Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «qamal» — результатов: 49

Фильтр

Словарные статьи

18
qamal

QAMAL 'tashqi olam bilan aloqani uzish dara— jasidagi qurshov'. Yetmish kunlik bir q a m a l , yetmish kunlik chetdan .. munosabatni uzib turish, albatta, Toshkentni boʻldirib hoʻygan edi (Abdulla Qodiriy). Bu ot qadimgi turkiy tilda ham 'qurshovga ol—', ' tutqun qil—' maʼnosini anglatgan qama— fyuʼli— dan (ПДП, 410) eski oʻzbek tilida -l qoʻshimchasi bilan yasalgan (ССТТН, II, 64; КРС, 335: kamal I 2. 'osada, okrujeniye, blokada'); keyinchalik a unlilari ä unli lariga almashgan: qama— + l = qamal > qämäl

Qamal qilmoq Qamal holatiga olmoq, shunday holatda saqlamoq

Shahar qamal qilingani bu vahimani yana ham kuchaytirib yubordi — Mirmuhsin, Meʼmor

Bobur oʻtgan dafʼa Samarqandni yetti oy qamal qilganda, shahar xalqi ochlikdan nechogʻli azob tortganini Navoiy ham eshitgan boʻlsa kerak — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Полная статья →
qamamoq

fl. 1. Ozodlikdan mahrum qilib, qamoqxonaga yoki boshqa biror qamoq joyga tashlamoq, qamoqqa olmoq.

Turmaga qamamoq. Avaxtaga qamamoq. Besh yilga (besh yil muddat bilan) qamamoq.

Agar hokim hech kimni, ayniqsa, Qudrat akani qamamagan boʻlsa, aholini qoʻrqitmaslik, ishdan sovitmaslik uchun qamamagan. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Nima qilsin, militsiyaga borib, yo meni qamanglar, yo oqlanglar, desinmi? — S. Ahmad, Hukm

2. Biror chiqolmaydigan joy, xona yoki holatga olmoq.

Gʻulom qori Azimboyvachchaning bolalarini hujrasiga qamab olib, xafa qilayotgan ekan — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Avazni kichkina hujraga olib kirib qamab qoʻydi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

3. Atrofi oʻralgan (odatda, doim saqlanadigan, maxsus) joyga haydab kiritmoq, haydab kiritib, bekitib qoʻymoq; tutqunlikka solmoq.

Qoʻylarni qoʻraga qamamoq. Tovuqlarni tovuqxonaga qamamoq.

Yoyishga joyi boʻlmagan xoʻjaliklargina mollarini ogʻilxonalarga qamab boqadi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Soraxon pashshani kaftiga qamab, mushtini Saidiyning qulogʻiga tutdi. — A. Qahhor, Sarob

4. Berk joyga tiqib qoʻymoq, berk joyga tiqishtirib saqlamoq.

Narsalarni omborga qamamoq.

5. Dam bermoq, damlamoq.

Kameraga havo qamamoq.

Полная статья →
qamalmoq

fl. 1. Qamamoq feʼlining oʻzlik va majhul nisbati.

Bir yilga qamaldi. Mollar qoʻraga qamaldi.

2. Tashqi muhit bilan aloqada boʻlmay, oʻzini maʼlum bir muhit, joyda bosim tutmoq, bosim shu holatda boʻlmoq.

Qarilik orqasida koʻzdan qolib, ikki-uch yildan buyon uy ichiga qamalgan qaynatasi Najmiddinboyning davlati zoʻr. — Oybek, Tanlangan asarlar

Ishdan boʻshatilgan Bashirjon oʻn kuncha uyida qamalib yotdi. — N. Aminov, Suvarak

3. Ichkari kirib yoki ilinib, tutilib, chiqa olmay qolmoq, tutilmoq, tushmoq.

U ichiga katta oq kalamush qamalgan qop-qonni yerga qoʻydi, eshikchasini ochdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Koʻzi tinib, miyasi ari qamalgan qovoqdek gʻoʻngʻilladi, oyogʻi qaltirab majolsizlandi. — S. Ahmad, Hukm

4. Atrofi oʻralgan joyga kirib, toʻplanib qolmoq.

Uyga qamalgan tutun juda sekin tarqalmoqda.

Chor atrofdagi tunuka tomlardan chiqqan harorat hovli ichiga qamalib qolganday tuyulardi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Полная статья →

Показать все · 18 →

В определениях

20

Показать все · 20 →

Сказки

10
Duradgor bilan tikuvchi
Устное народное творчество

Bu ertakda hunarmand doʻstlar oʻrtasidagi raqobat va muhabbat hikoya qilinadi. Tikuvchi oʻz mahorati tufayli malikaga uylanib, podshohlikka erishadi.

Dushmanning katta-kichigi boʻlmas
Устное народное творчество

Bir karvon bilan ketib qolgan sichqon malikasini ozod qilishni istamagan podshohga qarshi sichqonlar podshosi urush e'lon qiladi va uning xazinasini bo'shatib,

Erkenja
Устное народное творчество

Uch oʻgʻilli podshohning kenja oʻgʻli Erkenja sarguzashtlari haqidagi ertak. U turli qiyinchiliklarga duch keladi va hayvonlarning yordami bilan ularni yengib o

Ernazar bilan Kimyonazar
Устное народное творчество

Ertakda otasidan sehrli pichoq meros qolgan Ernazar ismli yigitning sarguzashtlari hikoya qilinadi. U akalarining hasadidan qochib, oʻziga yangi hayot qurishga

Handalak polvon
Устное народное творчество

Ushbu ertakda ayiq tomonidan oʻgʻirlab ketilgan podsho qizining oʻgʻli Loʻnda polvonning sarguzashtlari hikoya qilinadi. U oʻzining gʻayritabiiy kuchi va doʻstl

Hasan va Husan
Устное народное творчество

Bu ertakda ikki aka-uka, Hasan va Husan, sarguzashtlarga boy hayot kechirib, turli mamlakatlarda qahramonlik koʻrsatadi. Ular oʻzlarining jasorati va topqirligi

Показать все · 10 →

Диалектные материалы

1
qamachav
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · qamal

qamal