Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «bogʻi» — результатов: 230

Фильтр

Словарные статьи

125
boʻgʻin

ot 1. Gavda suyaklarining togʻaylar, paylar bilan birikkan joylari.

Barmoq boʻgʻinlari.

Qoʻl suyaklari bir-biriga birikkan harakatchan birikmalar hosil qiladi, bu birikmalar boʻgʻinlar deyiladi. — Zoologiya

Boʻgʻinlari gʻadir-budur boʻlib ketgan barmoqlari bilan ogʻzining ikki chetini artdi. — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi

2. Bir turdagi qismlardan tashkil topgan suyakning har bir qismi; segment.

Umurtqa boʻgʻinlari. Boʻgʻinlarim ogʻriyapti.

Paygʻamov barmoqlarini bir-biridan oʻtkazib bukkanda, boʻgʻinlari qirsilladi. — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi

Mafosilga giriftor boʻlgan kimsadek, yetmish ikki boʻgʻini zirqirab ogʻridi. — S. Siyoyev, Avaz

3. Tanasi bir turdagi qismlardan, segmentlardan tuzilgan jonivorlar yoki oʻsimliklarning har bir qismi.

Chuvalchang boʻgʻinlari. Qamish boʻgʻinlari.

4. Uzviy ravishda bogʻlangan voqea-hodisa, jarayon yoki tashkilot va shu kabilarning har bir halqasi, bosqichi, pogʻonasi.

Toʻgʻri, qogʻozbozlik kamaydi. Lekin xodimlar quyi boʻgʻinlarni bezovta qilishning boshqa usullaridan foydalanmoqdalar. Gazetadan.Oshkoralik, demokratiya ham intizomning boʻgʻiniga aylanadi. — Gazetadan

5. Avlod, nasl.

Yosh boʻgʻin.

Shu ildizdan oʻsib chiqar kelajak boʻgʻin. — Gʻ. Gʻulom, Sheʼrlar

[Hojar:] Men qanday qilay! Yetti boʻgʻinimizda qulogʻim bunday satang nomini eshitgani yoʻq edi. — Hamza, Paranji sirlari

Eng aʼlo sifatli — birinchi yoki ikkinchi boʻgʻin duragaylar oʻz-oʻzidan koʻpaytiriladi. — Oʻzbekiston parrandachiligi

6. Soʻzning bir nafas bilan aytiladigan, bir yoki bir necha tovushdan iborat boʻlagi.

“Tosh“ soʻzi bir boʻgʻindan, bolta soʻzi esa ikki boʻgʻindan iborat.

  • Boʻgʻini boʻshashmoq (yoki qaltiramoq) 1. Oyoq-qoʻli boʻshashib ketmoq (qoʻrquv, hayajon va shu kabilardan). Juman qabulxonaga chiqib, qoʻlidagi qogʻozga qaragan edi, boʻgʻinlari boʻshashib, tizzasi qaltirab ketdi. — A. Muxtor, TugʻilishBirdaniga boʻgʻini qaltirab, qoʻrqib qolgan-da. — Bahrom va GulandomToparmanmi, yorim, seni? Boʻgʻinlarim tol-tol boʻshab. — Shirin bilan ShakarSeni koʻrib, bolam, boʻgʻinim boʻshadi, Sening koʻngling daryodayin toshadi. — Oysuluv
Полная статья →
boʻgʻiq

sft. 1. Boʻgʻilib, xirillab qolgan, xirildoq, aniq-tiniq emas, noaniq (ovoz haqida).

-Yoqmaydi! — dedi Anzirat alamnok, boʻgʻiq ovozda. — N. Qilichev, Quyun

— Oʻzi nima deydi, soʻradingmi? — Abdusamad amakining ovozi boʻgʻiq chiqdi. — M. Mansurov, Yombi

Yana boyadek boʻgʻiq kulgi ovozi eshitildi. — S. Karomatov, Oltin qum

2. Boʻgʻov solib toʻsilgan, biror narsa bilan boʻgʻilgan.

Keyin, bir vaqt hushimga keldim. Ogʻzim boʻgʻiq. Qalin narsaga oʻralgan-man. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Boʻgʻib, burib, siqib qoʻyilgan; tor.

Yoqasi boʻgʻiq koʻylak.

Katak koʻylagi, pochasi boʻgʻiq koʻk satin shalvari ozoda va oʻziga yarashgan. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

4. Havosi nam va buzuq, erkin nafas olib boʻlmaydigan.

Davralarning boʻgʻiq havo-sini jirkanmay shimiradilar. — Gʻ. Gʻulom, Yodgor

Biz ozdan keyin Amudaryo tomondan esgan salqin shabada boʻgʻiq havoni tarqatib yuboradi. — J. Sharipov, Xorazm

5. Erkin yashab, ishlab boʻlmaydigan; siqiq, ziq, tang.

Xoʻjayin aytgancha, uzilmagan gul boʻlmasa ham, ruhi, qalbi bu chirkin boʻgʻiq muhitda soʻnmagan, toʻzmagan koʻrinadi. — Oybek, Tanlangan asarlar

6. Uncha ochiq boʻlmagan, xira (rang, tus haqida).

Boʻgʻiq rang. Rangi boʻgʻiq chit.

Полная статья →
boʻgʻiz

ot 1. (3-shaxs birlikda boʻgʻzi va boʻgʻizi)

2. 1 Tomoqning qiziloʻngach va kekirdak boshlanadigan yeri; tomoq.

Odam ogʻzidan, mol boʻgʻzidan osilar. — Maqol

Hazratqul qoʻzichoqning boʻgʻziga pichoq tortdi. — S. Ahmad, Yulduz

Qitigʻiga tegsang, boʻgʻzingga ustara tortishdan toymaydi battol. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

3. Jon, hayot-mamot ramzi.

Musulmonqulning omonsiz qilichi ogʻaynimning boʻgʻzida edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. Qumgʻon, oftoba va shu kabilar idishlarning qornidan yuqorisidagi tor, naysimon qismi.

Shishaning boʻgʻzi. Obdastaning boʻgʻzi. Boʻgʻzi tor idish.

— Qaysi biridan boʻlsin? — dedi shishalarning boʻgʻzidan ushlab turib.

5. Oʻsimlik tanasining ildizga tutashgan joyi.

Bundan maqsad: koʻchatning boʻgʻzidagi tuproq choʻkib, havo kiritmaydi, ildizi yaxshi rivojlanadi. — Gazetadan

  • Joni boʻgʻiziga keldi
  • Gapi, soʻzi boʻgʻziga tiqilmoq yoki boʻgʻzida qolmoq Muayyan sharoit, ruhiy holat taʼsirida oʻz fikrini ayta olmay qolmoq, gapirolmay qolmoq. Indamadi-yu, aytadigan gapi boʻgʻziga tiqilib qolganday boʻldi. — A. Muxtor, AsarlarShu soʻz boʻgʻziga tiqildi. Aytay dedi, aytolmadi. — YoshlikShu payt eshik zarb bilan taqillab qoldi. Muhabbat choʻchib tushdi. Safaralining gapi boʻgʻzida qoldi. — N. Fozilov, Diydor
Полная статья →
bogʻich

ot Turli narsalarning uchma-uch qilib, siqib yoki bekitib bogʻlash uchun xizmat qiladigan qismi, bogʻi.

Yaktakning bogʻichi. Yostiq jildining bogʻichlari.

Boʻronboy gʻilofning bogʻichini yechib, dutorni sozladi. — O. Husanov, Qoʻshiqchining taqdiri

U egilib, tuflisining bogʻichini yechdi. — N. Aminov, Qahqaha

  • Ogʻzining bogʻichi qochmoq 1. Ogʻzi katta ochilmoq(xursandlikdan, hayratdan). Iqbol deganda, oʻsha qishloq yigitlarining quloqlari ding boʻlib, ogʻiz bogʻichlari bir qarich qochadi. — S. Abdulla, Iqbol
Полная статья →

Показать все · 125 →

В определениях

36

Показать все · 36 →

Сказки

54
Ahmoq joʻralar
Устное народное творчество

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ajdar qush
Устное народное творчество

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Ayiqpolvon
Устное народное творчество

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Baxtli kal
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻtinchi kalning sarguzashtlari, uning topqirligi va sehrli kuchlar yordamida qiyinchiliklarni yengib oʻtishi hikoya qilinadi. Kal podshohning hiylal

Bektemir botir
Устное народное творчество

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Besh jonlini bejon qilgan Bahodir
Устное народное творчество

Qoʻrqoq va dangasa Bahodirning tasodifan qahramonga aylanishi haqidagi ertak. Uning omadi va ayyorligi uni turli xavfli vaziyatlardan qanday qutqarishi tasvirla

Показать все · 54 →

Диалектные материалы

15
av
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · ishtonbogʻ

Ishton bogʻi

bagʻish
Surxondaryo viloyati · bogʻich

keragalarni aylantirib bogʻlaydigan enli belbogʻ

beldäv
Qashqadaryo viloyati · oʻtov belbogʻi

ustidagi kigizlarni tutib turish uchun oʻtovning atrofini aylantirib oʻralgan serbar lentaga oʻxshash mato

gudary qoshbav
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · bosh kiyimni tomoq ostidan bogʻlab qoʻyish uchun qilingan charm bogʻich; yoniga pichoq taqiladigan charm belbogʻ
gʻardimi
Qashqadaryo viloyati · bogʻich oʻsimlik

Показать все · 15 →