʻlni tanlab, koʻplab sa