Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«BEK» boʻyicha 645 ta natija

Filtr

Lugʻat maqolalari

286 ta
bek
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Turkiy xalqlarning baʼzilarida xonliklar davrida davlat arboblariga, shahar yoki viloyat hokimlariga, ularning bolalariga berilgan faxriy unvon hamda shunday unvonga sazovor boʻlgan shaxs.

Boshlab hudaychi ot ustidan bir kimxob toʻnni olib, qoʻrgʻon begiga kiydirdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Atrof shahar va qishloq beklari aksar Musulmonqulning oʻz odamlaridan. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Aslida bu otni, Ulugʻbek Mirzo Samarqand taxtiga chiqqanda, Buxoro begi tuhfa etgan edi. — Mirmuhsin, Meʼmor

2. Erkaklar ismining tarkibiy qismi, masalan,

Yoʻldoshbek, Otabek, Yusufbek.

3. (1-shaxs egalik shaklida) Oʻz begi yoki xoʻjayiniga murojaatda yoki ular haqida gapirganda ishlatilgan soʻz.

Qaygʻurma, begim! Hasanali otang bu toʻgʻrida ham seni yodidan chiqarmaydi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Eski vaqtda yer-suv egalarining xizmatkorlari xonlar zamonidagi rasm-rusumni qilib, oʻz xoʻjayinlarini “begim“, “xonim“, oyim deb hurmatlar edilar. — M. Muhammadjonov, Turmush urinishlari

  • Beklar begi
  • Bek oyim yoki begoyim Bekning onasi yoki xotini va ularga murojaat shakli. Hasanali tanitdi: — Mana bu kishi qayin onangiz — bek oyim boʻladilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
  • Uzi(ga) xon, oʻzi(ga) bek Har kim oʻziga xon, oʻziga bek. — Maqol
Toʻliq maqola →
beka
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Bekning va umuman hukm-dorlarning, boyonlarning xotini.

Choʻri qiz Boʻston bekasining hozirgina saroydan kanizak kelib ziyofatga olib ketganligini bildirdi. — Oybek, Navoiy

Labbay, Badia bekam! [dedi Zavrak]. Badia oʻz ismiga “bekam“ soʻzini qoʻshib aytganni yoqtirar, chunki podshoning goʻzal kenja qizi Gulgun Aqoning nomiga ham beka qoʻshilardi. — Mirmuhsin, Meʼmor

2. Oilaga, xonadonga yoki xoʻjalikka boshchilik qiluvchi ayol.

Bogʻbonsiz bogʻ misli choʻl-yobon, Bekasiz uy — suvsiz tegirmon. — Qanotli soʻzlar

Toʻy bekasi — Mirzakarimboyning xotini ayollarni uch guruhga ayirgan edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

— Yarim kechada qayoqqa boramiz, oʻzingiz oʻylang! — dedi kuyov mehmonxona bekasiga. — S. Anorboyev, Oqsoy

3. Boshqaruvchi, sardor, ega, sohib.

Nechun, axir, mard goʻzallar bekasi, Gumburlamas Asqar togʻning tegrasi. — A. Sher, Qadimgi kuy

Uch oy yoʻlingizda yotdim koʻz tikib, Ey, bahor bekasi — may chechaklari. — A. Oripov

Toʻliq maqola →
bekas
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

sft. Hech kimi yoʻq, kimsasiz; yolgʻiz.

Gʻozi Yunus faqir va bekas. — Guliston

Bir gʻarib, bekas tagʻoyi xoksorim bor edi. — Muqimiy

Toʻliq maqola →
bekat
Izohli lugʻat · yana 7 ta lugʻatda

ot 1. Qadimda yoʻllarda karvonlar va yoʻlovchilar toʻxtab dam oladigan maxsus joy, manzil.

Otabek bir necha bekatga mehmonlarni kuzatib borib, soʻngra qaytmoqchi edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

U [Toʻrgʻay] oʻziga maʼlum boʻlgan ikki bekatda otni oʻzgartirdi. — Mirmuhsin, Temir Malik

2. Pochta stansiyasi.

Xat ham tez kelmaydi, baʼzan bekatlarda yoʻqolib ketadi. — J. Sharipov, Xorazm

3. Yoʻlovchilarning biror transport turi (masalan, avtobus, tramvay yoki metro)ga chiqish va undan tushishlari uchun belgilangan joy.

Avtobus bekati.

Yer osti bekatlari pardozida kulolchilik sanʼati namunalaridan keng foydalanilyapti. — Gazetadan

Eshaklar dikir-dikir yoʻrgʻalab, Kosondan chiqdi va temir yoʻl bekatiga qarab burilgan yoʻl boʻylab ketdi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi

4. Hayotda bosib oʻtiladigan yoʻlning maʼlum bosqichi, marrasi.

Hayotning umumiy oqimi bilan birga hamisha olgʻa intilib, yangidan-yangi bekatlarni bosib oʻtayotganini, ulugʻ manzil sari hormay-tolmay suzayotganini eslab, qalbi sevinch va quvonch bilan toʻlardi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Yangi yil boʻsagʻasi ularning yana bir bekati goʻyo. — Saodat

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 286 →

Taʼriflar ichida

192 ta
ČAYRÏ (BEG)

saroy unvoni– придворный чин и титул – title of palace. Qayusï ïnanč beg qayu čayrï beg– Qaysisi inanch beg, qaysisi chag‘ri beg – Кто из них ынанч-бек, а кто чагры-бек –

oldinlamoq

oldinla Oldinga tomon bosmoq, bormoq, yurmoq; ilgarilamoq. Aziz-bek qamchisini koʻkragiga koʻndalang qoʻyib, boshi bilan javob ishorasi berib oldinlar edi. A. Qodiriy, Oʻ

ÏNANČ

mansab – чин, титул – title of palace. Qayusï ïnanč beg qayu čayrï beg – Qaysisi inanch beg, qaysisi chag‘ri beg – Кто из них ынанч-бек, а кто чагры-бек – Which one of th

chapillatmoq

chapillat Chapillamoq feʼlining orttirma nisbati. Qodir qalin lablarini chapillatib, nonni uzoq chaynadi. E. Usmonov, Yolqin Suvni kechib oʻtish, suzish kabi harakatlarda

soʻqqabosh

so‘qqabosh Hech kimi yoʻq, yolgʻiz. Soʻqqabosh odam, [U] Dunyoda yakka-yu yagona, soʻqqabosh odam. S. Ahmad, Jimjitlik Nazar-bek, bizda oila yoʻq, oilamiz oʻn yil burun q

Hammasini koʻrish · 192 →

Ertaklar

92 ta
Andijonlikning hikoyasi
Xalq ogʻzaki ijodi

Andijonlik yigitning sarguzashtlari haqidagi ushbu ertakda, yigitning boyga xizmatga kirishi va turli qiyinchiliklarga duch kelishi tasvirlanadi. Uning boshidan

Aqlli bola
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertak oʻgay ona zulmiga uchragan aqlli bolaning sarguzashtlari haqida. U oʻzining zukkoligi bilan qiyin vaziyatlardan chiqib, baxtli hayot kechirishga muvaff

Aqlli qiz (2)
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻil va bir qizi bor otaning koʻzlari ojiz boʻlib qoladi. Qiz otasining koʻzini ochish uchun dori izlab, koʻplab qiyinchiliklarni yengib oʻtadi va oxir-oq

Ayiqpolvon
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Baxtli kal
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻtinchi kalning sarguzashtlari, uning topqirligi va sehrli kuchlar yordamida qiyinchiliklarni yengib oʻtishi hikoya qilinadi. Kal podshohning hiylal

Bek bilan dehqon
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻzining aql-zakovati va mehnatsevarligi bilan ajralib turadigan dehqonning bek bilan boʻlgan munosabatlari tasvirlanadi. Dehqon bekning sinovlaridan

Hammasini koʻrish · 92 →

Sheva materiallari

52 ta
Gotir
Xorazm viloyati · keltir

keltir; Turk-Barlos va o'zbek-qipchoq lahjalarida 'ketir' shakli ishlatiladi

ahansop
Fargʻona viloyati · ahansop

o'zbek zargarlari kumush va tillani egovlaganda chiqqan qipiqlari

bajiman
Xorazm viloyati · soliq yigʻuvchi bek

tar. Xiva xonligida soliq yigʻuvchi bek

bajman
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · toʻqay qorovuli; soliq yigʻuvchi bek, zakotchi
bajïman
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · toʻqay qorovuli; soliq yigʻuvchi bek, zakotchi

Hammasini koʻrish · 52 →

Maqolalar

1 ta

Tashqi resurslar

20 ta
Tahrirchi
Imlo va yozuv vositalari

Oʻzbek tili uchun imlo va uslub tekshiruvi.

Tilmoch
Mashina tarjimasi

Oʻzbek tili uchun mashina tarjimasi xizmati.

Common Voice: oʻzbek tili
Korpuslar va ilmiy resurslar

Oʻzbek nutqining ochiq maʼlumotlar toʻplami; ovoz yozib yoki yozuvlarni tekshirib hissa qoʻshish mumkin.

Google Tarjimon
Mashina tarjimasi

Oʻzbek tilidan va oʻzbek tiliga 100 dan ortiq til bilan mashina tarjimasi.

Hammasini koʻrish · 20 →

Sahifalar

2 ta
Hamkorlar

<span translate="no">til.uz</span> loyihasini yaratayotgan va qoʻllab-quvvatlayotgan tashkilotlar.

Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.