Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «qilmaslik» — результатов: 207

Фильтр

Словарные статьи

92
qil

QIL 'hayvon dumining, yolining uzun tolasi', 'soch tolasi'. Argʻamchiga h i l huvvat (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli qïl tarzida talaffuz qilingan (Devon, I, 324; DS, 442); keyinchalik oʻzbek tilida ï unlisining qat- tiqlik belgisi yoʻqolgan: qïl > qil

ot 1. va baʼzi boshqa hayvonlar dumi yoki yolining har bir tolasi; umuman, jun, soch, moʻy va shu kabilarningtolasi. .1. Ochilning ot kiliday qaysar, koʻngʻirtob sochlari doʻppi chetidan qayrilib chikib turar.. edi. P. Qodirov, Uch ildiz

Ot dumining qili. Qi

elak. Qil tuzok. Argʻamchiga qil quvvat — Maqol

2. s.t. esk. Musiqa asboblarining tebranganda ovoz chiqaradigan ipi; tor. [Gulandomning] Barmoklari dutor killarida mohir oʻynadi. Oybek, Tanlangan asarlar

Полная статья →
qilmoq

fl. 1. Bajo keltirmoq, bajarmoq, ijro etmoq, amalga oshirmoq.

Ish qilmoq. Qilamiz desak ish koʻp. Aytganingizning hammasini qildim. Bilganingni qil. Qush uyasida koʻrganini qiladi. — Maqol

Qiz tomon, garchand toʻyni bir yil keyin qilish sharti bilan boʻlsa ham, rozilik beribdi. — O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa

2. Baʼzi otlar bilan birikib, shu ot anglatgan narsani tayyorlash, hozirlash, pishirish maʼnosini bildiradi.

Xamir qilmoq. Guvala qilmoq. Eshik qilmoq. Pichoq qilmoq. Rom qiladigan usta. Oʻtin qilmoq. Non qilmoq. Shoʻrva qilmoq.

3. Biror-bir ishga, lavozimga qoʻymoq, belgilamoq, tayinlamoq, lozim koʻrmoq, tanlab olmoq.

Vakil qilmoq. Direktor qilmoq. Boʻlim boshligʻi qilmoq.

Qanday vazifa berishni oʻzlaringga havola qilamiz, lekin hosilot kengashiga rais qilsalaring, kuymaysizlar. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Biz Homidboyni oʻzimizga kuyov oʻgʻil qilishdan hech bir monelik koʻrmaymiz. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. Soʻz yasash uchun xizmat qiladi — ot, sifat va boshqalar turkumga oid soʻzlardan turli maʼnoli feʼllar yasaydi.

Tomosha qilmoq. Taklif qilmoq. Rashk qilmoq. Eʼlon qilmoq. Orzu qilmoq. Zoʻrlik qilmoq. Dushmanlik qilmoq. Obod qilmoq. Shod qilmoq. Bezovta qilmoq. Sarishta qilmoq. Oh-voh qilmoq. Lip-lip qilmoq. Taqir-tuqur qilmoq.

Oʻgʻrilik qilgani uchun qoʻl kesiladir va yo dorga osiladir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Yana bir marta opalik qilsangiz, deb maslahatga kelgan edim. — B. Rahmonov, Yurak sirlari

Boʻtaboyga, kolxoz mustahkam boʻladi, degan gapning oʻzi kifoya qildi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor, chiroqlari

Yoʻgʻon kishi, xuddi gʻozga oʻxshab, gʻat-gʻat-gʻat qilib kuldi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

5. Bogʻlama vazifasida qoʻllanadi.

Oʻqituvchilik qilmoq. Oʻgʻlini muhandis qilmoq.

Sidiqjon hali buzilmagan toʻqayning narigi tomonida aravakashlik qilar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Mansur ham oʻrtoqlari bilan shu maydonda futbol oʻynar qora kepkasini qoshigacha bostirib, darvozabonlik qilar edi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Полная статья →

Показать все · 92 →

В определениях

107

Показать все · 107 →

Сказки

7
Bir xumcha oltin
Устное народное творчество

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Iskandarning shoxi bor
Устное народное творчество

Iskandar Zulqarnaynning sirli shoxlari borligi haqidagi bu ertakda, podshoh oʻz sirini hech kimga oshkor qilmaslik uchun sartaroshlarni oʻldiradi. Ammo bir sart

Kiyik bilan tulki
Устное народное творчество

Bu ertakda togʻdan tushib, chuqurga tushib qolgan kiyik va uning ustidan kulgan tulki haqida hikoya qilinadi. Unda oʻylamay ish qilmaslik kerakligi haqida ibrat

Oʻjarvoy bilan vafodor it
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻjar bolaning sarguzashtlari va uning vafodor iti haqida hikoya qilinadi. Oʻjarvoy oʻzining qaysarligi tufayli xavfli vaziyatga tushib qoladi, lekin

Qilich botir
Устное народное творчество

Qilich botirning sarguzashtlari, uning Oqbilak oyimni qoʻlga kiritishi va makkor kampirning hiylasi sababli yuzaga kelgan qiyinchiliklar haqida hikoya qilinadi.

Ziyod botir
Устное народное творчество

Ziyod botir ismli yigit podshohning qizi Qamarxonga oshiq boʻladi va turli sinovlardan oʻtib, oʻz sevgisi uchun kurashadi. Ertakda sadoqat, jasorat va adolat gʻ

Показать все · 7 →

Диалектные материалы

1
togʻatmaq
Andijon viloyati · tugatmoq

pisand qilmaslik